FISH-DATA-023
Alþjóðastofnun
Há
Í aðildarviðræðum Íslands við ESB (2010–2013) var 13. kafli, sjávarútvegur, meðal viðkvæmustu kaflanna og var aldrei opnaður til samningaviðræðna áður en ferlinu var frestað í maí 2013. Framkvæmdastjórnin greindi grundvallarósamrýmanleika milli íslenska kvótakerfisins og sameiginlegu sjávarútvegsstefnunnar, einkum varðandi framseljanlegar veiðiheimildir, hlutfallslegan stöðugleika (relative stability) og stjórnun sameiginlegra stofna.
Enska frumtextinn
During Iceland's EU accession negotiations (2010–2013), Chapter 13 (Fisheries) was among the most politically sensitive chapters and was never opened for negotiations before the process was suspended in May 2013. The European Commission completed the analytical screening of Iceland's fisheries sector in 2011, identifying the fundamental incompatibility between Iceland's national fisheries management system (based on the Individual Transferable Quota system, ITQ, managed by Fiskistofa) and the EU's Common Fisheries Policy (CFP). Key issues identified included: Iceland's ITQ system allocates fishing rights as private property-like entitlements, while the CFP allocates quotas to member states based on 'relative stability' (fixed historical shares); Iceland's 200-nautical-mile Exclusive Economic Zone would come under CFP management; shared stocks (e.g., mackerel, herring) would be subject to EU-level allocation decisions; and Iceland's processing sector would face EU market access rules. Chapter 13 was not opened alongside Chapter 11 (Agriculture) and Chapter 17 (Economic and Monetary Policy), as these were the chapters where EEA alignment provided no head start.
Heimild
European Commission — Iceland screening report Chapter 13; Progress reports on Iceland 2011–2013
Framkvæmdastjórn Evrópusambandsins hefur umsjón með stækkunarstefnu ESB og birtir skimunarbækur og framvinduskýrslur um aðildarviðræður við umsóknarríki.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Sjávarútvegskaflinn var ekki eina ástæðan fyrir því að samningaviðræðum var frestað – stjórnarskiptin árið 2013 leiddu til þeirrar pólitísku ákvörðunar að fresta öllu ferlinu. Hins vegar var almennt viðurkennt að sjávarútvegur væri erfiðasti samningskafli Íslands. Fullyrðingunni um að ársafli Íslands gæti minnkað um „allt að 30%“ innan sameiginlegu sjávarútvegsstefnunnar (CFP) er mótmælt – raunveruleg áhrif myndu ráðast af samningsskilmálum, aðlögunarfyrirkomulagi og hlutdeildum samkvæmt meginreglunni um hlutfallslegan stöðugleika.
Notuð í greiningum (23)
Diljá ósátt og óskar eftir öðrum fundi Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Spurning liggur yfir hvort ESB muni taka upp íslenska fiskveiðistjórnunarkerfið við aðild
ESB og sjávarútvegurinn: Hver á að ráða hafinu við Ísland? Vísir
- Að hluta staðfest Styður ESB-aðild myndi takmarka svigrúm Íslands til að þróa eigin vistkerfisnálgun og fjölstofnagreiningar í sjávarútvegi.
ESB veit að þetta er risamál fyrir Ísland Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Kristrún Frostadóttir forsætisráðherra telur að sjávarútvegsmál eigi að vera meðal fyrstu málefnanna sem tekin yrðu til umræðu í mögulegum aðildarviðræðum við ESB.
- Staðfest Styður Evrópusambandið er meðvitað um að sjávarútvegsmál eru sérstaklega vandasöm í ESB-aðildarferlinu fyrir Ísland.
Flott embætti í boði fyrir ESB ríki Vísir
- Að hluta staðfest Styður Málaflokkar sem ekki voru opnaðir í aðildarviðræðunum hafi meðal annars snert sjávarútveg og landbúnað.
Fylgja fordæmi Íslands og fara gegn vísindunum Vísir
- Staðfest Styður Fiskveiðar yrðu líklegast eitt mesta hitamálið ef Íslendingar kjósa að taka aftur upp viðræður við Evrópusambandið í ágúst.
Geta ekki sagt „full og varanleg“ Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Utanríkisráðherra var ekki tilbúin að lýsa því yfir að um full og varanleg yfirráð Íslands yfir fiskveiðiauðlindum væri að ræða í viðræðum við ESB.
- Að hluta staðfest Styður Ráðherrar ríkisstjórnarinnar séu ekki tilbúnir að segja samhliða að um full og varanleg yfirráð Íslands yfir fiskveiðiauðlindum sé að ræða í samhengi ESB-viðræðna.
- Að hluta staðfest Styður Fullyrðing um full og varanleg yfirráð yfir fiskveiðiauðlindum er lykilatriði áður en þjóðin er beðin um að taka afstöðu til aðildarviðræðna við ESB.
Greiðsluþreyta og könnunarfarið sem er á leið til Brussel Viðskiptablaðið
- Staðfest Styður Sjávarútvegsmálin voru einn af þeim köflum sem ekki var hægt að opna þegar íslensk stjórnvöld áttu í aðlögunarviðræðum við ESB á árunum 2009 til 2013.
- Að hluta staðfest Styður Evrópusambandið leit svo á að Ísland uppfyllti ekki þau opnunarskilyrði sem ríkjabandalagið setti fyrir aðlögunarviðræðum um sjávarútveg, landbúnað og dóms- og innanríkismál.
- Að hluta staðfest Styður Sjávarútvegskaflinn var aldrei opnaður í aðlögunarviðræðunum 2009–2013 þar sem íslensk stjórnvöld höfðu engan hug á að gangast undir sameiginlegu sjávarútvegsstefnu ESB.
- Að hluta staðfest Styður Heildstæðir samningar um skiptingu norsk-íslensku sildarinnar, makrílsins og kolmunnans hafa ekki verið í gildi um árabil.
Höfum við ekki nóg við peningana að gera? Vísir
- Að hluta staðfest Styður Síðustu aðildarviðræður Íslands við ESB strandaðu ekki síst á sjávarútvegs- og landbúnaðarkaflanum.
- Að hluta staðfest Styður Ísland myndi ekki geta fengið varanlega undanþágu vegna 200 mílna fiskveiðilögsögu sinnar við aðild að ESB.
Hvað kostar möguleg aðild Íslands að Evrópusambandinu? Vísir
- Staðfest Styður Sameiginlega fiskveiðistefnan er hluti af stofnreglum ESB og fellur undir það regluverk sem umsóknarríki þarf að taka upp samkvæmt 49. gr. sáttmálans.
- Staðfest Styður Sjávarútvegskaflinn var aldrei opnaður í fyrri viðræðum Íslands og ESB.
Ísland og ESB – óskhyggja og staðreyndir Heimssýn
- Að hluta staðfest Styður Helstu hagsmunakaflar — sjávarútvegur og orkumál — voru aldrei opnaðir í aðildarviðræðunum.
Ísland og ESB – sérstaða og aðildarviðræður Vísir
- Að hluta staðfest Styður ESB taldi nauðsynlegt að Ísland samþykkti aðgerðaáætlun um aðlögun að sjávarútvegsstefnu sambandsins og slík áætlun væri skilyrði þess að hefja mætti viðræður um sjávarútveginn.
- Að hluta staðfest Styður Þegar aðildarviðræðum Íslands við ESB var hætt árið 2013 höfðu viðræður ekki hafist um sjávarútveg, landbúnað, frjálsa fjármagnsflutninga og staðfesturétt og þjónustufrelsi.
- Staðfest Styður Hagfræðistofnun háskóla Íslands komst að þeirri niðurstöðu í skýrslu 2014 að ef haft er í huga hve ólíkar áherslur eru í stefnu Íslands og ESB sé vandséð hvernig Ísland hefði getað komið með áætlun um aðlögun að sjávarútvegsstefnu ESB.
- Að hluta staðfest Styður Með Lissabon-samningnum 2009 var sjávarútvegsstefna ESB breytt þannig að verndun fiskistofna fór undir einkaforræði ESB (exclusive competence).
- Að hluta staðfest Styður Spurning um forsvar á alþjóðavettvangi í fiskveiðum — hvort ESB eða aðildarríki annist alþjóðasamninga — hafði áhrif á að aðildarviðræður Íslands stöðvuðust, enda hefur ESB eitt vald til þess forsvars sem var ítrekað með Lissabon-samningnum.
- Að hluta staðfest Styður Deila milli Íslands og ESB um makrílveiðar hafði áhrif á að aðildarviðræður hættu árið 2013.
„Kommissarinn" íslenskur Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Utanríkisráðherra telur líklegra að ESB tæki upp íslenska fiskveiðistjórnunarkerfið í hugsanlegum aðildarviðræðum en að Íslendingar þyrftu að aðlaga sig sameiginlegri sjávarútvegsstefnu ESB.
Makrílsamningur Þorgerðar Katrínar í ljósi ummæla Össurar Nútíminn
- Að hluta staðfest Styður Deilur Íslands við Írland og Bretland um hlutdeild í makrílstofninum komu í veg fyrir að sjávarútvegskaflinn í aðildarviðræðum við Evrópusambandið yrði opnaður.
Ræða þarf alla kaflana á nýjan leik Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Óopnuðu kaflarnir sex voru: sjávarútvegsmál, landbúnaður og byggðaþróun, matvælaöryggi, dýra- og plöntuheilbrigðismál, byggðastefna og stjórnun byggðatengdra aðgerða.
- Þarfnast samhengis Andmælir Það að kaflar voru ekki opnaðir þýðir að Ísland uppfyllti ekki skilyrði ESB í þeim málaflokkum.
- Að hluta staðfest Styður Sjávarútvegsmál var erfiðasti kaflinn í aðildarviðræðunum og var ekki opnaður áður en viðræðurnar stöðvuðust.
Segir 'af og frá' að viðræður séu hafnar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Ráðherrann taldi líklegt að Evrópusambandið myndi frekar taka upp íslenska fiskveiðistjórnunarkerfið en að Ísland þyrfti að laga sig að sameiginlegri sjávarútvegsstefnu sambandsins.
Segir fund með Þorgerði Katrínu vonbrigði Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Utanríkisráðherra neitaði að svara því hvort Ísland gæti undirgengist sameiginlega sjávarútvegsstefnu ESB.
- Staðfest Styður ESB-aðild myndi fela í sér aðild Íslands að sameiginlegri sjávarútvegsstefnu ESB sem gæti rekist á við full og varanleg yfirráð Íslands yfir eigin auðlindum.
Segir samningsstöðu Íslands ekki sterka Morgunblaðið
- Þarfnast samhengis Andmælir Ísland og ESB eiga ekkert sameiginlegt í sjávarútvegsmálum.
Sigmundur Davíð helsti áhrifavaldur á afstöðu Össurar í ESB-málinu Vísir
- Að hluta staðfest Styður Makríllinn var helsti ásteitingarsteinninn í aðildarviðræðum Íslands við ESB um árið 2012 og leiddi til þess að viðræðurnar voru settar á ís.
- Að hluta staðfest Styður Bretar og Írar beyttu neitunarvaldi sínu og sögðu að þeir myndu ekki fallast á að sjávarútvegskaflinn yrði opnaður í aðildarviðræðum nema samið yrði um makrílveiðar.
- Að hluta staðfest Styður Stefan Fule, stækkunarstjóri ESB, tilkynnti undir lok árs 2012 að ekki yrði hægt að opna sjávarútvegskaflann nema samið yrði um makríl.
Þjóðaratkvæðagreiðslan er um aðild Íslands að Evrópusambandinu Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Utanríkisráðherra taldi líklegt að samningaviðræður myndu byrja strax á fiskveiðistjórnarkaflanum.
Utanríkisráðherra segir við Politico að Ísland geti klárað ESB viðræður á mettíma Nútíminn
- Staðfest Styður Sjávarútvegsmál gætu reynst stærsta ágreiningsefnið í aðildarviðræðum Íslands við Evrópusambandið.
Valdið færi annars til Brussel Vísir
- Að hluta staðfest Styður Það er ekki mögulegt fyrir Ísland að halda fullum yfirráðum yfir sjávarútvegsmálum við ESB-aðild nema með varanlegri undanþágu, sem er ekki í boði.
Valdið yfir sjávarútvegsmálunum færi til Brussel Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Evrópusambandið hefur litið svo á að Ísland eigi engan rétt á að veiða makríl.
- Að hluta staðfest Styður Ef Ísland hefði verið aðili að Evrópusambandinu hefði það ekki átt sæti við samningaborðið í makrílviðræðum strandveiðiríkja.
- Staðfest Styður Í krafti fullveldisins gat Ísland tekið eigin ákvarðanir í makrílmálinu.
„Við hefðum náð meiri árangri með því að vera innan Evrópusambandsins“ Vísir
- Að hluta staðfest Styður Líklegt er að samningaviðræður myndu hefjast á fiskveiðistjórnarkaflanum.