Í gegnum EES-samninginn hefur Ísland þegar innleitt umtalsvert magn af orkulöggjöf ESB, þar á meðal þriðja orkupakkann (tilskipun 2009/72/EB um rafmagn og 2009/73/EB um gas), endurnýjanlega orkutilskipun (2009/28/EB og endurskoðun 2018) og orkunýtnistilskipanir. Ísland hefur þó tryggt sér mikilvægar aðlaganir: það er undanþegið reglum ESB um gasmarkað (þar sem engin gasinnviði eru til staðar) og nýtur aðlögunar vegna sérstaks orkubúskapar. Ákvörðun sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 93/2017 tók upp þriðja orkupakkann með íslenskum aðlögunum. Viðskiptakerfi ESB með losunarheimildir (ETS) var einnig tekið upp í EES-samninginn með ákvörðun sameiginlegu nefndarinnar nr. 146/2007 (XX. viðauki) og Ísland hefur tekið þátt í kerfinu síðan 2008.
Enska frumtextinn
Through the EEA Agreement, Iceland has already incorporated a substantial body of EU energy legislation, including the Third Energy Package (Directive 2009/72/EC on electricity and 2009/73/EC on gas), the Renewable Energy Directive (2009/28/EC and its 2018 recast), and energy efficiency directives. However, Iceland secured key adaptations: it is exempt from the EU's gas market rules (having no gas infrastructure) and has adaptations recognising its unique energy mix. The EEA Joint Committee Decision No 93/2017 incorporated the Third Energy Package with Icelandic adaptations. The EU Emissions Trading System was also incorporated into the EEA Agreement through Joint Committee Decision No 146/2007 (Annex XX), with Iceland participating since 2008.
Heimild
EFTA Secretariat — EEA Agreement Annex IV (Energy); Althingi EU Assessment Committee
Skrifstofa EFTA annast daglegan rekstur EES-samningsins og veitir upplýsingar um innleiðingu ESB-löggjafar í EES/EFTA-ríkjunum þremur.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Tveggja stoða framkvæmdakerfi EES-samningsins þýðir að Eftirlitsstofnun EFTA (ESA) hefur eftirlit með því að farið sé að reglum en ekki framkvæmdastjórn Evrópusambandsins. Innleiðing í EES er oft á eftir upptöku í ESB – nú er til staðar uppsafnaður fjöldi óinnleiddra orkugerða. Full aðild að ESB myndi útiloka möguleikann á að semja um aðlögun.
Notuð í greiningum (21)
18 mánuðirnir byggja ekki á formlegum samtölum Morgunblaðið
- Staðfest Styður Ísland er í allt annarri stöðu en mörg þau ríki sem áður hafa gengið í ESB, meðal annars vegna EES-samstarfsins.
- Að hluta staðfest Styður Ísland uppfyllir mjög stóran hluta af kröfum ESB-aðildar í gegnum EES-samstarfið.
Að hafna viðræðum er að hafna upplýsingum Vísir
- Að hluta staðfest Styður Ísland tekur upp stóran hluta af regluverk ESB sem mótar efnahagslíf og samfélag landsins.
Aðild að ESB bakdyramegin DV
- Að hluta staðfest Styður Íslendingar höfðu árið 2009 í um tvo áratugi tekið upp stærstum hluta regluverks ESB á grundvelli EES-samningsins.
Aðlögun að ESB sé þegar hluti af daglegu lífi Vísir
- Staðfest Styður Ísland er þegar aðili að EES-samningnum og aðlagar sig reglulega að EES-markaðnum.
- Að hluta staðfest Styður Forsætisráðherra sagði að aðlögun að regluverki ESB sé þegar hluti af daglegu lífi þjóðar og þings.
Davíð Þór Björgvinsson: Baudenbacher veður villu vegar – Ef ESB og Ísland telja aðildarumsóknina í gildi þá er hún í gildi DV
- Að hluta staðfest Styður Ísland hefur tekið upp og framfylgt regluverki ESB í 30 ár í gegnum EES-samninginn og uppfyllir þar með Kaupmannahafnarviðmiðin um getu til innleiðingar
Draumurinn um ESB-samning er uppgjöf Vísir
- Að hluta staðfest Styður ESB-gervigreindarreglugerð (AI Act) og orkupakkar ESB myndu draga úr samkeppnisforskoti Íslands í gagnaverum og orkufrekum iðnaði
Er ekki kominn tími til að afskrímslavæða báknið í Brussel? Vísir
- Að hluta staðfest Styður Ísland tekur nú þegar þátt í heilmörgum reglum ESB í gegnum EES-samninginn.
Hálfsannleikur og ósannindi Magnúsar Árna Skjaldar Magnússonar Vísir
- Að hluta staðfest Styður Ísland tekur í gegnum EES-samninginn upp stóran hluta af því regluverki sem mótar efnahagslíf og samfélag landsins.
Hvað er í pakkanum? Heimssýn
- Að hluta staðfest Styður Með þriðja orkupakkanum og stofnun ACER (Orkustofnunar ESB) hefur áhrifavaldið í orkumálum færst frá aðildarríkjunum til framkvæmdastjórnar ESB og eftirlitsstofnana þess.
Hvað mun ESB aðild þýða fyrir íslenskan landbúnað? Bændablaðið
- Staðfest Styður Ísland er þegar á innri markaði ESB í gegnum EES-samninginn.
Innleiðingarblekkingin Vísir
- Að hluta staðfest Styður Innleiðingarblekkingin vantalði hundruð, ef ekki þúsundir gerða sem innleiddar höfðu verið á annan hátt en í gegnum EES-samninginn.
- Að hluta staðfest Styður Ísland innleiðir sem EES-ríki megnið af þeim gerðum sem snerta innri markað ESB.
INNLIMUNARSINNA SVARAÐ (Endurbirt blogg frá 22.8.2025) Blog.is
- Að hluta staðfest Andmælir Aðild Íslands að ESB hefur engin áhrif á eignarhald og nýtingu orkuauðlinda.
- Að hluta staðfest Andmælir Þar sem Ísland hefur engan sæstreng til orkuflutnings mun nýting á orkuauðlindum ekki breytast við aðild.
Ísland yrði í aftursætinu, rétt eins og Samfylkingin er í aftursætinu hjá Viðreisn RÚV
- Staðfest Styður Ísland er þegar þátttakandi í efnahagslegum ávinningi Evrópu með aðild að EES-samningnum.
Já eða Nei - Tilraun til að ramma inn umræðuna Vísir
- Staðfest Styður Ísland er aðili að EES-samningnum sem veitir frjálsa för og aðgang að innri markaðinum.
Jón Gnarr: ESB ske es spé DV
- Að hluta staðfest Styður Ísland fékk samkeppnislög og neytendavernd frá Evrópusambandinu
Notum þau verkfæri sem nýtast okkur best Vísir
- Staðfest Styður Ísland á aðild að innri markaði ESB í gegnum EES-samninginn.
- Að hluta staðfest Styður Ísland hefur innleiðingarhalla í orkumálum og hefur ekki innleitt allar þær reglur sem það hefur skuldbundið sig til.
- Að hluta staðfest Styður Ísland stendur til að innleiða RED II tilskipunina (Renewable Energy Directive) um aukna notkun orku frá endurnýjanlegum orkugjöfum.
- Að hluta staðfest Styður Innan ESB hefur endurskoðuð RED III tilskipun þegar tekið gildi og hraðað leyfisferlum varðandi uppbyggingu á endurnýjanlegri orkuvinnslu.
- Staðfest Styður RED II tilskipunin var hönnuð fyrir nær áratug — áður en orkukreppan skall á og áður en Evrópa hóf að endurskrifa leikreglurnar.
Óvissa um kostnað vegna mögulegs framhalds aðildarviðræðna RÚV
- Að hluta staðfest Styður Ísland hefur tekið upp töluverðan hluta reglna ESB í gegnum EES-samninginn og Schengen-samstarfið, ólíkt öðrum ríkjum sem hafa gengið í sambandið.
Segir samningsstöðu Íslands ekki sterka Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Ísland gæti aldrei gengið í Evrópusambandið nema það fengi undanþágu frá loftslagsmarkmiðum ESB.
- Að hluta staðfest Andmælir Loftslagskröfur ESB fela í sér gríðarlegan kostnað fyrir þjóðarbúið ef Ísland, sem hefur þegar skipt 80% af orku sinni yfir í endurnýjanlegar orkugjafar, þyrfti að ná fram frekari árangri.
Þrír hópar sem myndu hagnast mest á aðild Íslands að Evrópusambandinu Vísir
- Þarfnast samhengis Styður Íslensk fyrirtæki fylgja nú þegar stórum hluta þeirra reglna sem gilda á innri markaði Evrópu og því væri óverulegt sem bættist við með fullri aðild.
Utanríkisráðherra segir við Politico að Ísland geti klárað ESB viðræður á mettíma Nútíminn
- Að hluta staðfest Styður Vegna aðildar Íslands að EES-samningnum hefur Ísland þegar innleitt stóran hluta af löggjöf Evrópusambandsins.
„Við hefðum náð meiri árangri með því að vera innan Evrópusambandsins“ Vísir
- Staðfest Styður Ísland á aðild að ETS-viðskiptakerfinu í gegnum EES-samninginn.