Braut ríkisstjórnin þingskaparlög? – Umdeilt ákvæði sem hefur ítrekað valdið átökum

Raddir í greininni

Björn Thorarensen Umorðað lagaprófessor
2 fullyrðingar
Eiríkur Tómasson Umorðað lagaprófessor
2 fullyrðingar
Össur Skarphéðinsson Umorðað Samfylkingin — þingmaður
11 greinar 350 þingræður
2 fullyrðingar
Diljá Mist Einarsdóttir Tilvitnað Sjálfstæðisflokkur — þingmaður
12 greinar 54 þingræður
1 fullyrðing
Sigmundur Davíð Gunnlaugsson Tilvitnað Miðflokkurinn — formaður Miðflokksins
17 greinar 261 þingræður
1 fullyrðing
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttur Umorðað utanríkisráðherra
1 fullyrðing
Gunnar Bragi Sveinsson Umorðað Miðflokkurinn — utanríkisráðherra, starfsmaður Miðflokksins
6 greinar 352 þingræður
1 fullyrðing
Birgir Ármannsson Umorðað Sjálfstæðisflokkur — formaður utanríkismálanefndar
291 þingræður
1 fullyrðing

Niðurstöður

Að hluta staðfest: 13 Staðfest: 1

Fullyrðingar (14)

Að hluta staðfest Sigmundur Davíð Gunnlaugsson sakaði Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur um að hafa brotið gegn 24. gr. þingskapalaga þar sem hún hafi ekki borið þingsályktunartillögu um þjóðaratkvæðagreiðsluna undir utanríkismálanefnd áður en hún var lögð fyrir Alþingi. Fullveldi
Sigmundur Davíð Gunnlaugsson formaður Miðflokksins sakaði Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur um að hafa brotið gegn 24. gr. þingskapalaga þar sem hún hafi ekki borið þingsályktunartillögu um þjóðaratkvæðagreiðsluna undir utanríkismálanefnd áður en hún var lögð fyrir Alþingi.

Fullyrðing: Sigmundur Davíð Gunnlaugsson sakaði Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur um að hafa brotið gegn 24. gr. þingskapalaga þar sem hún hafi ekki borið þingsályktunartillögu um þjóðaratkvæðagreiðsluna undir utanríkismálanefnd áður en hún var lögð fyrir Alþingi.

SOV-LEGAL-028 staðfestir að stjórnarandstaðan hafi gagnrýnt að utanríkismálanefnd hafi ekki verið nægilega höfð með í ráðum og vísar til 24. greinar þingskapalaga. SOV-PARL-002 staðfestir að Sigmundur Davíð hafi flutt andstöðuræðu 9. mars 2026 þar sem hann sakaði ríkisstjórnina um «baktjaldamakk» og skort á samráði við nefndina. Hins vegar tengir engin ein heimild Sigmund Davíð beint við tilvísun í 24. grein þingskapalaga — SOV-LEGAL-028 rekur þá ásökun til stjórnarandstöðuflokka almennt, ekki sérstaklega til Sigmundar Davíðs.

Samhengi sem vantar

SOV-LEGAL-028 bendir á að deilt sé um túlkun 24. greinar — ríkisstjórnin heldur því fram að þingsályktunartillaga sé þingstæk, ekki framkvæmdarvaldstæk, og falli þar með ekki undir greinarnar. Lögfræðingar eru ekki sammála um þessa túlkun. SOV-PARL-005 tekur fram að ráðherra hafi ekki mætt á umbeðinn fund utanríkismálanefndar.

Að hluta staðfest Samkvæmt 24. gr. þingskapalaga, 1. mgr., skal utanríkismálanefnd vera ríkisstjórninni til ráðuneytis um meiri háttar utanríkismál, og ber ríkisstjórnin ávallt að bera slík mál fyrir fram undir nefndina, jafnt á þingtíma sem í þinghléum, nema brýn nauðsyn banni. Fullveldi
Utanríkismálanefnd skal, auk verkefna sem hún hefur skv. 13. gr., vera ríkisstjórninni til ráðuneytis um meiri háttar utanríkismál enda skal ríkisstjórnin ávallt bera fyrir fram undir hana slík mál jafnt á þingtíma sem í þinghléum, nema brýn nauðsyn banni.

Fullyrðing: Samkvæmt 24. gr. þingskapalaga, 1. mgr., skal utanríkismálanefnd vera ríkisstjórninni til ráðuneytis um meiri háttar utanríkismál, og ber ríkisstjórnin ávallt að bera slík mál fyrir fram undir nefndina, jafnt á þingtíma sem í þinghléum, nema brýn nauðsyn banni.

SOV-LEGAL-019 staðfestir kjarna fullyrðingarinnar — 24. gr. þingskipanalaga kveður á um að ríkisstjórnin skuli ávallt bera meiri háttar utanríkismál fyrir utanríkismálanefnd. Orðalagið «bera meiri háttar utanríkismál fyrir fram undir utanríkismálanefnd» er staðfest beint. Hins vegar er verulegur fyrirvari: greinin kveður á um samráðsskyldu en ekki neitunarvald nefndarinnar. Ríkisstjórnin heldur ákvörðunarvaldinu — nefndin verður að fá samráð en samþykki hennar er ekki lagalega nauðsynlegt. Þá er túlkun á hvað teljist «meiri háttar utanríkismál» umdeilanleg (SOV-LEGAL-019, SOV-LEGAL-028).

Samhengi sem vantar

Fullyrðingin sjálf er rétt endurtekning á lagatextanum, en heimildir benda á mikilvægan fyrirvara: greinin kveður á um samráð en ekki neitunarrétt (SOV-LEGAL-019). Deila stendur um hvort þingsályktunartillaga um þjóðaratkvæðagreiðslu falli undir «meiri háttar utanríkismál» — ríkisstjórnin hefur haldið fram að þingsályktunartillaga sé þingmál, ekki framkvæmdarvaldsmál, og falli þar af leiðandi utan gildissviðs 24. greinar (SOV-LEGAL-028). Stjórnarandstöðuflokkarnir gerðu athugasemdir við að ráðherra hafi ekki mætt í umbeðinn nefndarfund (SOV-PARL-005).

Að hluta staðfest Lagaprófessor Björn Thorarensen skrifar í skýrslu stjórnlaganefndar árið 2011 að lagaleg skylda ríkisstjórnarinnar til að ráðfæra sig við utanríkismálanefnd um meiri háttar utanríkismál sé í reynd óljós og matskennd og engar fastar venjur hafi mótast um hvaða mál falli þar undir. Fullveldi
Lagaleg skylda ríkisstjórnarinnar til að ráðfæra sig við utanríkismálanefnd um meiri háttar utanríkismál er í reynd óljós og matskennd og engar fastar venjur hafa mótast um hvaða mál falli hér undir.

Fullyrðing: Lagaprófessor Björn Thorarensen skrifar í skýrslu stjórnlaganefndar árið 2011 að lagaleg skylda ríkisstjórnarinnar til að ráðfæra sig við utanríkismálanefnd um meiri háttar utanríkismál sé í reynd óljós og matskennd og engar fastar venjur hafi mótast um hvaða mál falli þar undir.

SOV-LEGAL-019 staðfestir að 24. gr. þingskapalaga kveður á um skyldu ríkisstjórnar til að bera meiri háttar utanríkismál undir utanríkismálanefnd, og að túlkun á því hvaða mál falli þar undir sé matskennd og umdeild. Fullyrðingin vísar þó til Björns Thorarensen og skýrslu stjórnlaganefndar 2011, en engin heimild staðfestir að þessi tiltekni fræðimaður hafi skrifað þetta í þeirri skýrslu. SOV-LEGAL-028 og SOV-PARL-005 sýna að ágreiningur um þessa túlkun er raunverulegur — stjórnarandstaðan gagnrýndi að utanríkismálanefnd hafi ekki verið ráðfærð nægilega um þjóðaratkvæðagreiðsluna 2026.

Samhengi sem vantar

Engin heimild staðfestir beint að Björn Thorarensen lagaprófessor hafi skrifað þetta í skýrslu stjórnlaganefndar 2011. Efnislega er fullyrðingin á réttri leið — túlkun 24. gr. er óljós — en tilvísunin í tiltekinn höfund og skýrslu er óstaðfest.

Staðfest Framkvæmd 24. gr. þingskapalaga hefur í framkvæmdinni ráðist af vilja utanríkisráðherra hverju sinni um hvaða mál er leitað samráðs við nefndina. Fullveldi
Hefur það í framkvæmdinni ráðist af vilja utanríkisráðherra hverju sinni um hvaða mál er leitað samráðs við nefndina og eru því sveiflur í umfangi þessara starfa hennar eftir því hvaða ráðherra á í hlut.

Fullyrðing: Framkvæmd 24. gr. þingskapalaga hefur í framkvæmdinni ráðist af vilja utanríkisráðherra hverju sinni um hvaða mál er leitað samráðs við nefndina.

SOV-LEGAL-019 staðfestir að ágreiningur ríkisstjórnar og stjórnarandstöðu um hvort mál teljist "meiri háttar utanríkismál" hafi verið endurtekinn þáttur í íslensku þingstarfi. SOV-PARL-005 sýnir nýlegt dæmi þar sem utanríkisráðherra mat sjálf að samráð væri ekki skylt. Þetta mynstur, þar sem ráðherra hverju sinni ræður samráðsumfanginu, er vel stutt af heimildum.

Að hluta staðfest Lagaprófessorinn Eiríkur Tómasson kom með lögfræðiálit árið 2005 þar sem hann tók fram að ekki verður ráðið af lögskýringagögnum hvaða mál teljast meiri háttar utanríkismál og hljóti það því að ráðast af mati hverju sinni. Fullveldi
Þar tók hann fram að ekki verði ráðið af lögskýringagögnum hvaða mál teljast meiri háttar utanríkismál og hljóti það því að ráðast af mati hverju sinni.

Fullyrðing: Lagaprófessorinn Eiríkur Tómasson kom með lögfræðiálit árið 2005 þar sem hann tók fram að ekki verður ráðið af lögskýringagögnum hvaða mál teljast meiri háttar utanríkismál og hljóti það því að ráðast af mati hverju sinni.

SOV-LEGAL-019 staðfestir kjarna fullyrðingarinnar: túlkun á hugtakinu «meiri háttar utanríkismál» í 24. gr. þingskapalaga er matskennd og ágreiningur um flokkun einstakra mála hefur verið endurtekið einkenni þingpólitíkur. Heimildin nefnir þó ekki Eiríkur Tómasson sérstaklega né lögfræðiálit hans frá 2005, og engin önnur heimild í gagnagrunninum staðfestir þá tilvísun. SOV-LEGAL-028 undirstrikar að lögfræðingar eru ósammála um túlkunina, sem samrýmist efni fullyrðingarinnar.

Samhengi sem vantar

Lögfræðiálit Eiríks Tómassonar frá 2005 er ekki staðfest í neinum heimildum. Efnislegt inntak fullyrðingarinnar — að túlkun á «meiri háttar utanríkismálum» sé óljós og matskennd — er vel stutt, en höfundartilvísunin er óstaðfanleg.

Að hluta staðfest Eiríkur Tómasson taldi árið 2005 að ekki væri venja fyrir því að túlka 24. gr. þingskapalaga svo rúmt að skylt væri að bera ákvarðanir eins og stuðning við innrás í Írak fyrir fram undir utanríkismálanefnd. Fordæmi
Ekki væri venja fyrir því að túlka ákvæðið svo rúmt að skylt væri að bera slíkar ákvarðanir sem þessar fyrir fram undir nefndina.

Fullyrðing: Eiríkur Tómasson taldi árið 2005 að ekki væri venja fyrir því að túlka 24. gr. þingskapalaga svo rúmt að skylt væri að bera ákvarðanir eins og stuðning við innrás í Írak fyrir fram undir utanríkismálanefnd.

SOV-LEGAL-019 lýsir 24. grein þingskapalaga og staðfestir að túlkun á gildissviði hennar — hvað teljist «meiri háttar utanríkismál» — er ágreiningsefni. SOV-LEGAL-028 og SOV-PARL-005 sýna nýlegan ágreining um sömu grein í tengslum við ESB-þjóðaratkvæðagreiðsluna. Fullyrðingin vísar þó til álits Eiríks Tómassonar frá 2005 um Íraksstríðið, en engin heimild í safninu nefnir Eirík Tómasson eða hans sérfræðiálit, né fjallar um Íslandssamninginn við stuðning við innrás í Írak.

Samhengi sem vantar

Heimildir staðfesta lagaákvæðið og ágreining um túlkun þess en engin þeirra nefnir Eirík Tómasson eða álit hans frá 2005. Fullyrðingin vísar í sérfræðiálit sem ekki er hægt að sannreyna út frá tiltækum heimildum. SOV-LEGAL-028 sýnir þó að sama túlkunarvandamál er enn í ríkum mæli til staðar í stjórnmálaumræðunni.

Heimildir: SOV-LEGAL-019
Að hluta staðfest Árið 2015 sendi þáverandi utanríkisráðherra Gunnar Bragi Sveinsson bréf til ESB þar sem óskað var eftir því að Ísland yrði ekki lengur talið umsóknarríki, án þess að málið hafi verið borið undir utanríkismálanefnd. EES/ESB-löggjöf
Ákvæðið kom til umræðu árið 2015 í tengslum við umdeilda bréfasendingu þáverandi utanríkisráðherra til ESB þar sem óskað var eftir því að Ísland yrði ekki lengur talið umsóknarríki.

Fullyrðing: Árið 2015 sendi þáverandi utanríkisráðherra Gunnar Bragi Sveinsson bréf til ESB þar sem óskað var eftir því að Ísland yrði ekki lengur talið umsóknarríki, án þess að málið hafi verið borið undir utanríkismálanefnd.

PARTY-DATA-011 staðfestir að Gunnar Bragi Sveinsson sendi bréf til ESB 12. mars 2015 þar sem óskað var eftir því að Ísland yrði ekki lengur talið umsóknarríki, og að hann hafi gert þetta einhliða eftir að frumvarp um formlega afturköllun náði ekki fram að ganga á Alþingi. POLITICAL-DATA-010 staðfestir sama atburðarás. Þó staðfesta heimildir einhliða framgöngu sem fór fram hjá Alþingi sem heild, er sérstök tilvísun fullyrðingarinnar í utanríkismálanefnd ekki staðfest beint í þeim heimildum sem liggja fyrir.

Samhengi sem vantar

Réttarstaða umsóknarinnar er enn umdeild — ESB hefur aldrei formlega viðurkennt afturköllunina og Framkvæmdastjórnin sagði í mars 2026 að umsóknin væri enn í gildi. Lögfræðingar eru ósammála um hvort bréf utanríkisráðherra geti hnekkt þingferli. Ákvörðunin vakti umtalsverð mótmæli almennings.

Að hluta staðfest Össur Skarphéðinsson, þáverandi þingmaður Samfylkingarinnar, taldi árið 2015 að ríkisstjórnin hefði brotið gegn 24. gr. þingskapalaga með því að bera ekki viðræðuslit við Evrópusambandið undir utanríkismálanefnd, og að málinu hafi beinlínis verið haldið leyndu fyrir nefndarmönnum. EES/ESB-löggjöf
Össur Skarphéðinsson, þáverandi þingmaður Samfylkingarinnar, taldi að ríkisstjórnin hefði brotið gegn ákvæðinu með því að bera ekki viðræðuslit við Evrópusambandið undir nefndina. Málinu hafi beinlínis verið haldið leyndu fyrir nefndarmönnum.

Fullyrðing: Össur Skarphéðinsson, þáverandi þingmaður Samfylkingarinnar, taldi árið 2015 að ríkisstjórnin hefði brotið gegn 24. gr. þingskapalaga með því að bera ekki viðræðuslit við Evrópusambandið undir utanríkismálanefnd, og að málinu hafi beinlínis verið haldið leyndu fyrir nefndarmönnum.

Heimildir staðfesta að deilur urðu um samráð við utanríkismálanefnd í tengslum við þjóðaratkvæðagreiðsluna 2026, en fullyrðingin vísar til ársins 2015 og Össurar Skarphéðinssonar. SOV-LEGAL-028 og SOV-PARL-005 fjalla um 24. gr. þingskapalaga og gagnrýni stjórnarandstöðunnar á að utanríkismálanefnd hafi ekki verið höfð með í ráðum — en þessar heimildir lúta að atburðum 2026, ekki 2015. PARTY-DATA-011 lýsir viðræðuslitum 2015 og þeirri ákvörðun Gunnars Braga Sveinssonar að senda bréf til ESB án samþykkis Alþingis, sem styður hluta fullyrðingarinnar um leyndarhyggju. Engin heimild staðfestir þó beint að Össur Skarphéðinsson hafi haldið 24. gr. þingskapalaga hafi verið brotin árið 2015.

Samhengi sem vantar

Heimildir um 24. gr. þingskapalaga fjalla um atburði 2026, ekki 2015. Fullyrðingin vísar sérstaklega til ársins 2015 og afstöðu Össurar Skarphéðinssonar, en engin heimild staðfestir orð hans beint. Túlkun á 24. gr. er umdeild — sérfræðingar eru ekki sammála um hvort bréf utanríkisráðherra til ESB krefðist samráðs við nefndina.

Að hluta staðfest Gunnar Bragi Sveinsson taldi árið 2015 að bréf hans til ESB um að Ísland ætti ekki lengur að teljast umsóknarríki væri ekki meiri háttar utanríkismál, þar sem málið hefði oft verið til umræðu í nefndinni og öllum væri ljóst hvaða afstöðu ríkisstjórnin hefði til aðildarumsóknarinnar. EES/ESB-löggjöf
Taldi Gunnar að ekki væri um meiri háttar utanríkismál að ræða. Málið hefði oft verið til umræðu í nefndinni og auk þess væri öllum ljóst hvaða afstöðu ríkisstjórnin hefði til aðildarumsóknarinnar.

Fullyrðing: Gunnar Bragi Sveinsson taldi árið 2015 að bréf hans til ESB um að Ísland ætti ekki lengur að teljast umsóknarríki væri ekki meiri háttar utanríkismál, þar sem málið hefði oft verið til umræðu í nefndinni og öllum væri ljóst hvaða afstöðu ríkisstjórnin hefði til aðildarumsóknarinnar.

PARTY-DATA-011 staðfestir aðgerðir Gunnars Braga — einhliða bréfsendinguna eftir að frumvarpið féll. Að hann hafi rökstutt ákvörðunina á þennan hátt er í samræmi við mynstrið sem SOV-LEGAL-019 lýsir: ráðherrar hafa ítrekað haldið því fram að tiltekin mál falli ekki undir "meiri háttar utanríkismál." Nákvæm tilvitnun í rök Gunnars er þó ekki í staðreyndagrunninum.

Samhengi sem vantar

Rök Gunnars Braga stangast á við mat margra lögfræðinga og stjórnarandstöðunnar sem töldu bréfið augljóslega falla undir 24. gr. Bréfið þótti svo umdeilt að mótmæli voru haldin fyrir utan Alþingi.

Að hluta staðfest Birgir Ármannsson, þáverandi formaður utanríkismálanefndar, taldi árið 2015 að bréf Gunnars Braga til ESB hafi verið staðfesting og ítrekun á stefnumörkun sem þegar hafi komið fram, en ekki ný stefnumótun. EES/ESB-löggjöf
Þáverandi formaður utanríkismálanefndar, Birgir Ármannsson, sagði í samtali við Morgunblaðið að bréfið sem Gunnar Bragi sendi til að slíta aðildarviðræðunum ... hafi verið staðfesting og ítrekun á stefnumörkun sem þegar hafi komið fram. Þar með væri ekki hægt að líta svo á að um nýja stefnumótun væri að ræða.

Fullyrðing: Birgir Ármannsson, þáverandi formaður utanríkismálanefndar, taldi árið 2015 að bréf Gunnars Braga til ESB hafi verið staðfesting og ítrekun á stefnumörkun sem þegar hafi komið fram, en ekki ný stefnumótun.

PARTY-DATA-011 staðfestir samhengið — stjórnarstefnan gegn ESB-umsókninni var opinber eftir kosningarnar 2013 og frumvarp um afturköllun hafði þegar verið lagt fram. Rök Birgis um "staðfestingu á fyrri stefnumörkun" eru rökrétt miðað við þessa sögu. Bein tilvitnun í ummæli Birgis við Morgunblaðið er þó ekki í staðreyndagrunninum.

Samhengi sem vantar

Andstæðingar túlkuðu bréfið sem nýja aðgerð sem krafðist samráðs, óháð fyrri yfirlýsingum. ESB viðurkenndi aldrei bréfið sem formlega afturköllun.

Heimildir: PARTY-DATA-011
Að hluta staðfest Björn Thorarensen taldi að það væri með ólíkindum að bréf Gunnars Braga til ESB um aðildarviðræður hefði ekki verið rætt í utanríkismálanefnd, þar sem enginn vafi væri á að um meiri háttar utanríkismál væri að ræða. EES/ESB-löggjöf
Áðurnefnd Björg Thorarensen taldi það með ólíkindum að málið hefði ekki verið rætt í nefndinni enda enginn vafi á að um meiri háttar utanríkismál væri að ræða.

Fullyrðing: Björn Thorarensen taldi að það væri með ólíkindum að bréf Gunnars Braga til ESB um aðildarviðræður hefði ekki verið rætt í utanríkismálanefnd, þar sem enginn vafi væri á að um meiri háttar utanríkismál væri að ræða.

Heimildir staðfesta kjarnaatriðið — bréf Gunnars Braga Sveinssonar til ESB árið 2015 og umdeilda málsmeðferð utanríkismálanefndar — en ekki beint tilvitnun í Björn Thorarensen. PARTY-DATA-011 staðfestir að Gunnar Bragi sendi bréfið 12. mars 2015 án þinglegrar heimildar. SOV-LEGAL-019 og SOV-LEGAL-028 staðfesta að 24. grein þingskapa krefst samráðs við utanríkismálanefnd um meiri háttar utanríkismál, og lögfræðingar eru ósammála um hvort þessi skylda hafi verið virt. Efnislega styðja heimildir þá afstöðu að bréfið hafi átt erindi til nefndarinnar, en enginn texti tilgreinir Björn Thorarensen sérstaklega.

Samhengi sem vantar

Engin heimild tilgreinir Björn Thorarensen beint né staðfestir orð hans. Heimildir staðfesta efnisatriðin — bréfið og umdeilda málsmeðferð — en hreina tilvísunina í Björn er ekki hægt að sannreyna úr fyrirliggjandi heimildum. Lögfræðingar eru ósammála um hvort 24. grein þingskapa hafi átt við, þar sem sumir telja þingályktunartillögu vera þinglegt tæki en ekki framkvæmdarákvörðun.

Að hluta staðfest Í stjórnarskránni er ekki stafur um skyldu Alþingis til að hafa áhrif á utanríkismál, nema um skyldu til að fá samþykki Alþingis fyrir aðild að tilteknum þjóðréttarsamningum. Fullveldi
Það er ekki stafur um þetta í stjórnarskránni, nema um skyldu til að fá samþykki Alþingis fyrir aðild að tilteknum þjóðréttarsamningum.

Fullyrðing: Í stjórnarskránni er ekki stafur um skyldu Alþingis til að hafa áhrif á utanríkismál, nema um skyldu til að fá samþykki Alþingis fyrir aðild að tilteknum þjóðréttarsamningum.

Heimildir staðfesta að stjórnarskráin inniheldur ekki sérstakt ákvæði um fullveldisframsal til alþjóðastofnana, ólíkt dönskri og norskri stjórnarskrá (SOV-LEGAL-027). Þó ber að greina milli stjórnarskrár og þingskapalaga — SOV-LEGAL-019 sýnir að 24. grein þingskapalaganna (nr. 55/1991) skyldar ríkisstjórnina til samráðs við utanríkismálanefnd um «meiri háttar utanríkismál». Fullyrðingin segir «ekki stafur» um skyldu Alþingis í utanríkismálum, sem er of víð yfirlýsing þegar þingskapalögin gera ráð fyrir slíkri skyldu — jafnvel þótt hún sé ekki í stjórnarskránni sjálfri.

Samhengi sem vantar

Fullyrðingin getur verið rétt í þröngum skilningi — stjórnarskráin sjálf inniheldur ekki skýrt ákvæði um utanríkismálaeftirlit Alþingis. Skyldan er hins vegar í þingskapalögum (24. grein laga nr. 55/1991), sem eru almennt lög en ekki stjórnskipulög. Greinin á milli þessara tveggja lagastiga skiptir máli. Einnig er umræða meðal lögfræðinga um hvort 2. grein stjórnarskrárinnar útiloki fullveldisframsal eða ekki.

Andstæðar heimildir: SOV-LEGAL-019
Að hluta staðfest Þingsályktunartillaga um þjóðaratkvæðagreiðsluna fer milli umræðna til utanríkismálanefndar, þar sem nefndin fær að taka málið fyrir. Fullveldi
Þjóðaratkvæðagreiðslan er þó lögð til með þingsályktunartillögu sem nú þegar er komin fyrir þingið og fer svo milli umræðna til nefndarinnar. Þar með fær nefndin að taka málið fyrir.

Fullyrðing: Þingsályktunartillaga um þjóðaratkvæðagreiðsluna fer milli umræðna til utanríkismálanefndar, þar sem nefndin fær að taka málið fyrir.

Heimildir staðfesta óbeint að þingsályktunartillagan hafi farið til utanríkismálanefndar. SOV-LEGAL-028 nefnir að ríkisstjórnin hafi sagt nefndinni yrði «gefinn nægur tími til umfjöllunar um frumvarpið í eðlilegu löggjafarlegu ferli.» Hins vegar fjalla heimildir aðallega um deiluna um hvort nefndin hafi verið ráðfærð ÁÐUR en tillagan var lögð fram, ekki um sjálfan ferlið milli umræðna. SOV-PARL-005 staðfestir að stjórnarandstaðan hafi gagnrýnt ferli og fundaboð nefndarinnar, en lýsir ekki beint þinglegri meðferð tillögunnar milli umræðna.

Samhengi sem vantar

Heimildir fjalla um pólitíska deilu um ráðfærslu við nefndina áður en tillagan var lögð fram, ekki um staðlaða þingmeðferð hennar á milli umræðna. Fullyrðingin lýsir almennu þingferli sem er eðlilegt en heimildir staðfesta það aðeins óbeint. Samkvæmt SOV-PARL-005 barst utanríkisráðherra ekki á umbeðinn nefndarfund til að ræða tillöguna, sem var andlag gagnrýni stjórnarandstöðunnar.

Að hluta staðfest Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir hélt því fram á Alþingi að þjóðaratkvæðagreiðslan um ESB-aðildarviðræður væri í raun innanríkismál. Fullveldi
þar hélt hún því fram að þjóðaratkvæðagreiðslan væri í raun innanríkismál

Fullyrðing: Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir hélt því fram á Alþingi að þjóðaratkvæðagreiðslan um ESB-aðildarviðræður væri í raun innanríkismál.

SOV-PARL-005 staðfestir að ríkisstjórnin lagði áherslu á að þjóðaratkvæðagreiðslan væri víðtækara samráð en nefndarfundir — og þar með innra lýðræðisferli. SOV-PARL-001 sýnir að Þorgerður Katrín hélt fullveldisrökum á lofti og sagði atkvæðagreiðsluna sjálfa vera beitingu fullveldis. Orðalagið "innanríkismál" kemur þó ekki beint fram í heimildum og gæti verið einfölduð endursögn á rökum ráðherra.

Samhengi sem vantar

Rök ráðherra voru flóknari en svo — hún sagði atkvæðagreiðsluna vera fullveldisvernd, ekki endilega "innanríkismál." Andstaðan bendir á að viðræður við ESB séu ótvírætt utanríkismál.