FISH-DATA-021
Opinber tölfræði
Há
Sjávarafli Íslands, um 1,0–1,2 milljónir tonna á ári (2020–2024), gerir landið að næststærstu sjávarútvegsþjóð Evrópu á eftir Noregi. Afli á mann er sá hæsti í álfunni, um 2.800 kg, samanborið við ESB-meðaltal um 9 kg. Þessi afar mikla háðni sjávarútvegi liggur að baki þeim áhrifum sem greinin hefur í umræðunni um ESB-aðild.
Enska frumtextinn
Iceland's marine catch of approximately 1.0–1.2 million tonnes per year (2020–2024) makes it the second-largest fishing nation in Europe after Norway (~2.5 million tonnes) and far ahead of any single EU member state. For comparison, Denmark catches roughly 700,000 tonnes, Spain 850,000 tonnes, and France 500,000 tonnes. The EU-27's aggregate catch is approximately 4.2 million tonnes. Iceland's catch per capita is the highest in Europe at approximately 2,800 kg per person per year, compared to roughly 9 kg per capita for the EU average. This extraordinary fisheries dependence underpins the sector's outsized political influence in the EU membership debate.
Heimild
Eurostat — Fisheries statistics (fish_ca_main); Hagstofa Íslands
Eurostat er tölfræðistofa Evrópusambandsins sem safnar og birtir samanburðarhæf gögn um efnahag, samfélag og umhverfi í aðildarríkjum og EES-löndum.
Fyrirvarar
Aflamagn sveiflast milli ára eftir kvótum, mati á fiskistofnum og umhverfisaðstæðum. Samanburðurinn miðast við magn (tonn), ekki verðmæti; íslenskur afli einkennist af tegundum sem veiddar eru í miklu magni (þorskur, loðna og síld) á meðan sumar aðildarþjóðir ESB veiða verðmætari tegundir.
Notuð í greiningum (35)
18 mánuðirnir byggja ekki á formlegum samtölum Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Ísland byggir stóran hluta af tekjum sínum á fiskveiðum.
- Að hluta staðfest Styður Ísland hefur haft sterka stjórn á sjávarútvegi og fiskveiðiauðlindum.
- Staðfest Styður Ísland er öðruvísi en önnur ríki sem sótt hafa um ESB-aðild, sérstaklega hvað varðar fiskveiðar og auðlindir.
25. þáttur Silfursins: Stefnt að kosningu um ESB í sumar Silfrið (RÚV)
- Að hluta staðfest Styður Ísland stendur nú í mun sterkari stöðu í aðildarviðræðum um sjávarútveg en síðast vegna þess að uppsjávarafli var þá nýbyrjaður að ganga inn í íslenska lögsögu en nú er Ísland komið með sterka veiðireynslu og byrjað að semja um aðild að flökkustofnum.
- Staðfest Styður Ekkert land sem hefur sótt um aðild að ESB byggir alla sína afkomu á fiskveiðum eins og Ísland gerir, sem gefur landinu sérstöðu í viðræðum.
Að kjósa tækifæri, eða hafna því Vísir
- Staðfest Styður Ísland er lítið hagkerfi sem byggir á nýtingu auðlinda og þjónustu við erlenda gesti.
Ætla sér að tryggja yfirráð Íslands Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Ísland er að mati utanríkisráðherra frábrugðið öðrum ríkjum sem sótt hafa um aðild að Evrópusambandinu vegna landafræðilegrar legu og styrks í sjávarútvegi
Eftir miklu að slægjast fyrir ESB Stjórnmálin
- Óstutt Andmælir Fiskiskip innan Evrópusambandsins lönduðu um þremur milljónum tonna af sjávarfangi á síðasta ári.
- Staðfest Styður Hérlend fiskiskip lönduðu um einni milljón tonna af sjávarfangi á síðasta ári.
- Að hluta staðfest Styður Landaður afli innan Evrópusambandsins myndi aukast um þriðjung ef Ísland gengi í sambandið.
- Að hluta staðfest Andmælir Landaður afli innan Evrópusambandsins myndi aukast um þriðjung ef Ísland gengi í sambandið.
Engin samtöl hafi átt sér stað um fiskveiðikommissar Vísir
- Staðfest Styður Ísland er stórveldi þegar kemur að fiskveiðistjórnunarmálum, samkvæmt utanríkisráðherra.
Erum við tilbúin fyrir ESB-viðræður? Sjö lykiláhættuþættir Vísir
- Að hluta staðfest Styður Fiskveiðiauðlindin er ein mikilvægasta undirstaða íslenska efnahagsins.
ESB-aðild fyrir stórútgerðir Björn Bjarnason
- Að hluta staðfest Styður Evrópskir sjómenn — Spánverjar, Frakkar, Írar og Danir — hafa minna aðgengi að þorski en íslenskir sjómenn.
ESB-aðild sögð jákvæð fyrir stóru útgerðirnar RÚV
- Að hluta staðfest Styður Nær allir fiskistofnar ESB-ríkjanna eru deilistofnar en Ísland deilir fáum deilistofnum með öðrum ESB-ríkjum.
- Að hluta staðfest Styður Arctica Finance telur nánast öruggt að áhugi verði á að kaupa íslensk sjávarútvegsfyrirtæki við ESB-aðild.
ESB og sjávarútvegurinn: Hver á að ráða hafinu við Ísland? Vísir
- Að hluta staðfest Styður Ísland hefur byggt upp alþjóðlega viðurkennda sérstöðu í sjávarútvegsstjórnun.
Höggva í undirstöður greinarinnar Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Íslenskur sjávarútvegur er með samþætta virðiskeðju frá veiðum til markaðar sem gefur forskot á aðrar þjóðir.
- Að hluta staðfest Styður Íslenskur sjávarútvegur hefur verið hryggjarstykkið í efnahagslegri hagsæld þjóðarinnar um langa hríð.
Hvað með afskipti Evrópusambandsins? Stjórnmálin
- Að hluta staðfest Styður Samkvæmt skýrslu Evrópuþingsins um norðurslóðir ráða Ísland, Noregur og Grænland yfir stærstu sjálfbæru fiskimiðum norðurslóða.
- Að hluta staðfest Styður Skýrslan lýsir fiskimiðum Íslands, Noregs og Grænlands sem mikilvægum fyrir matvælaöryggi Evrópusambandsins.
Íhugar að kynna samningsmarkmið Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Ekkert ríki á borð við Ísland, sem er þungavigtarríki í sjávarútvegsmálum, hefur sótt um aðild að Evrópusambandinu.
Ísland geti veitt Evrópusambandinu fótfestu á Norðurskautssvæðinu – „Grænlandskrísan snerti sannarlega taug“ dv
- Staðfest Styður Írskt efnahagslíf reiðir sig ekki jafn mikið á sjávarútveg og íslenskt efnahagslíf.
Ísland stjórni ESB í sjávarútvegsmálum Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Ísland er einstakt meðal ESB-ríkja að því leyti að engin ríki hafa jafn víðtæka þekkingu á sjávarútvegi.
- Að hluta staðfest Styður Ísland selur þekkingu, reynslu og kunnáttu í sjávarútveg til annarra þjóða.
„Kommissarinn" íslenskur Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Norðmenn myndu ekki vera sérstaklega ánægðir með aðild Íslands að ESB ef Ísland fengi fiskveiðikommissarann, þar sem þeir myndu þurfa að eiga við Íslendinga í sjávarútvegsmálum.
Má búast við „gífurlegri" eftirspurn erlendra aðila að komast í kvóta hér á landi Vísir
- Að hluta staðfest Styður Eftirspurn erlendra félaga eftir aflaheimildum sjávarútvegsfyrirtækja verður «gífurleg» ef Ísland gengur í Evrópusambandið, að mati sérfræðinga Arctica Finance.
- Að hluta staðfest Styður Fjárhagslegt virði kvóta sjávarútvegsfélaga á mun líklega «aukast verulega» við inngöngu Íslands í ESB, að mati Arctica Finance.
Makrílsamningur Þorgerðar Katrínar í ljósi ummæla Össurar Nútíminn
- Að hluta staðfest Styður Makrílsamningur Þorgerðar Katrínar gæti kostað þjóðarbúið um tíu milljarða króna á ári.
Norska leiðin: Lykillinn að nýliðun og lífi í íslenskum sjávarbyggðum nutiminn
- Að hluta staðfest Styður Norska nálgunin í sjávarútvegi virðist hafa skilað sér í fjölbreyttari smábátaflota og sterkari nýliðun en á Íslandi undanfarin ár.
Óvíst um afdrif umsóknar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra gaf til kynna að Ísland gæti náð sögulegum samningi við ESB um sjávarútvegsmál án þess að lúta sameiginlegri sjávarútvegsstefnu.
Segir 'af og frá' að viðræður séu hafnar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Ráðherrann taldi líklegt að Evrópusambandið myndi frekar taka upp íslenska fiskveiðistjórnunarkerfið en að Ísland þyrfti að laga sig að sameiginlegri sjávarútvegsstefnu sambandsins.
- Að hluta staðfest Styður Niðurstaða um íslenski fiskveiðikommissarinn gæti haft áhrif á stöðu Norðmanna gagnvart ESB.
Segir samningsstöðu Íslands ekki sterka Morgunblaðið
- Þarfnast samhengis Andmælir Ísland og ESB eiga ekkert sameiginlegt í sjávarútvegsmálum.
Segir það dellu að aðildarviðræður séu hafnar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Ísland er stórt afl í sjávarútvegi á alþjóðavísu
Sérlausn Íra reyndist gagnslaus Stjórnmálin
- Að hluta staðfest Styður Spánski fiskveiðiflotinn er sá langstærsti í Evrópu.
- Að hluta staðfest Andmælir Spánski fiskveiðiflotinn er sá langstærsti í Evrópu.
Sérlausn Íra reyndist gagnslaus Stjórnmálin
- Að hluta staðfest Styður Samkvæmt skýrslu Evrópuþingsins um norðurslóðir ráða Ísland, Noregur og Grænland yfir stærstu sjálfbæru fiskimiðum norðurslóða sem séu mikilvæg fyrir matvælaöryggi Evrópusambandsins.
Spursmál #115 — Er Ísland á leið inn í Evrópusambandið? Spursmál (mbl.is)
- Staðfest Styður Ef Ísland gengi í ESB yrði það stærsta fiskveiðiþjóðin innan sambandsins.
Stefnumót við flotann óseðjandi Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Spánn gekk í ESB árið 1986 og var þá með einn stærsta fiskveiðiflota í heiminum.
Svarar ekki beint um undanþágur en segir stöðu Íslands sterka Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Veiðireynsla Íslendinga á Íslandsmiðum setur landið í sterka stöðu þegar kemur að viðræðum um skiptingu fiskveiðikvóta á milli ESB-landa.
- Að hluta staðfest Styður Ísland á staðbundna fiskistofna við Íslandsstrendur sem styrkja samningsstöðu landsins gagnvart ESB.
Thomas Möller skrifar: Með eða á móti ESB – hver hefur rétt fyrir sér? DV
- Að hluta staðfest Styður Þær þjóðir sem hafa veitt í íslensku fiskveiðilögsögunni síðustu 30 ár eru aðeins íslenskar útgerðir.
Thomas Möller skrifar: Verum jákvæð í ágúst DV
- Að hluta staðfest Styður Ísland er meðal fremstu ríkja í heiminum í sjálfbærum fiskveiðum.
Þrír hópar sem myndu hagnast mest á aðild Íslands að Evrópusambandinu Vísir
- Að hluta staðfest Styður Sjávarútvegur er alger aukabúgrein í nánast öllum ESB-ríkjum, ekki síst eftir útgöngu Bretlands.
Ungt fólk, sjávarútvegur og framtíð íslensks efnahagslífs Vísir
- Staðfest Styður Gagnrýnendur telja að sjávarútvegur sé svo stór og sértækur þáttur í íslensku hagkerfi að áhættan af ESB-aðild sé meiri en víða annars staðar
Utanríkisráðherra segir við Politico að Ísland geti klárað ESB viðræður á mettíma Nútíminn
- Staðfest Styður Sjávarútvegsmál gætu reynst stærsta ágreiningsefnið í aðildarviðræðum Íslands við Evrópusambandið.
Vantaði vettvang fyrir sérfræðinga Morgunblaðið
- Staðfest Styður Ísland og Noregur hafa hag af því að styðja við sjálfbæra fiskveiðistjórnun á alþjóðavísu vegna mikilvægis sjávarútvegs og lagareldis fyrir þessi lönd
Víkulokin 7. mars 2026 Vikulokin (RÚV)
- Að hluta staðfest Styður Botnfiskurinn er mest í íslenskri lögsögu og veiðireynslan er sú að Ísland hefur verið að veiða hann nánast eitt, þannig að Ísland ætti að hafa mjög mikla hlutdeild þar.