Vilhelm Jónsson
EinstaklingurAthafnamaður
Athafnamaður — hlynnt ESB-aðild.
Yfirlit
Aðeins fullyrðingar sem aðilinn hefur fullyrt, verið vitnað í, eða umorðað eru taldar.
Fullyrðingar (25)
Staðfest Aðgangur að fiskauðlindinni hefur þróast í verðmæta eign sem safnast hefur á færri hendur og orðið grunnur að fjárhagslegu valdi langt utan sjávarútvegs. Fullyrt Sjávarútvegur
aðgangurinn að henni þróast í verðmæta eign sem safnast hefur á færri hendur og orðið grunnur að fjárhagslegu valdi langt utan sjávarútvegs
Heimildir styðja allar hliðar fullyrðingarinnar. FISH-DATA-005 sýnir að þrír stærstu kvótahafarnir ráða yfir 45–50% heildarkvóta og tíu stærstu um 70%, samanborið við 35% árið 1990 — skýr sönnun þess að aðgangur hafi safnast á færri hendur. FISH-DATA-006 staðfestir að heildarmarkaðsvirði kvóta er á bilinu 800–1.000 milljarðar króna, sambærilegt við árlega landsframleiðslu. Samkvæmt FISH-DATA-024 hafa stærri útgerðarfyrirtæki fjölbreyttu fjárfestingum sínum inn á fasteignamarkað, ferðaþjónustu og fjármálastarfsemi, sem undirstrikar áhrif kvótaeignar langt utan sjávarútvegs.
Samhengi sem vantar
Eignarhald kvótafyrirtækja er flókið — sum eru skráð á markað en önnur í fjölskyldueigu. Lagaleg takmörk setja 12% hámark á hvern aðila í þorskvígildum, en tengd félög geta samtals haft meira. Gagnrýnendur tala um «kvótakónga» en stuðningsmenn benda á aukna hagkvæmni flotans.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Aflaheimildir má selja, veðsetja, leigja og nota sem grunn að fjárfestingum utan sjávarútvegs. Fullyrt Sjávarútvegur
aðgangur að auðlindinni hefur þróast í verðmæta eign sem hægt er að selja, veðsetja, leigja og nota sem grunn að fjárfestingum langt utan greinarinnar
Fullyrðingin heldur því fram að aflaheimildir megi selja, veðsetja, leigja og nota sem grunn að fjárfestingum utan sjávarútvegs. TRADE-DATA-023 vísar til laga um stjórn fiskveiða og takmarkana á erlendu eignarhaldi sjávarútvegsfyrirtækja, sem gefur til kynna skipulegt eignarhald á aflaheimildum. Engin heimild staðfestir þó sérstaklega hvert þessara atriða — sölu, veðsetningu, leigu eða notkun sem fjárfestingargrunn. FISH-DATA-003 og FISH-DATA-027 fjalla um efnahagslega stöðu greinarinnar en ekki um viðskipti með kvóta.
Samhengi sem vantar
Til staðfestingar á öllum þáttum fullyrðingarinnar þyrfti beina tilvísun í lög um stjórn fiskveiða eða reglugerðir sem heimila sölu, veðsetningu og leigu aflaheimilda. Heimildir í þessari lotu fjalla ekki um þessi viðskiptaform sérstaklega.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Eskja hf. er eitt stærra sjávarútvegsfyrirtæki landsins og rekur öfluga uppsjávarútgerð. Fullyrt Sjávarútvegur
Eskja hf. er eitt stærra sjávarútvegsfyrirtæki landsins og gott dæmi um hvernig kerfið hefur þróast. Fyrirtækið rekur öfluga uppsjávarútgerð og á skip sem sinna þeim veiðum.
FISH-DATA-024 nefnir Eskju meðal helstu sjávarútvegsfyrirtækja Íslands og staðfestir þannig að fyrirtækið sé þekkt í greininni. Heimildin listar Eskju ásamt HB Grandi (nú Brim), Samherja, Skinney-Þinganesi og Síldarvinnslan sem stór fyrirtæki á grundvelli kvótaeignar. Engin heimild staðfestir þó sérstaklega að Eskja reki «öfluga uppsjávarútgerð» — heimildir gefa ekki upplýsingar um skiptingu milli uppsjávar- og botnfiskveiða hjá Eskju.
Samhengi sem vantar
Heimildir staðfesta Eskju sem stórt sjávarútvegsfyrirtæki en veita engar sérstakar upplýsingar um uppsjávarútgerð fyrirtækisins. Tilvísun í uppsjávarútgerð er ósannreynanleg á grundvelli þessara heimilda.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Eskja rak áður bolfiskveiðar með skuttogurum en lagði þann hluta starfseminnar niður þegar skipin voru seld á fyrri hluta 2000-áratugarins. Fullyrt Sjávarútvegur
Á sínum tíma rak fyrirtækið einnig bolfiskveiðar með skuttogurum. Sá hluti starfseminnar var hins vegar lagður niður þegar skipin voru seld á fyrri hluta 2000-áratugarins.
FISH-DATA-024 nefnir Eskju sérstaklega sem eitt af helstu sjávarútvegsfyrirtækjum Íslands og lýsir samþjöppun kvótaeignar í fáum fyrirtækjum. Heimildin staðfestir þó ekki sérstaklega að Eskja hafi rekið bolfiskveiðar með skuttogurum né að fyrirtækið hafi lagt þann rekstur niður þegar skip voru seld á fyrri hluta 2000-áratugarins. Þessar tilteknu upplýsingar um rekstrarsögu Eskju eru ekki staðfestanlegar út frá tiltækum heimildum.
Samhengi sem vantar
FISH-DATA-024 nefnir Eskju í lista yfir stór sjávarútvegsfyrirtæki en gefur ekki upp rekstrarsögu einstakra fyrirtækja. Til staðfestingar þyrfti ársreikninga eða skipaskrá Fiskistofu.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Eskja hélt eftir bolfiskheimildum sínum þrátt fyrir að eigin veiðar og vinnsla í þeim hluta rekstrarins væru ekki lengur til staðar. Fullyrt Sjávarútvegur
Fyrirtækið hélt eftir bolfiskheimildunum þrátt fyrir að eigin veiðar og vinnsla í þeim hluta rekstrarins væru ekki lengur til staðar, enda heimilar kerfið að slíkar heimildir séu nýttar af öðrum.
FISH-DATA-024 staðfestir að Eskja er meðal helstu kvótahafa á Íslandi og að kvótakerfið hefur leitt til samþjöppunar. Engin heimild í safninu fjallar þó beint um hvort Eskja hafi haldið eftir bolfiskheimildum þrátt fyrir að eigin veiðar og vinnsla hafi lagst af. Fullyrðingin snertir sértæka rekstrarbreytingu hjá einstöku fyrirtæki sem heimildir staðreyndagrunnsins ná ekki til.
Samhengi sem vantar
Heimildir lýsa almennt samþjöppun kvóta og stórum útgerðarfyrirtækjum en engin þeirra fjallar sérstaklega um hvort Eskja hafi hætt eigin veiðum og vinnslu á meðan hún hélt kvótaheimildum sínum. Til að staðfesta fullyrðinguna þyrfti gögn frá Fiskistofu um úthlutun og veiðireynslu Eskju.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Staðfest Kvótakerfið heimilar að aflaheimildir séu nýttar af öðrum en þeim sem upphaflega fengu þær úthlutaðar. Fullyrt Sjávarútvegur
enda heimilar kerfið að slíkar heimildir séu nýttar af öðrum
ITQ-kerfið, lögfest með lögum nr. 116/2006, leyfir beinlínis kaup, sölu og leigu á aflaheimildum þannig að aðrir geta nýtt þær en þeir sem upphaflega fengu þær úthlutaðar (FISH-LEGAL-003). Þetta er grundvallareinkenni kerfisins og er staðfest í mörgum heimildum.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Staðfest Aflaheimildir voru upphaflega úthlutaðar án endurgjalds. Fullyrt Sjávarútvegur
Aðgangur að auðlindinni var úthlutaður án endurgjalds í upphafi.
ITQ-kerfið var komið á fót 1984 og gert varanlegt 1990 og heimildir staðfesta að kvótar voru upphaflega úthlutaðir til útgerðarmanna á grundvelli sögulegra veiða án beinnar greiðslu til ríkisins (FISH-LEGAL-003, FISH-DATA-022). Veiðigjald var síðar innleitt en fullyrðing um upphaflega gjaldfrjálsa úthlutun er í samræmi við heimildir.
Samhengi sem vantar
Veiðigjald (veiðigjald) var seinna innleitt en er pólitískt umdeilt og lægra en gagnrýnendur telja sanngjarnt miðað við auðlindarentu (FISH-DATA-008).
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Staðfest Aflaheimildir urðu veðhæfar eignir sem hægt var að nota til að fjármagna uppbyggingu og fjárfestingar. Fullyrt Sjávarútvegur
Heimildirnar urðu síðar veðhæfar eignir sem hægt var að nota til að fjármagna uppbyggingu og fjárfestingar.
Heimildir staðfesta að kvótar geta verið notaðir sem veðtrygging; heildarvirði þeirra er metið um 1.500 milljarðar króna (~30% af VLF) sem bendir til þess að fjármálakerfið viðurkenni þær sem eign (FISH-DATA-022). ITQ-kerfið leyfir sölu og leigu sem er forsenda veðhæfni (FISH-LEGAL-003). Hins vegar eru engar beinar heimildir í grunni um lagalegar reglur um veðsetningu kvóta sérstaklega.
Samhengi sem vantar
Staðreyndagrunnt staðfestir ekki sérstaklega með lögfræðilegum heimildum að kvótar séu formlega veðhæfar eignir samkvæmt íslenskum lögum, þótt efnahagsleg raunverulegt virðismat bendi til þess.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Staðfest Þegar fyrirtæki fá aðgang að náttúruauðlind án þess að greiða fullt markaðsverð og byggja fjárhagslegt afl á þeim aðgangi má færa rök fyrir því að um óbeinan ríkisstuðning sé að ræða. Fullyrt Sjávarútvegur
Þegar fyrirtæki fá aðgang að náttúruauðlind án þess að greiða fullt markaðsverð og byggja síðan fjárhagslegt afl á þeim aðgangi má færa sterk rök fyrir því að um óbeinan ríkisstuðning sé að ræða
SOV-LEGAL-017 staðfestir beint að auðlindaákvæðið í tillögu stjórnlagaráðs 2011 lýsir náttúruauðlindum sem "sameiginlegri og ævarandi eign þjóðarinnar" sem megi aldrei selja — 82,9% kusu með þessu ákvæði í ráðgefandi atkvæðagreiðslu 2012. Þetta sýnir víðtækan skilning á að aðgangur að auðlindum án fulls markaðsverðs veki álitamál um óbeinan ríkisstuðning. AGRI-DATA-022 sýnir hliðstætt mynstur í landbúnaði þar sem ríkisstyrkir nema 25–30 milljörðum króna árlega. Fullyrðingin er almenn og rökvís frekar en tölulega ákveðin, en heimildir styðja meginrök hennar.
Samhengi sem vantar
Fullyrðingin er pólitísk-hagfræðileg röksemdafærsla, ekki staðhæfing um tiltekna staðreynd. Hvort kvótakerfið teljist "óbeinn ríkisstuðningur" fer eftir skilgreiningu — samkvæmt SOV-LEGAL-017 er þetta umdeilt og andstæðingar ákvæðisins telja að slík túlkun skapi lagalega óvissu. Veiðigjald er innheimt en ólíkar skoðanir eru á hvort það endurspegli fullt markaðsverð.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Sum sjávarútvegsfyrirtæki tóku þátt í mikilli fjárfestinga- og yfirtökubylgju í aðdraganda bankahrunsins 2008, sem oft hefur verið kennd við "2007 fylleríið". Fullyrt Sjávarútvegur
Í aðdraganda bankahrunsins tóku sum fyrirtæki í greininni einnig þátt í mikilli fjárfestinga- og yfirtökubylgju sem oft hefur verið kennd við "2007 fylleríið", þar sem fjármagni var varið í rekstur utan hefðbundins sjávarútvegs.
FISH-DATA-024 staðfestir að sum stærri sjávarútvegsfyrirtæki fjölbreyttu fjárfestingum sínum í fasteignir, ferðaþjónustu og fjármálastarfsemi, og að eftir hrun 2008 voru verulegar skuldir endurskipulagðar — t.d. Skinney-Þinganes með um 2,6 milljarða króna niðurfellingu skulda. Þó er orðalagið «2007 fylleríið» ekki staðfest beint í neinum heimild sem heiti á þessu tímabili. TRADE-DATA-019 sýnir að erlend fjárfesting náði hámarki 2007 (6,9 milljarðar USD), sem rennir stoðum undir mynd af fjárfestingabylgju. Hins vegar tengja heimildir þessa þróun ekki sérstaklega við sjávarútvegsfyrirtæki sem aðaldrifkraft bylgjunnar — álver og bankavöxtur voru ráðandi þættir.
Samhengi sem vantar
Heimildir staðfesta ekki hugtakið «2007 fylleríið» sem viðurkennt heiti á fjárfestingabylgjunni. Fjárfestinga- og yfirtökubylgjan var ekki bundin við sjávarútveg heldur náði vítt — sérstaklega til bankakerfisins og stórframkvæmda í áliðnaði. Nákvæmar tölur um þátttöku einstakra sjávarútvegsfyrirtækja í yfirtökum eru ekki í heimildum.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Sjávarútvegurinn reis hratt aftur á fáum árum eftir hrunið, ekki síst vegna verðmætis aflaheimildanna og stöðu þeirra gagnvart fjármálakerfinu. Fullyrt Sjávarútvegur
Samt reis greinin hratt aftur við á fáum árum, ekki síst vegna þess verðmætis sem fólst í aflaheimildunum sjálfum og þeirri stöðu sem þær veittu gagnvart fjármálakerfinu.
Fullyrðingin segir að sjávarútvegurinn hafi risið hratt aftur eftir hrun, ekki síst vegna verðmætis aflaheimilda og stöðu þeirra gagnvart fjármálakerfinu. FISH-DATA-024 staðfestir að sjávarútvegsfyrirtæki fengu skuldir endurskipulagðar eftir hrunið — Skinney-Þinganes fékk um 2,6 milljarða ISK afskrifaða. FISH-DATA-022 sýnir að heildarverðmæti kvóta var um 1.500 milljarðar ISK árið 2025 (~30% af VLF), sem undirstrikar efnahagslegt vægi aflaheimildanna. Makríllinn bætti einnig verulega við afla (FISH-DATA-024). TRADE-DATA-008 sýnir að viðskiptajöfnuður batnaði eftir hrunið. Hins vegar staðfesta heimildir ekki beint orsökina «stöðu þeirra gagnvart fjármálakerfinu» — tengsl aflaheimilda og skuldaendurskipulagningar eru einungis skráð fyrir einstök fyrirtæki, ekki sem almenna skýringu á bata sjávarútvegsins.
Samhengi sem vantar
FISH-DATA-003 sýnir að hlutdeild sjávarútvegs af VLF hefur minnkað jafnt og þétt, úr 16% árið 1990 í um 8% árið 2024, sem gefur til kynna að «hratt bati» gæti átt meira við um einstök fyrirtæki en greinina í heild. Makríllinn (sem kom inn eftir 2007) og gengisfall krónunnar styrktu sjávarútveginn verulega, en þeir þættir eru óháðir aflaheimildum sem veði gagnvart fjármálakerfinu.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Staðfest Makríll sem gekk inn í íslenska lögsögu á árunum eftir hrunið varð mikil lyftistöng fyrir stærstu sjávarútvegsfyrirtækin. Fullyrt Sjávarútvegur
Makríll sem gekk inn í íslenska lögsögu á þessum árum varð einnig mikil lyftistöng fyrir stærstu fyrirtækin í greininni.
FISH-DATA-024 staðfestir beint að makríll hafi gengið inn í íslenska lögsögu eftir 2007 og skilað «significant windfall» fyrir uppsjávarútgerðir. Stærstu sjávarútvegsfyrirtækin — Síldarvinnslan, Brim (áður HB Grandi), Samherji — eru uppsjávarútgerðir sem nutu þessara nýju veiðiheimilda hvað mest. Fullyrðingin um «lyftistöng» er vel studd.
Samhengi sem vantar
Makrílveiðar urðu umdeild á alþjóðavettvangi — svokallað «makrílstríð» við ESB og Noreg — sem gæti haft áhrif á samningastöðu Íslands í aðildarviðræðum. Nákvæmar tölur um tekjuauka einstakra fyrirtækja koma ekki fram í heimildum og þyrftu staðfestingu úr ársreikningum.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Heimildir vantar Dótturfélag móðurfélags Eskju, Hólmi ehf., keypti nýverleg 49 íbúðir í Stefnisvogi í Reykjavík fyrir um 4,2 milljarða króna. Fullyrt Sjávarútvegur
Samkvæmt fréttum keypti dótturfélag móðurfélags Eskju, Hólma ehf., nýverleg 49 íbúðir í Stefnisvogi í Reykjavík fyrir um 4,2 milljarða króna.
Fullyrðingin snýr að tiltekinni fasteignaviðskiptum — kaupum Hólma ehf. á 49 íbúðum í Stefnisvogi fyrir 4,2 milljarða króna. HOUSING-DATA-007 veitir almennar upplýsingar um húsnæðismarkað á höfuðborgarsvæðinu en nefnir ekki Eskju, Hólma ehf. né Stefnisvog. Engin önnur heimild tengist viðskiptunum. Þessi fullyrðing er staðhæfing um ákveðin viðskipti sem krefst sérstakrar heimildar, t.d. úr þinglýsingargögnum eða fjölmiðlafrétt.
Samhengi sem vantar
Til staðfestingar þyrfti þinglýsingargögn, ársreikninga Hólma ehf. eða fjölmiðlafrétt um viðskiptin. Almennar húsnæðistölur nægja ekki til að staðfesta einstök kaup.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Heimildir vantar Félög tengd eigendahópi Eskju hafa komið að fjárfestingum í ferðaþjónustu, meðal annars í hótelrekstri á Selfossi og verkefnum í Vestmannaeyjum. Fullyrt Sjávarútvegur
Tengd félög hafa einnig komið að fjárfestingum í ferðaþjónustu, meðal annars í hótelrekstri á Selfossi og verkefnum í Vestmannaeyjum.
Fullyrðingin snýr að fjárfestingum félaga tengdra eigendahópi Eskju í ferðaþjónustu — hótelrekstri á Selfossi og verkefnum í Vestmannaeyjum. TRADE-DATA-005 veitir almennar ferðaþjónustutölur og TRADE-DATA-023 fjallar um erlenda fjárfestingu á Íslandi, en hvorug heimild nefnir Eskju eða tengd félög. Til þess að meta þessa fullyrðingu þyrfti sértækar heimildir um eigna- og rekstrartengslin.
Samhengi sem vantar
Heimildir um eignarhald og fjárfestingar Eskju-hópsins í ferðaþjónustu eru ekki í staðreyndagrunninum. Ársreikningar, fjölmiðlafréttir eða fyrirtækjaskrá gætu staðfest eða hrakið fullyrðinguna.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Eftir fjármálahrunið 2008 fengu mörg sjávarútvegsfyrirtæki verulegan ávinning þegar skuldir voru lækkaðar eða endurfjármagnaðar á hagstæðari kjörum í gegnum bankakerfið og skuldaendurskipulagningar. Fullyrt Sjávarútvegur
Í gegnum bankakerfið og skuldaendurskipulagningar fengu mörg fyrirtæki verulegan ávinning þegar skuldir voru lækkaðar eða endurfjármagnaðar á hagstæðari kjörum.
FISH-DATA-024 nefnir sérstaklega að skuldir sjávarútvegsfyrirtækja voru endurskipulagðar eftir hrunið og gefur dæmi um Skinney-Þinganes sem fékk um 2,6 milljarða króna afskrifaða á árunum 2009–2010. Þetta styður kjarna fullyrðingarinnar. Aðrar heimildir (CURR-DATA-001, CURR-DATA-002, CURRENCY-DATA-016) fjalla um fjármálahrunið og gjaldeyrishöft en ekki sérstaklega um skuldaaðlögun sjávarútvegsfyrirtækja. Fullyrðingin segir «mörg sjávarútvegsfyrirtæki» en heimildir nefna aðeins eitt dæmi sérstaklega og bæta við að tölurnar séu áætlaðar. Þar að auki bendir FISH-DATA-024 á að skuldaendurskipulagningin hafi náð yfir marga geira, ekki aðeins sjávarútveg.
Samhengi sem vantar
Fyrirvarar FISH-DATA-024 eru mikilvægir: tölur um skuldaafskriftir eru áætlaðar og endurskipulagning skulda náði yfir marga geira — ekki aðeins sjávarútveg. Heimildir staðfesta eitt dæmi (Skinney-Þinganes) en fullyrðingin notar orðalagið «mörg sjávarútvegsfyrirtæki» sem er víðara en sú staðfesting nær til.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Skinney-Þinganes fékk um 2,6 milljarða króna skuldir afskrifaðar í tengslum við uppgjör eftir bankahrunið, á árunum 2009–2010. Fullyrt Sjávarútvegur
Í opinberri umræðu hefur meðal annars verið bent á að Skinney-Þinganes hafi fengið um 2,6 milljarða króna skuldir afskrifaðar í tengslum við uppgjör eftir bankahrunið. Sú upphæð er frá árunum 2009–2010 og samsvarar því verulega hærri fjárhæð á núverandi verðlagi.
FISH-DATA-024 nefnir sérstaklega Skinney-Þinganes og að fyrirtækið hafi fengið «um 2,6 milljarða króna skuldir afskrifaðar á árunum 2009–2010» í kjölfar bankahrunsins. Þetta samrýmist fullyrðingunni. CURR-DATA-001 staðfestir alvarleika fjármálakreppunnar sem leiddi til þessara endurskipulagningar. Þó bera heimildir skýran fyrirvara: tölurnar eru áætlaðar og þyrftu staðfestingu úr ársreikningum eða gögnum slitastjórna.
Samhengi sem vantar
FISH-DATA-024 tekur skýrt fram að tölurnar séu áætlaðar og samhengið sé skuldauppgjör í mörgum atvinnugreinum eftir hrunið — ekki aðeins sjávarútvegi. Til fullrar staðfestingar þyrfti gögn slitastjórna bankanna eða endurskoðaða ársreikninga Skinney-Þinganes.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Heimildir vantar Eigendur Skinney-Þinganes fóru tiltölulega fljótt aftur að greiða sér arð þegar afkoman batnaði, samkvæmt opinberum ársreikningum. Fullyrt Sjávarútvegur
Í kjölfarið fóru eigendur félagsins tiltölulega fljótt aftur að greiða sér arð þegar afkoman batnaði, samkvæmt opinberum ársreikningum.
Staðreyndagrunnt inniheldur engar heimildir um arðsgreiðslur Skinney-Þinganes. Þótt greinin almennt hafi náð sér á strik eftir hrun (TRADE-DATA-008, FISH-DATA-003), er þetta staðhæfing um tiltekna arðsgreiðsluatburðarás eins fyrirtækis sem krefst heimilda úr ársreikningum félagsins.
Samhengi sem vantar
Þetta er staðhæfing sem vísar sérstaklega til opinberra ársreikninga Skinney-Þinganes — slíkar heimildir eru ekki í staðreyndagrunni.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Ríki og sveitarfélög hafa fjárfest fyrir milljarða króna í innviðum sem nýtast fyrst og fremst sjávarútvegi: höfnum, dýpkunum, vegum, raforkukerfum og atvinnuuppbyggingu í sjávarbyggðum. Fullyrt Sjávarútvegur
Samhliða þessu hafa ríki og sveitarfélög fjárfest fyrir milljarða króna í innviðum sem nýtast fyrst og fremst sjávarútvegi: höfnum, dýpkunum, vegum, raforkukerfum og atvinnuuppbyggingu í sjávarbyggðum.
Sjávarútvegur er grunnatvinnugrein margra sjávarbyggða og FISH-DATA-003 staðfestir um 8% hlutdeild í vergri landsframleiðslu. FISH-DATA-024 lýsir samþjöppun kvótaeignar og mikilvægi greinarinnar, og FISH-DATA-004 bendir á um 1.600 skip og 8.300 störf beint í sjávarútvegi og fiskvinnslu. Sjávarbyggðir þarfnast greinilega innviða — hafna, vega, raforkukerfa. Engin heimild gefur þó tölulegar upplýsingar um fjárfestingar ríkis og sveitarfélaga í þessum innviðum, og FISH-DATA-027 fjallar um gjaldeyristekjur en ekki opinbera fjárfestingu.
Samhengi sem vantar
Engin heimild staðfestir fjárhæðir opinberrar fjárfestingar í sjávarútvegstengdum innviðum. Margir þessara innviða (höfn, vegir, raforkukerfi) þjóna fleiri atvinnugreinum en sjávarútvegi — til dæmis ferðaþjónustu og almennu samfélagslífi. Fullyrðingin á rétt á sér í meginatriðum en tölulegar heimildir vantar.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Síldarvinnslan hagnaðist um 11,1 milljarð króna á einu ári en greiddi um 531 milljón króna í veiðigjöld sama ár. Fullyrt Sjávarútvegur
Félagið hagnaðist til dæmis um 11,1 milljarða króna á einu ári en greiddi um 531 milljón króna í veiðigjöld það sama ár.
FISH-DATA-008 staðfestir að veiðigjöld séu lág miðað við auðlindarentu — heildargjöld voru um 6,5 milljarðar króna árið 2024, sem er undir 5% af áætlaðri auðlindarentu. Þetta styður almennu myndina um lág veiðigjöld miðað við hagnað. Nákvæmar tölur um 11,1 milljarðs hagnað og 531 milljón króna veiðigjöld Síldarvinnslunnar eru hins vegar ekki staðfestanlegar — engin heimild nefnir fjárhagstölur einstakra fyrirtækja á þessum nákvæmleika.
Samhengi sem vantar
Sértækar fjárhagstölur Síldarvinnslunnar eru ekki í staðreyndagrunni. Almenn mynd af lágum veiðigjöldum miðað við hagnað er studd af FISH-DATA-008, en til staðfestingar á nákvæmum tölum þyrfti ársreikninga fyrirtækisins.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Heimildir vantar Forsvarsmenn Síldarvinnslunnar hafa verið meðal þeirra sem varað hafa harðast við hækkun veiðigjalda í opinberri umræðu. Fullyrt Sjávarútvegur
Forsvarsmenn Síldarvinnslunnar hafa verið meðal þeirra sem varað hafa harðast við hækkun veiðigjalda í opinberri umræðu.
Fullyrðingin snýr að forsvarsmönnum Síldarvinnslunnar og viðbrögðum þeirra við hækkun veiðigjalda. FISH-DATA-008 staðfestir að veiðigjöld eru pólitískt umdeild, en nefnir ekki Síldarvinnsluna. POL-DATA-014 fjallar um Landssamband íslenskra útvegsmanna (LÍÚ) og ESB-andstöðu þeirra, ekki um veiðigjöld sérstaklega eða Síldarvinnsluna. Fullyrðingin krefst heimildar sem tengir forsvarsmenn Síldarvinnslunnar beint við opinbera umræðu um veiðigjöld.
Samhengi sem vantar
Síldarvinnslan er eitt stærsta sjávarútvegsfyrirtæki Íslands og líklega meðal kvótahafa sem FISH-DATA-008 nefnir óbeint, en engin heimild tengir forsvarsmenn fyrirtækisins beint við umræðu um veiðigjöld. Viðtöl, fréttir eða fundargerðir gætu veitt slíka staðfestingu.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Kvótakerfið hefur í reynd skapað aðgang að auðlind sem getur gengið milli kynslóða í gegnum eignarhald fyrirtækja, þótt formlega sé ekki um eignarrétt yfir fiskinum að ræða. Fullyrt Sjávarútvegur
kvótakerfið í reynd skapað aðgang að auðlind sem getur gengið milli kynslóða í gegnum eignarhald fyrirtækja. Formlega er ekki um eignarrétt yfir fiskinum að ræða, en í framkvæmd getur aðgangurinn erfst líkt og hver önnur verðmæt eign.
FISH-DATA-032 staðfestir að kvótakerfi á Íslandi er byggt á framseljanlegum kvótum (ITQ) sem hægt er að selja og flytja á milli. FISH-DATA-029 sýnir umtalsverða samþjöppun eignarhalds í sjávarútvegi, bæði á Íslandi og innan ESB, sem bendir til þess að auðlindin safnist á fáar hendur. Fullyrðingin um kynslóðaflutning í gegnum eignarhald fyrirtækja er trúverðug ályktun af þessari samþjöppun, en engin heimild staðfestir þetta beint. Jafnframt nefna heimildir ekki formlegan eignarrétt eða skort á honum — þessi lagalegi greinarmunur er ekki staðfestur í gögnunum.
Samhengi sem vantar
Heimildir staðfesta framseljanlegan kvóta og samþjöppun eignarhalds, en ekkert gagn fjallar beint um kynslóðaflutning eða lagalega stöðu eignarréttar yfir fiskinum. Fullyrðingin um að «formlega sé ekki um eignarrétt yfir fiskinum að ræða» krefst tilvísunar í lög um stjórn fiskveiða sem eru ekki meðal heimilda.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Heimildir vantar Löng hefð leyndarhyggju í stjórnsýslu og fjármálakerfi Íslands nái aftur meira en 110 ár. Fullyrt Fullveldi
Löng hefð leyndarhyggju í stjórnsýslu og fjármálakerfi landsins — sem sumir telja ná aftur meira en 110 ár
Hvorug heimildin — CURR-DATA-002 um gjaldeyrishöft eða TRADE-DATA-008 um viðskiptajöfnuð — fjallar um leyndarhyggju í stjórnsýslu eða fjármálakerfi Íslands, og engin nefnir 110 ára sögu slíkrar hefðar. Fullyrðingin snýr að grundvallareinkennum íslensks stjórnkerfis sem engrar heimildar nýtur við í gagnagrunninum.
Samhengi sem vantar
Þyrfti sagnfræðilegar heimildir um gagnsæi í íslensku stjórnkerfi og fjármálum, t.d. GRECO-úttektir eða rannsóknir á upplýsingarétti. Heimildirnar sem voru fundnar tengjast efnahagsmálum en ekki leyndarhyggju.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Staðfest Þegar tekist var á um Icesave-málið var það ekki Alþingi sem lagði málið í dóm þjóðarinnar — það gerðist aðeins eftir að forseti Íslands neitaði að staðfesta lögin. Fullyrt Fullveldi
þegar tekist var á um Icesave var það ekki Alþingi sem lagði málið í dóm þjóðarinnar — það gerðist aðeins eftir að forseti Íslands neitaði að staðfesta lögin.
Heimildir staðfesta að stjórnarskrá Íslands, 26. grein, heimilar forseta að vísa lögum til þjóðaratkvæðagreiðslu (SOV-LEGAL-026). Icesave-deilur þar sem forseti neitaði undirritun leiddi til þjóðaratkvæðagreiðslu eru vel þekkt söguleg staðreynd í samhengi við heimildir (SOV-LEGAL-026, SOV-DATA-002). Þetta er í samræmi við það sem heimildir lýsa um mekanisma 26. greinar.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Í núverandi kerfi skiptir í reynd litlu máli hvort ESB ráðskist með þjóðarauðlindina eða hvort hún sitji áfram hjá fámennum hópi einkaaðila innanlands, þar sem þjóðin hefur takmarkað vald yfir henni hvort sem er. Fullyrt Sjávarútvegur
Sé litið til núverandi eignarhalds á fiskveiðaheimildum skiptir í reynd litlu máli hvort ESB "ráðskist" með þjóðarauðlindina eða hvort hún sitji áfram hjá fámennum hópi einkaaðila innanlands.
Fullyrðingin setur fram þá afstöðu að takmarkað vald þjóðarinnar yfir auðlindinni geri lítinn mun hvort ESB eða íslenskir einkaaðilar ráðskist með hana. FISH-DATA-029 og FISH-DATA-025 staðfesta mikla samþjöppun í bæði íslensku og evrópsku fiskveiðunum. Hins vegar er samanburðurinn of einfaldaður — SOV-LEGAL-032 bendir á að ESB-aðild myndi færa viðskiptastefnu og tollastefnu til ESB, og FISH-DATA-032 útskýrir að þótt innri úthlutun sé á forræði aðildarríkisins, myndi Ísland missa forræði yfir heildarafla og aðgangi erlendra skipa. Munurinn á íslenskum kvótahöfum og ESB-stýrðri sjávarútvegsstefnu felur í sér ólíkar form fullveldistaps.
Samhengi sem vantar
Í núverandi kerfi getur Alþingi breytt fiskveiðistjórnunarkerfinu með löggjöf — þetta vald myndi að hluta færast til ESB-stofnana við aðild. ESB hefur stuðningskerfi fyrir smábátaútgerðir (EMFAF-sjóður) sem ekki eru til á Íslandi. Samanburðurinn á «fámennum hópi» og ESB-stýringu tekur ekki tillit til þessa meginmunar á innlendri lagaheimild og alþjóðlegri stofnanabindingu.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir
Að hluta staðfest Fiskauðlindin er sameign þjóðarinnar samkvæmt lögum. Fullyrt Sjávarútvegur
Í áratugi hefur verið sagt að fiskauðlindin sé sameign þjóðarinnar.
Fullyrðingin segir að fiskauðlindin sé sameign þjóðarinnar samkvæmt lögum. Engin heimild í safninu vitnar beint í íslensk lög um sameign þjóðarinnar á fiskauðlindinni (1. grein laga nr. 116/2006 um stjórn fiskveiða). FISH-LEGAL-002 staðfestir fullveldisrétt Íslands yfir auðlindum efnahagslögsögunnar samkvæmt UNCLOS og íslenskum lögum, sem er skylt hugtak en ekki sama yfirlýsingin. Heimildir fjalla frekar um sameiginlegu sjávarútvegsstefnuna og kvótakerfi en ekki beint um lagaákvæðið um sameign þjóðarinnar.
Samhengi sem vantar
Heimildir í staðreyndagrunni vitna ekki beint í ákvæði íslenskra laga um að fiskauðlindin sé sameign þjóðarinnar. Þetta er vel þekkt lagaákvæði (1. gr. laga nr. 116/2006) en staðfesting byggir á almennri vitneskju frekar en heimild úr gagnagrunni. Fullveldisréttur yfir efnahagslögsögu (FISH-LEGAL-002) er skylt hugtak en ekki sama yfirlýsingin.
Sameign þjóðarinnar — eða stærsta tilfærsla auðlinda í sögu Íslands? Vísir