SOV-PARL-003
Þingskjal
Há
Guðrún Hafsteinsdóttir, þingkona Sjálfstæðisflokksins, gagnrýndi í ræðu 9. mars 2026 að ríkisstjórnin biðji þjóðina um umboð til viðræðna án þess að upplýsa um samningsmarkmið sín. Hún taldi þingsályktunartillöguna pólitíska ákvörðun um að setja Ísland aftur á aðildarbraut ESB.
Enska frumtextinn
Guðrún Hafsteinsdóttir, speaking for Sjálfstæðisflokkurinn (Independence Party) on 9 March 2026, argued that the referendum proposal is not an innocent or non-binding exercise but a political decision to put Iceland back on the EU accession track. She criticised the referendum question as insufficient because it asks the public to authorise negotiations before the government has disclosed its specific negotiating objectives or conditions. She drew attention to the 2009 precedent where Alþingi voted to apply for EU membership with a promise of a final referendum on any accession agreement, contrasting it with the current approach of a non-binding advisory referendum. She stated: 'Ef ríkisstjórnin vill umboð frá þjóðinni til að fara í þessa vegferð þá er lágmark, algjört lágmark, að hún upplýsi þjóðina' (If the government wants a mandate from the nation for this journey, then the absolute minimum is that it informs the nation).
Heimild
Alþingi — Guðrún Hafsteinsdóttir, þingmaður Sjálfstæðisflokksins (ræða, 157. löggjafarþing)
Alþingi er þjóðþing Íslands og æðsta löggjafarvald landsins. Þingfundir og ræður eru birtar í opinberum þingskjölum á vef Alþingis.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Þetta er ræða frá Sjálfstæðisflokknum í stjórnarandstöðu en flokkurinn hefur sögulega verið efins um ESB þrátt fyrir að hafa ekki opinbera stefnu gegn aðild að ESB. Gagnrýnin á skort á samningsmarkmiðum endurspeglar lögmætar áhyggjur af verklagi en gæti einnig þjónað sem herfræðileg röksemd gegn þjóðaratkvæðagreiðslunni sjálfri.
Notuð í greiningum (54)
Ábyrgðin er Viðreisnar Björn Bjarnason
- Að hluta staðfest Styður Ríkisstjórnin boðar til þjóðaratkvæðagreiðslu um ESB-viðræður án þess að kynna samningsmarkmið eða rök fyrir aðild.
Að hafa ESB að fífli - taka 2 Björn Bjarnason
- Að hluta staðfest Styður Hildur Sverrisdóttir spurði hvort stjórnvöld hygðust upplýsa almenning skýrt um að Evrópuréttur væri ekki samningsatriði heldur fyrir fram gefið skilyrði inngöngu í ESB.
- Að hluta staðfest Styður Björn Bjarnason heldur því fram að spurning ríkisstjórnarinnar um þjóðaratkvæðagreiðsluna sé orðuð þannig að mögulegar flóttaleiðir séu fjölmargar.
Áskoranir bænda hluti af alþjóðlegu samhengi Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Ráðherra lýsir yfir vilja til að setja ESB-samningsmarkmið fyrir íslenskan landbúnað fram í mögulegum aðildarviðræðum.
Davíð Þór Björgvinsson: Baudenbacher veður villu vegar – Ef ESB og Ísland telja aðildarumsóknina í gildi þá er hún í gildi DV
- Að hluta staðfest Andmælir Frá þjóðréttarlegu sjónarmiði og frá íslenskri stjórnskipun er ekkert rangt við að ESB og Ísland semji um að halda viðræðum áfram á grundvelli upprunalegu umsóknarinnar
- Að hluta staðfest Andmælir Ríkisstjórnin er ekki að blekkja nokkurn mann með því að orða þjóðaratkvæðagreiðsluspurninguna um framhald viðræðna
Diljá ósátt og óskar eftir öðrum fundi Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Ríkisstjórnin hefur sett fram skilyrði um full og varanleg yfirráð yfir auðlindum Íslands sem hluta af aðildarviðræðum við ESB
- Staðfest Styður Ríkisstjórnin hefur ekki birt opinberlega ófrávíkjanleg skilyrði sín í aðildarviðræðum við ESB
Ekki farið í aðlögun án þjóðarvilja Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Samningsmarkmið Íslands fela í sér atriði um fæðuöryggi í landbúnaði, yfirráð yfir fiskveiðiauðlindinni, áframhaldandi herleysi og innflutning lifandi dýra.
ESB-ummæli Þorgerðar í brennidepli á Alþingi Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Nefndarmenn í utanríkismálanefnd Alþingis hafa ítrekað óskað eftir upplýsingum um formlega og óformlega fundi íslenskra ráðamanna með fulltrúum ESB.
- Að hluta staðfest Styður Umræður hafa átt sér stað undanfarinna daga um að Ísland sé komið lengra í ESB-aðildarferlinu en opinberlega hefur verið viðurkennt.
Fleiri andvígir inngöngu í ESB en hlynntir Stjórnmálin
- Að hluta staðfest Andmælir Bolli Héðinsson sagði að það væri ekki komið að því að segja hvort ESB hentaði Íslendingum eða ekki — þeir ættu að klára viðræður og greiða svo atkvæði.
Gert ráð fyrir að aðildarviðræður klárist á kjörtímabilinu Vísir
- Að hluta staðfest Styður Til stendur að leggja skýrslu um samningsmarkmið í aðildarviðræðunum fyrir Alþingi.
Gölluð tillaga sem byggist á misskilningi Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Greinargerð með þingsályktunartillögunni fjallar ekki um hvað ætti að semja um við ESB.
Guðrún og Sigmundur Davíð sögðust vilja þjóðaratkvæðagreiðslu um aðildarviðræður við ESB DV
- Að hluta staðfest Styður Guðrún Hafsteinsdóttir talaði gegn þjóðaratkvæðagreiðslu um aðildarviðræður árið 2026, en hafði tekið gagnstæða afstöðu árið 2014.
- Að hluta staðfest Styður Guðrún Hafsteinsdóttir vísaði til verðbólgu og sveitarstjórnarkosninga sem raka gegn því að halda þjóðaratkvæðagreiðslu um ESB-aðildarviðræður.
- Að hluta staðfest Styður Guðrún Hafsteinsdóttir sagði að Íslendingar hefðu sjálfir sótt um aðild að Evrópusambandinu, ekki öfugt.
Hætta á kvótahoppi Viðskiptablaðið
- Staðfest Styður Þingsályktunartillagan tilgreinir ekki hverjar yrðu ófrávíkjanlegar kröfur Íslands í aðildarviðræðum, ekki samningsmarkmið Íslands og ekki áætlaðan kostnað við slíkar viðræður.
- Að hluta staðfest Styður Bæði þingsályktunartillagan og yfirlýsingar ráðherra hafa verið óljósar um hvernig á að tryggja hagsmuni Íslands ef gengið yrði til aðildarviðræðna.
Halla Hrund Logadóttir: Styð þjóðaratkvæðagreiðsluna – vil skýr rauð strik í sandinn DV
- Að hluta staðfest Styður Halla Hrund telur að þingsályktunartillagan um aðildarviðræðurnar sé of þunn og skorti nánari skilgreiningu á samningsmarkmiðum og rauðum línum.
Hvað felst í 'liggja lágt' leiðinni? Viðreisn
- Að hluta staðfest Andmælir Stefna ríkisstjórnarinnar er að þjóðin fái að velja á milli aðildar að Evrópusambandinu og «liggja lágt» leiðarinnar í þjóðaratkvæðagreiðslunni.
- Að hluta staðfest Andmælir Samningsmarkmið ríkisstjórnarinnar í aðildarviðræðum eru sjálfstætt fiskveiðistjórnarsvæði og stuðningur við landbúnaðinn.
Hvað felst í liggja lágt leiðinni? DV
- Að hluta staðfest Andmælir Samningsmarkmið ríkisstjórnarinnar fela meðal annars í sér sjálfstætt fiskveiðistjórnarsvæði og stuðning við landbúnaðinn.
Hvað gerist ef kosið verður að halda áfram viðræðum? Vísir
- Að hluta staðfest Andmælir Tillaga Þorgerðar Katrínar til þingsályktunar kveður skýrt á um næstu skref eftir þjóðaratkvæðagreiðslu.
- Að hluta staðfest Styður Þjóðaratkvæðagreiðslan snýst ekki um að "kíkja í pakkann" heldur um að hefja formlegar aðildarviðræður sem fela í sér innleiðingu laga ESB á meðan á þeim stendur.
Hver á þennan bústað, já eða nei? Sjálfstæðisflokkurinn
- Að hluta staðfest Styður Ríkisstjórnin hefur ekki birt upplýsingar um áætlaðan kostnað ESB-aðildarviðræðna, sem líklega hleypur á milljörðum króna.
- Að hluta staðfest Styður Gögn ríkisstjórnarinnar um ESB-aðildarviðræðurnar innihalda ekki haldbær samningsmarkmið um hverju eigi að ná fram.
- Að hluta staðfest Styður Þjóðin fær ekki tækifæri til að kynna sér haldbærar upplýsingar áður en hún er beðin um að kjósa um hvort hefja skuli ESB-aðildarviðræður.
- Að hluta staðfest Styður Ríkisstjórnin hyggst veita nauðsynlegar upplýsingar um ESB-aðildarviðræðurnar fyrst eftir atkvæðagreiðsluna.
Hver eru markmiðin? Bændablaðið
- Staðfest Styður Samningsmarkmið stjórnvalda verða ekki ákveðin fyrr en að lokinni þjóðaratkvæðagreiðslunni í haust.
Hvers vegna er umsóknin til Evrópusambandsins frá 2009 falin? Vísir
- Staðfest Styður Þingsályktunin frá 2009 gerði ráð fyrir þjóðaratkvæðagreiðslu um aðildarsamning að loknum viðræðum, ekki þjóðaratkvæðagreiðslu um hvort hefja ætti viðræður.
Illa undirbúin þingsályktunartillaga um ESB er til vansa fyrir ríkisstjórn Íslands Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Þingsályktunartillagan um þjóðaratkvæðagreiðsluna var lögð fram án fullnægjandi undirbúnings og er málið vanreifað.
Ísland yrði í aftursætinu, rétt eins og Samfylkingin er í aftursætinu hjá Viðreisn RÚV
- Að hluta staðfest Styður Aðildarviðræður við ESB eru ekki hlutlægt samtal heldur leið að einni niðurstöðu: ESB-aðild.
Kallað eftir Kristrúnu í þinginu Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Upprunalegar forsendur þjóðaratkvæðagreiðslunnar gerðu ráð fyrir að seinni fasi væri atkvæðagreiðsla um samning sem lægi þegar fyrir
Kjarnorkuákvæði beitt öðru sinni? Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Undirbúningur þjóðaratkvæðagreiðslunnar um ESB-aðild er hroðvirknislegur.
Kristrún: spyrjið Þorgerði Katrínu hvað nei þýðir Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Spurningin sem Þorgerður Katrín hyggst leggja fyrir þjóðina veitir umboð til viðræðna en ekki til aðlögunar.
Kristrún vill sjálf dæma Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Íslenska ríkisstjórnin hyggst nota aðildarviðræðurnar til að reyna að breyta Evrópuréttinum um mikilsverða íslenska hagsmuni.
Ljósið elt út í haug Vísir
- Staðfest Styður Björn Bjarnason krafðist þess í pistli sínum að utanríkisráðuneytið legði gögn málsins á borðið til að þjóðin gæti tekið upplýsta ákvörðun um ESB-málið.
Mun Ísland beygja sig undir herskyldu ESB? Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Ríkisstjórnin hefur ekki veitt þau svör sem sóst hefur verið eftir varðandi forsendur aðildarviðræðna og samningsmarkmið.
…og ég vil að þjóðin segi sitt álit Vísir
- Að hluta staðfest Styður Grein birtist á Vísi undir fyrirsögninni «Ég vil ekki kosningar um mögulega ESB umsókn í haust» þar sem því var haldið fram að ekki ætti að efna til þjóðaratkvæðagreiðslu um áframhald aðildarviðræðna við ESB vegna þess að það hafi ekki verið lykilmál í síðustu Alþingiskosningum.
Óljós óútfylltur tékki Björn Bjarnason
- Að hluta staðfest Styður Ríkisstjórnin getur ekki lagt fram nein viðræðumarkmið fyrir ESB-aðildarviðræður.
Ópólitískur fróðleiksmoli um ESB Vísir
- Þarfnast samhengis Andmælir Hugsjónin með Evrópusambandinu er að efnahagslegur og pólitískur samruni ríkjanna vegi þyngra en sérstaða þjóðríkjanna.
Óvissan er mikil í hverfulum heimi Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Stjórnarandstaðan hefur haldið því fram að ekki eigi að leyfa almenningi að velta fyrir sér kostum ESB-aðildar við núverandi aðstæður
Pawel ánægður með að Sjálfstæðismenn vilji samþykkja þjóðaratkvæðagreiðslu um ESB-viðræður – „Mistök í skjalavinnslu“ segir Jón Pétur DV
- Að hluta staðfest Styður Breytingartillaga Sjálfstæðisflokksins felur einnig í sér að spurning þjóðaratkvæðagreiðslunnar yrði breytt og samningsmarkmið skerpt
Ræddu 'fjóra strámenn', vonbrigði og hagsmunaárekstra Vísir
- Að hluta staðfest Styður Nefndarmenn utanríkismálanefndar hafa ítrekað óskað eftir upplýsingum um bæði formlega og óformlega fundi íslenskra ráðamanna með fulltrúum ESB.
RÚV birtir ekki gagnrýni Ólafs Ragnars Nútíminn
- Að hluta staðfest Styður Ólafur Ragnar Grímsson telur að utanríkisráðherra sé að fara fram með viðræður við ESB án skýrs umboðs frá þjóðinni.
Segir 'af og frá' að viðræður séu hafnar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Fyrirhuguð þjóðaratkvæðagreiðsla 29. ágúst snýst ekki um aðild að ESB heldur um að kanna hvaða samningur gæti staðið Íslendingum til boða.
- Að hluta staðfest Andmælir Ísland er einungis að taka eitt skref í einu í ferlinu gagnvart ESB.
Segir fund með Þorgerði Katrínu vonbrigði Viðskiptablaðið
- Staðfest Styður Ríkisstjórnin hefur ekki gefið út ófrávíkjanleg skilyrði sín fyrir aðildarviðræðum við Evrópusambandið áður en þjóðaratkvæðagreiðslan fer fram.
Segir Ísland tipla inn í ESB án umræðu Nútíminn
- Að hluta staðfest Styður Sigmundur Davíð Gunnlaugsson segir að Ísland sé smám saman að færast inn í aðildarferli Evrópusambandsins án þess að almenn og opin umræða hafi átt sér stað.
Segir samningaviðræður við ESB þegar hafnar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrverandi forseti Íslands, heldur því fram að samningaviðræður Íslands við ESB séu þegar hafnar.
Segir samningsstöðu Íslands ekki sterka Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Samningstaða Íslands gagnvart Evrópusambandinu er ekki sterk, verði umsókn landsins endurnýjuð.
Segir það dellu að aðildarviðræður séu hafnar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Það er mikilvægt fyrir íslenska hagsmuni að hefja aðildarviðræður við Evrópusambandið sem fyrst
Setja ætti niður samningsmarkmið Bændablaðið
- Að hluta staðfest Styður Samkvæmt greinargerð þingsályktunartillögunnar verða samningsmarkmið ríkisstjórnarinnar ekki ákveðin fyrr en að loknum kosningum.
- Að hluta staðfest Styður Almenningur mun ganga til þjóðaratkvæðagreiðslu í ágústlok 2026 án þess að vita hverju stjórnvöld vilja ná fram í mikilvægum málaflokkum eins og landbúnaði og viðskiptum með landbúnaðarafurðir.
Sigmundur Davíð sagði Þorgerði fara á bak við þjóðina varðandi aðildarviðræðurnar við Evrópusambandið RÚV
- Að hluta staðfest Styður Sigmundur Davíð fullyrðir að ríkisstjórnin veiti almenningi ekki réttar upplýsingar varðandi fyrirhugaða þjóðaratkvæðagreiðslu um framhald aðildarviðræðna við Evrópusambandið.
Sigurður Hólmar Jóhannesson skrifar: Um hvað er þjóðin eiginlega að kjósa? DV
- Að hluta staðfest Andmælir Kosningin sem á að veita ríkisstjórninni umboð til viðræðna við Evrópusambandið hefur verið sett fram sem tæknilegt skref til að fá upplýsingar um samning.
Skýrt umboð skiptir máli Morgunblaðið
- Staðfest Styður Þjóðaratkvæðagreiðslan um ESB-aðild Íslands er ráðgefandi að eðli sínu.
Tekist á um upplýsingabeiðni til Evrópusambandsins RÚV
- Að hluta staðfest Andmælir Gögn um aðildarviðræðurnar við ESB séu aðgengileg hjá íslenskum stjórnvöldum.
- Að hluta staðfest Styður Minnihlutinn hafði í vikur beðið um grundvallarupplýsingar um feril aðildarviðræðnanna.
Telja ESB mikilvægara en minni verðbólgu Stjórnmálin
- Að hluta staðfest Styður Guðrún Hafsteinsdóttir heldur því fram að fyrirhugaða þjóðaratkvæðagreiðslan sé í raun aðeins yfirvarp.
Það sem utanríkisráðherra vill ekki segja Sjálfstæðisflokkurinn
- Að hluta staðfest Styður Utanríkisráðherra svaraði ekki spurningum um hvort og þá hvaða skilyrði ríkisstjórnin muni setja í viðræðunum við ESB.
Þarf að kenna ráðherrum að lesa Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Fyrirhuguð þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-aðild hefur frá upphafi skort lögmætt umboð.
Þegar rykið sest: Verndartollar ESB og áhrifin á EES Vísir
- Að hluta staðfest Styður Hugmyndir um að svara ESB með mótvægistollum eða hætta innleiðingu EES-gerða eru vanreifaðar.
„Þetta er auðvitað einhvers konar gerviskoðanakönnun“ ruv
- Að hluta staðfest Styður Sigríður Á. Andersen lýsir þjóðaratkvæðagreiðslunni um aðildarviðræður sem «gerviskoðanakönnun» frekar en lögbundinni þjóðaratkvæðagreiðslu.
Þorskastríð um fullveldisrétt Björn Bjarnason
- Að hluta staðfest Styður Engin samningsmarkmið hafa verið kynnt af ráðherrum í tengslum við ESB-aðildarviðræðurnar, að mati höfundar.
Umboðslaus undirskrift utanríkisráðherra Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Ísland er að aðlaga sig að kröfum ESB án þess að þjóðaratkvæðagreiðsla hafi farið fram.
Utanríkisráðuneytið fellur á fyrsta prófinu bjorn_is
- Að hluta staðfest Andmælir Utanríkisráðuneytið lýsir þjóðaratkvæðagreiðslunni þannig að kosið sé einvörðungu um hvort íslensk stjórnvöld eigi að halda áfram aðildarviðræðum sem þáverandi stjórnvöld ákváðu að setja á ís árið 2013.
Viðræður sjálfstæð uppspretta óvissu Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Samningsafstaða ríkisins þarf að liggja fyrir til að hægt sé að taka upplýsta afstöðu til ESB-aðildar
- Að hluta staðfest Styður Það yrðu stór mistök að halda upplýstum hagaðilum utan við samningavinnu um ESB-aðild