← Til baka á Heimildir
SOV-DATA-023 Alþjóðastofnun
Fullveldi Stjórnmálalegt iceland accession negotiations 2010 2013
Ísland sótti um ESB-aðild 17. júlí 2009 og aðildarviðræður hófust formlega 27. júlí 2010; þegar viðræðurnar voru settar í biðstöðu í maí 2013 höfðu 27 af 33 köflum verið skoðaðir og 11 bráðabirgðalokið. Meðal þeirra sex kafla sem aldrei opnuðust voru þeir umdeildari: sjávarútvegur (kafli 13), landbúnaður (kafli 11), byggðasjóðir (kafli 22) og fjárhagslegar skuldbindingar (kafli 33); Ísland dró síðan umsóknina formlega til baka 12. mars 2015.
Enska frumtextinn

Iceland applied for EU membership on 17 July 2009, during the aftermath of the 2008 financial crisis. Formal accession negotiations opened on 27 July 2010, using a 33-chapter framework (later expanded to 35 for subsequent accessions). By the time negotiations were suspended in May 2013, 27 of 33 chapters had been screened and 11 had been provisionally closed. The six chapters never opened included the most contentious for Iceland: Chapter 11 (Agriculture and Rural Development), Chapter 13 (Fisheries), Chapter 22 (Regional Policy), Chapter 33 (Financial and Budgetary Provisions), Chapter 34 (Institutions), and Chapter 35 (Other Issues). The incoming centre-right government (Progressive Party and Independence Party) suspended negotiations in May 2013. Iceland formally withdrew its application on 12 March 2015. The current government (formed 2025) has proposed a referendum on whether to resume accession talks, not a direct membership vote.

Heimild

European Commission — Iceland Accession Progress Reports; Icelandic Ministry of Foreign Affairs

Framkvæmdastjórn ESB gefur út framvinduskýrslur um aðildarviðræður við umsóknarríki; utanríkisráðuneytið á Íslandi hefur gefið út opinberar yfirlýsingar um aðildarferlið.

Skoða heimild ↗

Fyrirvarar

Það er lagalega óvíst hvort fyrri umsókn Íslands geti verið „tekin upp aftur“ eða hvort það þyrfti nýja umsókn. Réttarreglur ESB (acquis) hafa breyst verulega frá 2013 (nýir kaflar, ný löggjöf). Líklegt er að endurskoða þyrfti þá samningskafla sem lokið var við með fyrirvara. Sumir sérfræðingar halda því fram að þeir 11 kaflar sem lokið var við séu gagnlegur undirbúningur; aðrir benda á að aldrei hafi verið komið að erfiðustu málunum. Spurningin í þjóðaratkvæðagreiðslunni árið 2026 snýst um að hefja/taka upp aftur aðildarviðræður, ekki um aðildina sjálfa.

Notuð í greiningum (45)

Á ný fyrir leiðtogaráð ESB bjorn_is

  • Staðfest Styður Alþingi samþykkti ESB-aðildarumsókn Íslands í júlí 2009.
  • Að hluta staðfest Styður Leiðtogaráð ESB samþykkti 17. júní 2010 að Ísland yrði kandidatsland og aðlögunarviðræður hófust.
  • Að hluta staðfest Styður ESB-aðildarumsókn Íslands var formlega afturkölluð gagnvart leiðtogaráðinu 12. mars 2015.

Að kíkja undir pilsfaldinn hjá Maddömunni í Brüssel Blog.is

  • Að hluta staðfest Styður ESB-umsóknin varð sjálfdauð á útmánuðum 2013.

Að stíga á bak hesti á skipsfjöl Morgunblaðið

  • Að hluta staðfest Styður Stjórnvöld hófu ESB-ferlið árið 2010 án þess að spyrja þjóðina.

Afvegaleiðing umræðu um ESB Vísir

  • Að hluta staðfest Styður Í skýrslunum «Gengið til góðs» (apríl 2018) og «Mýrarljós í Evrópusamstarfi» (september 2018), sem unnar voru að frumkvæði Guðlaugs Þórs Þórðarsonar sem utanríkisráðherra, kemur skýrt fram að aðeins var gert hlé á aðildarviðræðum við ESB árið 2013.
  • Að hluta staðfest Styður Í tilkynningu þáverandi utanríkisráðherra til stækkunarstjóra ESB í júní 2013 sagði að gert yrði hlé á aðildarviðræðunum (e. «put a halt to»).
  • Að hluta staðfest Styður Í minnisblaði til ríkisstjórnar 27. ágúst 2013 var sérstaklega tekið fram að ákvörðunin um að gera hlé á viðræðunum «feli ekki í sér slit á aðildarviðræðum».
  • Að hluta staðfest Styður Á bls. 22–23 í skýrslu «Mýrarljós í Evrópusamstarfi» segir að «aðildarviðræðum var ekki formlega slitið».

Beitir sér ekki sérstaklega fyrir því að spurningunni verði breytt Vísir

  • Staðfest Styður Í norskum aðildarviðræðum breyttust engar forsendur þrátt fyrir aðlögunarumræðurnar.
  • Að hluta staðfest Styður Í Noregi var aðild að Evrópusambandinu hafnað og engar óafturkræfar breytingar urðu við aðildarviðræðurnar þar.
  • Að hluta staðfest Styður Þegar EES-samningurinn tók gildi opnuðust markaðir og breytingar urðu á Íslandi.

Brusselspuni um öryggismál bjorn_is

  • Að hluta staðfest Styður ESB-aðildarviðræður Íslands hófust árið 2009.

Davíð Þór Björgvinsson skrifar: Innganga nýrra ríkja í ESB DV

  • Að hluta staðfest Styður Ísland hafði lokið viðræðum um 11 kafla af 35 þegar aðildarviðræðum var hætt.
  • Staðfest Styður Ísland gekk frá samningaborðinu fyrir 13 árum síðan (miðað við 2026).

Davíð Þór Björgvinsson skrifar: Þankar í tilefni af umsögn Landskjörstjórnar DV

  • Staðfest Styður Deilt er um hvort aðildarumsókn Íslands að Evrópusambandinu hafi verið dregin til baka eða ekki.
  • Staðfest Styður Ísland sótti um aðild að Evrópusambandinu árið 2009.

Davíð Þór Björgvinsson: Þankar í tilefni af umsögn landskjörstjórnar DV

  • Staðfest Styður Deilt er um hvort aðildarumsókn Íslands að ESB frá 2009 hafi verið dregin til baka eða ekki.
  • Staðfest Styður Ísland sótti um aðild að ESB árið 2009.
  • Að hluta staðfest Andmælir ESB telur ekki nauðsynlegt að Ísland sæki um aðild að ESB að nýju til að hefja viðræður.
  • Staðfest Styður Viðræður um aðild Íslands að ESB voru í gangi og þeim síðan hætt.

Ekki framhald á ESB-viðræðum Morgunblaðið

  • Að hluta staðfest Styður Ísland afturkallaði formlega ESB-umsóknina 12. mars 2015.
  • Staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands og ESB hófust formlega í júlí 2010.
  • Staðfest Styður Aðildarviðræðunum var hætt árið 2013 þegar ríkisstjórn Sjálfstæðisflokksins og Framsóknarflokksins tók við völdum.
  • Staðfest Styður Umsókn Íslands um ESB-aðild var lögð fram 17. júlí 2009.

Ekki víst hvernig Evrópusambandið bregst við Morgunblaðið

  • Að hluta staðfest Styður Spurningin um hvort þörf sé á ríkjaráðstefnu tengist beint spurningunni um hvort aðildarumsókn Íslands frá 2010 sé enn í gildi eða hvort leggja þurfi inn nýja umsókn.

Ellefu lykilatriði sem þú þarft að vita um þjóðaratkvæðagreiðslu Kratinn

  • Staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við Evrópusambandið voru settar á ís árið 2013.

Engin samtöl hafi átt sér stað um fiskveiðikommissar Vísir

  • Staðfest Styður Engar aðildarviðræður Íslands og ESB eru farnar af stað.

ESB-aðild: Eldstormur geisar DV

  • Að hluta staðfest Andmælir Aðildarumsókn Íslands að ESB er enn í fullu gildi þótt aðildarviðræður hafi legið niðri um árabil.

Flott embætti í boði fyrir ESB ríki Vísir

  • Staðfest Styður ESB-aðild Íslands hafi síðast verið á dagskrá undir stjórn Jóhönnu Sigurðardóttur, sem lagði fram aðildarumsókn árið 2009.

Framhald viðræðna eða ný umsókn Blog.is

  • Að hluta staðfest Styður Eldri umsókn Íslands um ESB-aðild var dregin til baka.
  • Staðfest Styður Alþingi samþykkti aðildarumsókn að ESB sumarið 2009.
  • Að hluta staðfest Styður Viðræðurnar um ESB-aðild Íslands strönduðu þegar opna átti kafla sem ekki eru innan EES-samningsins og komu þá fram kröfur er gengu gegn þeim fyrirvörum sem Alþingi hafði sett.

Gölluð tillaga sem byggist á misskilningi Morgunblaðið

  • Að hluta staðfest Styður Ríkisstjórnin sem tók við Jóhönnustjórninni sleit aðildarviðræðunum við ESB.
  • Að hluta staðfest Styður Ísland dró aðildarumsókn sína til ESB til baka árið 2015.
  • Að hluta staðfest Styður Ísland hefur ekki verið meðal umsóknarríkja eða viðræðuríkja ESB undanfarin ár.

Greiðsluþreyta og könnunarfarið sem er á leið til Brussel Viðskiptablaðið

  • Að hluta staðfest Andmælir Aðildarviðræður Íslands við ESB runnu út í sandinn árið 2012.
  • Staðfest Styður Sjávarútvegsmálin voru einn af þeim köflum sem ekki var hægt að opna þegar íslensk stjórnvöld áttu í aðlögunarviðræðum við ESB á árunum 2009 til 2013.

Hvenær slítur maður viðræðum og hvenær slítur maður þeim ekki? Vísir

  • Staðfest Styður Þegar aðildarviðræður Íslands við ESB stöðvuðust höfðu samningamenn Íslands og ESB þegar lokað nokkrum samningsköflum.
  • Óstutt Andmælir Ísland hóf aðildarviðræður við ESB árið 2011.
  • Að hluta staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við ESB voru settar á ís í aðdraganda þingkosninga árið 2013.

Hver eru markmiðin? Bændablaðið

  • Að hluta staðfest Styður Spurningin um hvort halda skuli viðræðum við ESB áfram hefur tekið pláss í umræðunni síðustu þrettán ár.

Hvers vegna er umsóknin til Evrópusambandsins frá 2009 falin? Vísir

  • Staðfest Styður Umsóknarbréf Íslands til Evrópusambandsins frá 2009 var formlegt bréf um aðild samkvæmt 49. grein sáttmálans um Evrópusambandið (Treaty on European Union).

Ísland í NATO – ekki ESB! bjorn_is

  • Að hluta staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við ESB voru teknar upp árið 2009.

Ísland og ESB – óskhyggja og staðreyndir Heimssýn

  • Að hluta staðfest Andmælir Ef niðurstaðan í þjóðaratkvæðagreiðslunni 2027 verður sú að halda áfram viðræðum mun ferlið líklega tekið upp þar sem frá var horfið árið 2013.
  • Staðfest Andmælir Ísland sótti formlega um aðild að ESB þann 16. júlí 2009.
  • Staðfest Styður Þegar viðræðurnar voru settar á ís árið 2013 hafði aðeins þeim köflum verið lokað þar sem Ísland gerði engar kröfur um varanleg frávik.

Íslensku fyrirvaranir látnir liggja á milli hluta Morgunblaðið

  • Staðfest Styður Ríkisstjórnin telur að aðildarumsókn Íslands frá 2009 sé enn í gildi.
  • Staðfest Styður Þingsályktunartillaga um aðildarumsókn Íslands að ESB var samþykkt á Alþingi árið 2009.

Jón Gnarr: ESB ske es spé DV

  • Að hluta staðfest Styður Ísland var í samningaferlinu um ESB-aðild en málið var tekið af dagskrá

Kristrún og þjóðaratkvæðagreiðslan bjorn_is

  • Að hluta staðfest Andmælir Samfylkingin og VG stöðvuðu ESB-viðræðurnar í janúar 2013.
  • Að hluta staðfest Andmælir Samfylkingin og VG kolféllu í þingkosningunum 2013 eftir að hafa stöðvað ESB-viðræðurnar.

Lilja hvöss: Hún tekur enga ábyrgð Morgunblaðið

  • Óstutt Andmælir Fyrrverandi forseti Íslands hefur fullyrðt að aðildarviðræður við ESB séu nú þegar hafnar.

Ljósið elt út í haug Vísir

  • Staðfest Styður Ríkisstjórn Framsóknarflokks og Sjálfstæðisflokks, sem sat frá 2013 til 2015, dró aldrei formlega til baka umsókn Íslands um aðild að Evrópusambandinu.
  • Að hluta staðfest Styður Niðurstaða utanríkisráðuneytisins var sú að bréf íslenskra yfirvalda til ESB árið 2015 hafi ekki falið í sér formlega afturköllun aðildarumsóknar Íslands, heldur aðeins áréttingu á því að viðræðum hefði verið hætt.
  • Staðfest Styður Evrópusambandið hefur aldrei litið á bréf íslenskra yfirvalda sem formlega afturköllun aðildarumsóknar.

Ný samtök um andstöðu gegn Evrópusambandinu Bændablaðið

  • Að hluta staðfest Styður Árið 2009 náðu öfl sem studdu ESB-aðild Íslands að hefja aðildarviðræður við ESB.
  • Staðfest Styður Stjórnvöld létu ekki fara fram þjóðaratkvæðagreiðslu um hvort hefja skyldi aðildarviðræður við ESB árið 2009, heldur sögðu einungis að kosið yrði um niðurstöðuna.
  • Að hluta staðfest Andmælir Aðildarviðræðurnar við ESB komust aldrei að niðurstöðu vegna þess að samningamenn Íslands og ESB þorðu ekki að opna þá málaflokka sem vitað var að myndu skapa vandkvæði — sjávarútveg og landbúnað.

Ólafur Ragnar svarar Carl Bildt: Stjórnarskrárlega ómögulegt Nútíminn

  • Staðfest Styður Ísland sótti formlega um aðild að Evrópusambandinu árið 2009, eftir bankahrunið.
  • Staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við Evrópusambandið hófust árið 2010.
  • Staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við Evrópusambandið voru stöðvaðar árið 2013.
  • Að hluta staðfest Styður Ísland ákvað að draga umsókn sína um ESB-aðild til baka eftir að viðræðurnar voru stöðvaðar.

Óvissa um kostnað vegna mögulegs framhalds aðildarviðræðna RÚV

  • Að hluta staðfest Styður Í síðustu aðildarviðræðum samþykkti Ísland að ráðast ekki í meiriháttar breytingar sem krafist er vegna aðildar nema ljóst yrði að Ísland yrði aðili að ESB.
  • Að hluta staðfest Styður Snemma í viðræðunum 2009 til 2013 náðu íslensk stjórnvöld og ESB samkomulagi um að Ísland myndi ekki ráðast í stofnanar- og lagabreytingar sem af aðild leiða fyrr en að afstaðinni þjóðaratkvæðagreiðslu.

Ræða þarf alla kaflana á nýjan leik Morgunblaðið

  • Að hluta staðfest Styður Óopnuðu kaflarnir sex voru: sjávarútvegsmál, landbúnaður og byggðaþróun, matvælaöryggi, dýra- og plöntuheilbrigðismál, byggðastefna og stjórnun byggðatengdra aðgerða.

Samningsmarkmið Íslands mega ekki vera leyndarmál Vísir

  • Að hluta staðfest Styður Við ESB-aðlögunarviðræðurnar 2010–2013 voru 27 samningskaflar opnaðir og 11 lokað aftur tímabundið.
  • Staðfest Styður Lykilmálin – sjávarútvegur, landbúnaður, vatns- og auðlindamál – voru öll óleyst við lok aðlögunarviðræðnanna 2010–2013.

Segir fulltrúa ESB hafa komið af fjöllum Morgunblaðið

  • Að hluta staðfest Styður ESB neitaði að opna á viðræður um sjávarútvegskafla aðildarviðræðna á grundvelli fyrirvaranna sem Alþingi hafði sett
  • Að hluta staðfest Styður Aðildarferlið Íslands við ESB var stöðvað í febrúar 2013
  • Að hluta staðfest Styður Þáverandi utanríkisráðherra Íslands tilkynnti með bréfi til stækkunarstjóra ESB, dagsettu 12. mars 2015, að aðildarumsóknin frá 16. júlí 2009 væri afturkölluð
  • Staðfest Styður Óvissa ríkir um hvort núverandi ríkisstjórn geti með einföldum hætti ógilt ákvörðun ríkisstjórnarinnar frá 10. mars 2015 um afturköllun aðildarumsóknar

Segir Ísland tipla inn í ESB án umræðu Nútíminn

  • Staðfest Styður Ísland sótti um ESB-aðild árið 2009 í kjölfar bankahrunsins.
  • Staðfest Styður Aðildarferli Íslands við ESB var stöðvað árið 2013.
  • Að hluta staðfest Styður Umsókn Íslands um ESB-aðild var formlega dregin til baka í kjölfar stöðvunar aðildarferlisins.
  • Heimildir vantar Andmælir Haldið hefur verið fram að hægt sé að taka upp viðræður þar sem frá var horfið árið 2013.

Sigurður Hólmar Jóhannesson skrifar: Um hvað er þjóðin eiginlega að kjósa? DV

  • Staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við Evrópusambandið voru stöðvaðar og hafa ekki verið í gangi í meira en áratug.

Spursmál #115 — Er Ísland á leið inn í Evrópusambandið? Spursmál (mbl.is)

  • Að hluta staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands áttu sér stað á kjörtímabilinu 2009 til 2013.

Stjórnarskráin bannar ESB-aðild Blog.is

  • Staðfest Styður Ísland sótti formlega um aðild að ESB í júlí 2009.

Svona er ferlið ef þjóðin samþykkir að 'kíkja í pakkann' RÚV

  • Að hluta staðfest Styður Ísland hafði þegar lokið viðræðum um 11 kafla af 35 áður en viðræðum var hætt árið 2013.

Telur spurninguna í ESB-kosningunni gallaða Viðskiptablaðið

  • Staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við ESB stöðvuðust í reynd árið 2013.
  • Staðfest Styður Þáverandi utanríkisráðherra afturkallaði ESB-umsóknina formlega árið 2015.
  • Að hluta staðfest Styður Heimildir utanríkisráðherrans til að afturkalla ESB-umsóknina árið 2015 eru umdeildar.

Þjóðaratkvæðagreiðslan er um aðild Íslands að Evrópusambandinu Viðskiptablaðið

  • Að hluta staðfest Styður Þegar Ísland sótti um aðild 2009 var ekki hægt að hefja samningaviðræður um sjávarútveg, landbúnað og dóms- og innanríkismál þar sem ESB taldi Ísland uppfylla ekki opnunarskilyrðin.

Tollabandalag ESB og mörk „sérlausna“ Vísir

  • Staðfest Styður Ísland átti í aðildarviðræðum við ESB á árunum 2009–2013.

Umboðslaus undirskrift utanríkisráðherra Blog.is

  • Óstutt Andmælir Ekkert liggur staðfest skriflega af þar til bærum stofnunum hjá ESB að umsóknin frá 2009 sé virk.
  • Óstutt Andmælir Samningaviðræður Íslands við ESB eru þegar hafnar.
  • Staðfest Styður Umsókn Íslands um ESB-aðild er frá árinu 2009.

Utanríkisráðuneytið fellur á fyrsta prófinu bjorn_is

  • Að hluta staðfest Styður Aðildarumsókn Íslands frá 2009 er talin enn í gildi og þar af leiðandi er hægt að taka upp þráðinn aftur án þess að sækja um á ný.
  • Að hluta staðfest Styður Aðildarviðræðum Íslands við ESB var hætt árið 2013 en aðildarumsóknin frá 2009 var aldrei dregin til baka.
  • Að hluta staðfest Andmælir Aðildarviðræður Íslands við ESB voru settar á ís árið 2013.

Vafasöm spurning um ESB-viðræður bjorn_is

  • Staðfest Styður Aðildarviðræður Íslands við Evrópusambandið voru stöðvaðar árið 2013.
  • Að hluta staðfest Styður Ef já-niðurstaða fæst í þjóðaratkvæðagreiðslunni myndi ríkisstjórn Íslands þurfa að hefja aðildarviðræður að nýju, ekki halda áfram þeim sem stöðvuðust 2013.
  • Þarfnast samhengis Styður Aðildarviðræðurnar sem stöðvuðust 2013 voru formlega aflögðar þegar Ísland var tekið af umsóknarríkjalista ESB.