Fleiri andvígir inngöngu í ESB en hlynntir
Raddir í greininni
Niðurstöður
Staðfest Þáverandi ríkisstjórn Samfylkingarinnar og Vinstri grænna sótti um inngöngu Íslands í ESB. Flokkastefnur
þáverandi ríkisstjórn Samfylkingarinnar og Vinstri grænna hafði sótt um inngöngu
Fullyrðing: Þáverandi ríkisstjórn Samfylkingarinnar og Vinstri grænna sótti um inngöngu Íslands í ESB.
Margar heimildir staðfesta þetta ótvírætt. Samkvæmt POLITICAL-DATA-010 var umsóknin lögð fram 16. júlí 2009 undir forsætisráðherra Jóhönnu Sigurðardóttur (Samfylkingin–VG). POLITICAL-DATA-011 staðfestir að ríkisstjórn Samfylkingarinnar og VG hafi lagt fram umsóknina. POL-DATA-001 bendir einnig á að Samfylkingin hafi leitt umsóknarferlið árið 2009.
Að hluta staðfest Štefan Füle, arftaki Rehns sem stækkunarráðherra ESB, lýsti því yfir á fundi utanríkismálanefndar Alþingis í október 2011 að markmiðið með umsókn yrði að vera að ganga í ESB — ekki einungis að sjá hvað væri í boði. Fullveldi
Fulltrúar Evrópusambandsins hafa enn fremur lýst því yfir að ekki sé í boði að sækja um inngöngu í það einungis til þess að sjá hvað kunni að vera í boði líkt og til að mynda Štefan Füle, arftaki Rehns, gerði á fundi utanríkismálanefndar Alþingis í október 2011. Markmiðið yrði að vera að ganga þar inn.
Fullyrðing: Štefan Füle, arftaki Rehns sem stækkunarráðherra ESB, lýsti því yfir á fundi utanríkismálanefndar Alþingis í október 2011 að markmiðið með umsókn yrði að vera að ganga í ESB — ekki einungis að sjá hvað væri í boði.
Efnislega er afstaða ESB vel þekkt — stækkunarstefnan gerir ráð fyrir því að umsóknarríki ætli sér fulla aðild, ekki aðeins könnun á kjörum (EEA-LEGAL-012, EEA-LEGAL-016). Heimild EEA-LEGAL-016 staðfestir að regluverkið sé í raun «take-it-or-leave-it» pakki og EEA-LEGAL-012 undirstrikar að undanþágur séu ekki í boði eftir Lissabon-samninginn. Hins vegar er engin heimild í staðreyndagrunni sem staðfestir tiltekinn fund Füles á Alþingi í október 2011 eða orðrétta tilvitnun hans. Almenn afstaða ESB styður efni fullyrðingarinnar, en tilvitnunin sjálf er óstaðfestanleg.
Samhengi sem vantar
Fundur Štefan Füle á Alþingi í október 2011 er ekki meðal heimilda. Efnislegt inntak fullyrðingarinnar samræmist stækkunarstefnu ESB, en orðréttar yfirlýsingar Füle eru óstaðfestar.
Að hluta staðfest Magnús Árni Skjöld Magnússon, formaður Evrópuhreyfingarinnar, benti á í samtali við DV í janúar að forsenda þess að hefja aðildarferlið væri vilji til að ganga í ESB. Samtakastefnur
Þetta benti Magnús Árni Skjöld Magnússon, formaður Evrópuhreyfingarinnar, einnig á í samtali við DV í janúar. Forsenda þess að hefja ferlið væri vilji til að ganga í sambandið.
Fullyrðing: Magnús Árni Skjöld Magnússon, formaður Evrópuhreyfingarinnar, benti á í samtali við DV í janúar að forsenda þess að hefja aðildarferlið væri vilji til að ganga í ESB.
Þingræðuúrdrátturinn sýnir að Magnús Árni Skjöld Magnússon talaði á Alþingi sem fulltrúi Samfylkingarinnar um ESB-mál og vísaði í stefnuskrá flokksins um fulla ESB-aðild. Hann gæti vel haft sagt þetta í samtali við DV, en engin heimild staðfestir viðtalið sjálft. Efnislega samræmist fullyrðingin stækkunarstefnu ESB — EEA-LEGAL-012 og EEA-LEGAL-016 staðfesta að umsókn miðist við fulla aðild, ekki aðeins könnun á skilmálum. Þó er ekki hægt að sannreyna sérstaka tilvísun í DV-viðtalið í janúar.
Samhengi sem vantar
Viðtal Magnúsar Árna við DV í janúar er ekki í staðreyndagrunni. Efnislegt inntak fullyrðingarinnar — að forsenda aðildarviðræðna sé vilji til inngöngu — samræmist almennt viðtekinni ESB-stækkunarstefnu, en tilvitnunin er ekki sannreynanleg.
Að hluta staðfest Bolli Héðinsson sagði að það væri ekki komið að því að segja hvort ESB hentaði Íslendingum eða ekki — þeir ættu að klára viðræður og greiða svo atkvæði. Flokkastefnur
Það er einfaldlega ekki komið að því að segja hvort ESB hentar okkur eða ekki. Klárum að ræða við ESB og greiðum svo atkvæði um hvort við viljum gerast aðilar eða ekki.
Fullyrðing: Bolli Héðinsson sagði að það væri ekki komið að því að segja hvort ESB hentaði Íslendingum eða ekki — þeir ættu að klára viðræður og greiða svo atkvæði.
Efnislega endurspeglar þessi afstaða vel þekkta viðhorf í íslensku ESB-umræðunni. POLL-DATA-021 sýnir að um 10 prósentustig eru á milli stuðnings við viðræður og stuðnings við aðild — verulegur hópur vill sjá kjörin áður en ákvörðun er tekin. SOV-PARL-001 greinir frá þeirri nálgun ríkisstjórnarinnar að kjósa fyrst um viðræður, síðan um aðild. Hins vegar staðfestir engin heimild að Bolli Héðinsson hafi sagt þessi nákvæmu orð — tilvitnunin sjálf er óstaðfestanleg. Afstaðan er þó í fullu samræmi við þær pólitísku röksemdir sem heimildir lýsa.
Samhengi sem vantar
Guðrún Hafsteinsdóttir (SOV-PARL-003) hefur gagnrýnt einmitt þessa nálgun og kallað eftir því að ríkisstjórnin upplýsi þjóðina um samningamarkmið sín áður en viðræður hefjast. Andstaðan við «viðræður fyrst, ákvörðun svo» er veruleg meðal stjórnarandstöðunnar.