Hvað gerðist með „sérlausn“ Írlands?
Raddir í greininni
Niðurstöður
Staðfest Írland gekk í Evrópubandalagið árið 1973. Fordæmi
Þegar Írland gekk í Evrópubandalagið árið 1973 (forvera Evrópusambandsins, ESB)
Fullyrðing: Írland gekk í Evrópubandalagið árið 1973.
PREC-DATA-016 staðfestir að Írland gekk í Evrópska efnahagsbandalagið (EEB) 1. janúar 1973. Fullyrðingin er rétt í öllum atriðum.
Að hluta staðfest Sameiginlega sjávarútvegsstefnan var enn í mótun þegar Írland gekk í Evrópubandalagið árið 1973. Sjávarútvegur
Þegar Írland gekk í Evrópubandalagið árið 1973 (forvera Evrópusambandsins, ESB) var sameiginlega sjávarútvegsstefnan enn í mótun.
Fullyrðing: Sameiginlega sjávarútvegsstefnan var enn í mótun þegar Írland gekk í Evrópubandalagið árið 1973.
Heimildir staðfesta að sameiginlega sjávarútvegsstefnan þróaðist verulega eftir 1973 — reglan um hlutfallslegan stöðugleika var t.d. ekki innleidd fyrr en 1983 (FISH-LEGAL-005). PREC-HIST-017 bendir til þess að Grænland hafi gengið í EB 1973 og sjávarútvegsstefnan hafi verið ágreiningsefni. Engin heimild lýsir þó beint stöðu stefnunnar árið 1973 eða hversu langt mótun hennar var þá komin.
Samhengi sem vantar
Heimildir lýsa ekki nákvæmlega hvaða þættir sjávarútvegsstefnunnar voru til staðar 1973 og hverjir komu síðar. Grunnreglugerð um sameiginlega sjávarútvegsstefnu var samþykkt 1970, tveimur árum fyrir aðild Írlands, þótt hún hafi þróast mikið síðan.
Að hluta staðfest Takmörkun á aðgangi annarra aðildarríkja að 6 og 12 sjómílna beltinu fól ekki í sér undanþágu frá sameiginlegu sjávarútvegsstefnunni. Sjávarútvegur
Þetta fól þó ekki í sér undanþágu frá sameiginlegu sjávarútvegsstefnunni.
Fullyrðing: Takmörkun á aðgangi annarra aðildarríkja að 6 og 12 sjómílna beltinu fól ekki í sér undanþágu frá sameiginlegu sjávarútvegsstefnunni.
Heimildir benda eindregið til þess að engin varanleg undanþága frá sameiginlegri sjávarútvegsstefnu hafi verið veitt neinu aðildarríki. AGRI-LEGAL-004 staðfestir að ekkert ríki hafi fengið varanlega undanþágu frá sameiginlegri landbúnaðarstefnu, og EEA-DATA-004 lýsir sjávarútvegsstefnunni sem ósamninga. Þó vantar beina heimild um að strandveiðitakmarkanir Írlands hafi ekki talist undanþága.
Samhengi sem vantar
Greina þarf á milli aðgangsreglna að strandsvæðum (sem eru hluti af stefnunni) og undanþágu frá stefnunni í heild. Heimildir staðfesta ekki beint hvort takmörkunin var «hluti af» eða «undanþága frá» sjávarútvegsstefnunni í lagalegum skilningi.
Staðfest Reglur um heildarafla, kvótakerfi og aðgang að miðum eru hluti af sameiginlegri sjávarútvegsstefnu og ákvarðaðar af ESB. Sjávarútvegur
Reglur um heildarafla, kvótakerfi og aðgang að miðum urðu hluti af sameiginlegri stefnu sem í dag er ákveðin af ESB.
Fullyrðing: Reglur um heildarafla, kvótakerfi og aðgang að miðum eru hluti af sameiginlegri sjávarútvegsstefnu og ákvarðaðar af ESB.
FISH-LEGAL-001 staðfestir að sameiginlega sjávarútvegsstefnan (reglugerð 1380/2013) setur heildarafla og skiptir kvótum milli aðildarríkja. SOV-LEGAL-030 staðfestir að verndun sjávarauðlinda falli undir einokunarvald ESB samkvæmt 3. gr. TFEU. Aðildarríkin taka þátt í ákvörðunum í ráðherraráðinu en ESB hefur lokavaldið.
Samhengi sem vantar
FISH-DATA-030 bendir á að aðildarríkin halda valdi yfir innri úthlutun kvóta — þ.e. hvernig þau dreifa sínum hlut meðal eigin flotans. Þetta blæbrigði vantar í fullyrðinguna.
Staðfest Þegar sjávarútvegsstefna ESB var endurskoðuð árið 1983 var innleidd regla um «hlutfallslegan stöðugleika» (e. relative stability). Sjávarútvegur
Þegar sjávarútvegsstefna ESB var endurskoðuð 1983 var innleidd svokölluð regla um «hlutfallslegan stöðugleika» (relative stability)
Fullyrðing: Þegar sjávarútvegsstefna ESB var endurskoðuð árið 1983 var innleidd regla um «hlutfallslegan stöðugleika» (e. relative stability).
FISH-LEGAL-005 staðfestir beinlínis að reglan um hlutfallslegan stöðugleika var sett með föstum hlutfallsúthlutunarlyklum árið 1983, byggð á sögulegum veiðigögnum. Einnig vísar FISH-LEGAL-001 til þessarar reglu sem grundvallar sameiginlegrar sjávarútvegsstefnu.
Samhengi sem vantar
Heimildirnar benda til þess að grunnviðmiðið sé sögulegar veiðar á tímabilinu 1973–1978, auk þarfa sjávarútvegshéraða og bóta vegna lögsögubreytinga. Fullyrðingin einfaldar þessa flóknu forsögu.
Staðfest Reglan um hlutfallslegan stöðugleika tryggði Írlandi fast hlutfall í kvótaúthlutun á grundvelli sögulegrar veiðireynslu. Sjávarútvegur
sem tryggði Írlandi fast hlutfall í kvótaúthlutun á grundvelli sögulegrar veiðireynslu
Fullyrðing: Reglan um hlutfallslegan stöðugleika tryggði Írlandi fast hlutfall í kvótaúthlutun á grundvelli sögulegrar veiðireynslu.
FISH-LEGAL-001 og FISH-LEGAL-005 staðfesta báðar að reglan um hlutfallslegan stöðugleika úthlutar föstu hlutfalli til aðildarríkja á grundvelli sögulegra veiðigagna. Þetta gildir um öll aðildarríki, þar á meðal Írland.
Samhengi sem vantar
FISH-LEGAL-005 bendir á að úthlutunin byggist ekki eingöngu á sögulegum veiðum heldur einnig á þörfum sjávarútvegshéraða og bótum vegna lögsögumissis. Fullyrðingin er einföldun á flóknari formúlu.
Að hluta staðfest Haag-viðmið eru aðlögun innan ramma sameiginlegrar sjávarútvegsstefnu, ekki varanleg undanþága frá henni. Sjávarútvegur
Lagalega séð er þetta aðlögun innan ramma sameiginlegrar sjávarútvegsstefnu, ekki varanleg undanþága frá henni.
Fullyrðing: Haag-viðmið eru aðlögun innan ramma sameiginlegrar sjávarútvegsstefnu, ekki varanleg undanþága frá henni.
Heimildir styðja þá almennu meginreglu að engar varanlegar undanþágur séu veittar frá sameiginlegri sjávarútvegsstefnu. FISH-LEGAL-005 lýsir hlutfallslegum stöðugleika sem innri úthlutunarlykli stefnunnar, ekki undanþágu. EEA-DATA-014 staðfestir að varanlegar undanþágur frá kjarnaþáttum regluverksins séu ólíklegar. Þó skorta beinar heimildir um lagalega stöðu Haag-viðmiða sérstaklega.
Samhengi sem vantar
Engin heimild í staðreyndagrunninum fjallar sérstaklega um lagalega stöðu Haag-viðmiðanna — hvort þau séu reglugerðarákvæði, ályktun ráðherraráðsins eða hefðbundið fyrirkomulag. Þetta skiptir máli fyrir mat á endurskoðanleikaþeirra.
Staðfest Sameiginlega sjávarútvegsstefnan fellur undir einokunarvald ESB samkvæmt 3. gr. TFEU (Sáttmálans um starfsemi ESB). Sjávarútvegur
Sameiginlega sjávarútvegsstefnan fellur undir einokunarvald ESB samkvæmt 3. gr. TFEU (Sáttmálans um starfsemi ESB).
Fullyrðing: Sameiginlega sjávarútvegsstefnan fellur undir einokunarvald ESB samkvæmt 3. gr. TFEU (Sáttmálans um starfsemi ESB).
SOV-LEGAL-030 staðfestir beinlínis að verndun sjávarauðlinda undir sameiginlegri sjávarútvegsstefnu falli undir einokunarvald ESB samkvæmt 3. gr. TFEU. Þar segir: «Exclusive competences (Article 3 TFEU) — where only the EU may legislate — include [...] conservation of marine biological resources under the CFP.»
Samhengi sem vantar
Einokunarvaldið nær til verndunar sjávarauðlinda en ekki allra þátta sjávarútvegsstefnunnar. Aðildarríkin halda til dæmis valdi yfir innri kvótaúthlutun (FISH-DATA-030). Landbúnaður fellur hins vegar undir sameiginlegt vald (4. gr. TFEU), ekki einokunarvald.
Staðfest Á sviðum sem falla undir einokunarvald ESB framselja aðildarríkin lagasetningarvald sitt við aðild. Fullveldi
Á þeim sviðum framselja aðildarríki lagasetningarvald sitt við aðild.
Fullyrðing: Á sviðum sem falla undir einokunarvald ESB framselja aðildarríkin lagasetningarvald sitt við aðild.
SOV-LEGAL-030 staðfestir að á sviðum einokunarvalds megi eingöngu ESB setja lög. Þetta felur í sér að aðildarríkin framselja lagasetningarvald sitt á þessum sviðum. Hér á meðal eru tollbandalag, samkeppnisreglur, peningamálastefna evrusvæðisins og verndun sjávarauðlinda.
Samhengi sem vantar
SOV-LEGAL-029 bendir á að meginreglur um forgang ESB-réttar og beint réttaráhrif feli í sér veruleg valds skipt frá EES-fyrirkomulaginu. Þó eiga aðildarríkin fulltrúa í ráðherraráði ESB og hafa þar atkvæðisrétt — þetta er ekki valdamissi án áhrifa.
Að hluta staðfest Haag-viðmið eru ekki fest í sáttmálum ESB heldur eru hluti af framkvæmd sameiginlegu sjávarútvegsstefnunnar og því hægt að endurskoða. Sjávarútvegur
Þetta fyrirkomulag er ekki fest í sáttmálum sambandsins heldur er hluti af framkvæmd sameiginlegu sjávarútvegsstefnunnar og því hægt að endurskoða innan hennar.
Fullyrðing: Haag-viðmið eru ekki fest í sáttmálum ESB heldur eru hluti af framkvæmd sameiginlegu sjávarútvegsstefnunnar og því hægt að endurskoða.
Reglan um hlutfallslegan stöðugleika er fest í reglugerð 1380/2013 (FISH-LEGAL-001), sem er afleidd löggjöf en ekki sáttmálaákvæði. Þetta samræmist fullyrðingunni um að fyrirkomulagið sé ekki í sáttmálum og sé endurskoðanlegt. Hins vegar vantar beinar heimildir um Haag-viðmiðin sérstaklega og lagalega stöðu þeirra.
Samhengi sem vantar
Þótt reglugerð sé endurskoðanleg er pólitísk staða hlutfallslegs stöðugleika sterk — hann hefur staðist allar endurskoðanir sjávarútvegsstefnunnar frá 1983. Endurskoðunarhæfni er lagaleg staðreynd en pólitísk líkindi eru annað mál.
Að hluta staðfest Írland samdi um aðlögun varðandi fiskveiðistefnuna við aðild 1973 en fékk ekki varanlega lagalega undanþágu frá henni. Sjávarútvegur
Írland samdi um aðlögun varðandi fiskveiðistefnuna við aðild 1973. Landið fékk hins vegar ekki varanlega lagalega undanþágu frá henni.
Fullyrðing: Írland samdi um aðlögun varðandi fiskveiðistefnuna við aðild 1973 en fékk ekki varanlega lagalega undanþágu frá henni.
AGRI-LEGAL-004 staðfestir að ekkert aðildarríki hafi nokkurn tímann fengið varanlega undanþágu frá sameiginlegri landbúnaðarstefnu, og sama meginregla gildir um sjávarútvegsstefnuna. SOV-LEGAL-011 staðfestir að Írland hafi samið um ýmsar aðlaganir á mismunandi tímapunktum. Þó skortir beinar heimildir um nákvæmar aðlaganir Írlands á sviði fiskveiða 1973.
Samhengi sem vantar
Heimildir fjalla ekki sérstaklega um fiskveiðiskilyrði Írlands í aðildarsamningnum 1973. Meginreglan um að engar varanlegar undanþágur séu veittar er vel studd, en staðfesting á sérstakri aðlögun Írlands í fiskveiðum vantar.
Staðfest Valdheimildir á sviði sjávarútvegs færðust við aðild Írlands að EB og síðar ESB til sambandsins. Fullveldi
Valdheimildir á sviði sjávarútvegs færðust við aðild að EB og síðar ESB til sambandsins og ákvarðanir eru teknar innan þess ramma.
Fullyrðing: Valdheimildir á sviði sjávarútvegs færðust við aðild Írlands að EB og síðar ESB til sambandsins.
SOV-LEGAL-030 staðfestir að verndun sjávarauðlinda falli undir einokunarvald ESB. FISH-DATA-030 útskýrir að heildarafli sé ákveðinn af ráðherraráði ESB á grundvelli tillagna framkvæmdastjórnarinnar. POL-DATA-005 bendir á áhyggjur íslenskra hagsmunaaðila af þessari valdatilfærslu. Við aðild færðist lagasetningarvald á sviði sjávarútvegs til sambandsins.
Samhengi sem vantar
FISH-DATA-030 undirstrikar þó að aðildarríkin halda valdi yfir innri úthlutun kvóta — þau ákveða sjálf hvernig þau dreifa sínum hlut. Valdatilfærslan er raunveruleg en ekki algjör: aðildarríkin taka þátt í ákvörðunum í ráðherraráðinu og hafa atkvæðisrétt.
Staðfest Formlegar undanþágur sem breyta valdsviði ESB samkvæmt sáttmálum eru aðeins varanlegar ef þær eru festar í frumrétti ESB. EES/ESB-löggjöf
Slíkar undanþágur eru því aðeins varanlegar að þær séu festar í grunnlöggjöf sambandsins.
Fullyrðing: Formlegar undanþágur sem breyta valdsviði ESB samkvæmt sáttmálum eru aðeins varanlegar ef þær eru festar í frumrétti ESB.
EEA-LEGAL-012 staðfestir að varanlegar undanþágur (eins og undanþágur Danmerkur og Írlands) hafi verið tryggðar með sáttmálabókunum, þ.e. frumrétti ESB. EEA-LEGAL-023 lýsir undanþágum Danmerkur (Edinburgh-samkomulagið), Írlands (Lissabon-bókun) og Finnlands (aðildarsáttmáli) sem öll eru fest í sáttmálum eða bókunum. Frá Lissabon-sáttmálanum hefur stefnan verið sú að nýjum aðildarríkjum eru ekki veittar varanlegar undanþágur.
Samhengi sem vantar
EEA-LEGAL-023 bendir á að Svíþjóð hafi raunverulega undanþágu frá evrunni án formlegar sáttmálabókunar — landið forðast einfaldlega inngöngu í ERM II og framkvæmdastjórnin samþykkir það. Þetta sýnir að «raunverulegar» undanþágur geta orðið til án frumréttar, þótt lagaleg staða þeirra sé veikari.