Þingmaður Miðflokksins Snorri Másson hefur sett fram þá skoðun að ESB-aðild fæli í sér grundvallarbreytingu sem brjóti í bága við íslenskt þjóðræði, með þeirri röksemd að framsæling löggjafarvaldsvirkni til yfirþjóðlegrar stofnunar sé ósamrýmanleg stöðu Íslands sem sjálfstæðs þjóðríkis. Þessi afstaða byggist á þeirri heimspekistöðu að fullveldi sé óskiptanlegt frekar en safn réttinda sem má deila með öðrum þjóðum.
Enska frumtextinn
Miðflokkurinn MP Snorri Másson has articulated a 'sovereignty absolutist' position on EU membership, arguing that EU accession would represent a fundamental change to Iceland's status as an independent nation-state that manages its own affairs. His argument goes beyond specific policy areas (fisheries, agriculture) to the constitutional principle: that transferring legislative authority in any area to a supranational institution is incompatible with Icelandic self-determination. He has stated that Iceland is a sovereign nation-state (sjálfstætt þjóðríki) that controls its own resources and that EU membership would end this status. This position reflects a strand of Icelandic political thought that views sovereignty as indivisible rather than as a bundle of competences that can be shared.
Heimild
Althingi debate records; Snorri Másson — Op-eds and interviews
Þingræður Alþingis og grein eftir Snorra Másson um fullveldislegu sjónarmiðin í ESB-umræðunni.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Sjónarmiðið um „óskiptanlegt fullveldi“ er stjórnmálaheimspekileg afstaða, ekki lagaleg staðreynd. Þjóðréttarfræðingar líta almennt á fullveldi sem réttindaknippi sem ríki deila reglulega með öðrum í gegnum milliríkjasamninga og alþjóðastofnanir. Ísland deilir nú þegar fullveldi sínu í gegnum NATO, EES, WTO og aðrar stofnanir. Spurningin er stigsmunur en ekki eðlismunur. Aðildarríki ESB halda fullveldi sínu á mörgum sviðum og hafa rétt til úrsagnar samkvæmt 50. grein.
Notuð í greiningum (32)
Að hafa vit fyrir sjálfum sér Sjálfstæðisflokkurinn
- Að hluta staðfest Andmælir Aðildarríki ESB eru fullvalda og sjálfstæð ríki.
Að hafna eigin þjóð Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Andmælir ESB-aðild myndi þýða að Ísland framseldi fullveldi sitt til Brussel.
Ákvörðunin stærri en núverandi ríkisstjórn Vísir
- Að hluta staðfest Styður Aðildarríki ESB eru fullvalda og sjálfstæð ríki.
Brútal greining á ESB fyrir veruleikafirrta ESB-sinna á Íslandi Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Við ESB-aðild yrði Ísland fullkomlega undirgefið kerfi hannað fyrir stóru meginlandsríkin
Draumurinn um ESB-samning er uppgjöf Vísir
- Að hluta staðfest Andmælir Með ESB-aðild myndi Ísland afsala sér tækjunum til að leiðrétta eigin vandamál í samfélaginu
Erum við tilbúin fyrir ESB-viðræður? Sjö lykiláhættuþættir Vísir
- Að hluta staðfest Styður Evrópusambandið mun hvorki taka yfir íslensk réttindi né tryggja þau.
Guðfinna Jóh. Guðmundsdóttir: Hræðsluáróður gegn aðildarviðræðum DV
- Að hluta staðfest Andmælir Öll löndin í Evrópusambandinu eru fullvalda — annars væru þau ekki þar.
Haraldur Ólafsson: Auðvitað er hættuspil fyrir íslensku að Ísland gangi í ESB DV
- Að hluta staðfest Andmælir Með ESB-aðild flyðist umtalsverður hluti stjórnvalds Íslands úr landi.
Haraldur Ólafsson: ESB er ekki fyrir Jón Gnarr DV
- Að hluta staðfest Styður Danmörk er ekki fullvalda ríki vegna aðildar að Evrópusambandinu
Hvað ungur nemur gamall temur Blog.is
- Að hluta staðfest Styður ESB-aðild felur alltaf í sér fórn fullveldis
Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Vísir
- Að hluta staðfest Styður Við ESB-aðild myndi Ísland áfram kjósa eigið Alþingi og mynda eigin ríkisstjórn
Hver er munurinn á Þorgerði Katrínu og Donald Trump? Blog.is
- Staðfest Styður Gagnrýnendur telja að framsal fullveldis við ESB-aðild samrýmist ekki stjórnarskrá íslenska lýðveldisins.
Í þágu heimilanna… utan ESB Vísir
- Að hluta staðfest Styður Þjóð sem gengur í ESB verður að gefa upp að minnsta hluta af fullveldi sínu.
Jón Gnarr: ESB ske es spé DV
- Staðfest Andmælir Danmörk er aðili að Evrópusambandinu og er talin fullvalda ríki
Jón Sigurðsson forseti skrifar bréf til Íslendinga á því herrans ári 2026 Blog.is
- Að hluta staðfest Styður ESB-aðild felur í sér að íslensk lög verði þýðingar á erlendum tilskipunum ESB frekar en að vera sprottin úr íslenskri löggjöf
Listin að blekkja heila þjóð Vísir
- Staðfest Styður Umræðan um ESB-aðildarviðræður snertir ágreiningsatriði um fullveldi, efnahagsstefnu, gjaldmiðil, yfirráð yfir náttúruauðlindum og stöðu Íslands í alþjóðasamfélaginu.
Menningarleg tengsl Íslands við Bretland og Bandaríkin eru mun meiri en við ESB blog_is
- Óstutt Andmælir ESB er miðstýrt ríkjasamband með ólýðræðislega stjórn
Ófrávíkjanleg krafa um yfirráð Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Krafa um full og varanleg yfirráð Íslands yfir auðlindum útilokar að sjávarútvegskafli aðildarviðræðna yrði opnaður, að mati Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar, þar sem opnun kaflans fæli í sér að umsóknarríkið vildi gefa eftir.
Orðið í strætinu: Hræðsla og yfirlæti orðin helstu vopn já-liða – hroki bætist við þegar rökin vantar Vísir
- Að hluta staðfest Andmælir Talsmenn ESB-aðildar hafa haldið því fram að Ísland standi veikt eitt og sér og hafi takmörkuð áhrif utan ESB.
Ráðherra tæpast treystandi. Blog.is
- Að hluta staðfest Styður ESB-aðild myndi setja íslenskar náttúruauðlindir, þar á meðal sjávarútveg og orku, í veð
Raunveruleg svik við fullveldi þjóðarinnar Vísir
- Að hluta staðfest Andmælir Þjóðlönd sem eru aðilar að ESB taka þátt í alþjóðasamvinnu um lög og reglur en eru talin fullvalda.
Ríkisstjórn á reki til ESB bjorn_is
- Staðfest Styður ESB-umræðan á Íslandi hefur lengst af snúist um fullveldi, sjávarútveg, gjaldmiðil og stjórnskipan.
Samningaeftirlitið - bannað börnum! Vísir
- Að hluta staðfest Styður Gagnrýnendur ESB-aðildar halda fram að fullveldi tapist og hagvöxtur verði enginn við ESB-aðild
Segir baráttuna um Ísland hefjast á flokksráðsþingi Morgunblaðið
- Þarfnast samhengis Styður Innganga í Evrópusambandið myndi leiða til þess að ókjörnir embættismenn í Brussel taki ákvarðanir um málefni Íslands.
Sigmundur Ernir skrifar: Svona eykst sjálfstæði Íslands með ESB-aðild DV
- Að hluta staðfest Andmælir ESB-aðild Íslands myndi styrkja sjálfstæði landsins fremur en draga úr því.
Sjálfstraust og sjálfstæði Íslendinga Sjálfstæðisflokkurinn
- Að hluta staðfest Andmælir ESB-aðild myndi þýða að Ísland framsæli löggjafarvald, dómsvald og framkvæmdavald til Brussel.
Snorri segir húsnæði verða jafndýrt þótt vextir lækki Heimildin
- Að hluta staðfest Styður Snorri Másson segir að ESB-aðild fæli í sér algjöra grundvallarbreytingu á stöðu Íslands, þar sem landið sé sjálfstætt þjóðríki sem heldur utan um sína eigin hagsmuni.
- Að hluta staðfest Styður Snorri heldur því fram að sum ríki sem gætu gengið í ESB séu í miklu verri stöðu en Ísland, og að Ísland geri stækkunarpakkann betra.
- Að hluta staðfest Styður Snorri segir að aðrir hagsmunir gildi í Evrópusambandinu og að Ísland yrði bara að verða fyrir skaðanum, þótt margir kostir séu við EES-samninginn.
Telja ESB mikilvægara en minni verðbólgu Stjórnmálin
- Að hluta staðfest Andmælir Fullveldi tryggir Íslandi forræði yfir auðlindum landsins, fiskimiðum, orku og öðrum verðmætum og gerir kleift að móta eigin efnahagsstefnu.
Það sem utanríkisráðherra vill ekki segja Sjálfstæðisflokkurinn
- Að hluta staðfest Andmælir Íslandi hefur frá sjálfstæði verið full og varanleg yfirráð yfir auðlindum sínum.
Valdframsalið svo umfangsmikið að breyta þurfi stjórnarskrá vb
- Staðfest Styður Höfundar álitsgerðarinnar telja að stjórnarskrárbreyting vegna ESB-aðildar sé pólitísk grundvallarákvörðun, ekki tæknilegt lokaskref í aðildarferli.
Valdið yfir sjávarútvegsmálunum færi til Brussel Viðskiptablaðið
- Staðfest Styður Í krafti fullveldisins gat Ísland tekið eigin ákvarðanir í makrílmálinu.
Vonlaus samningur verður ekki lagður fyrir þjóðina Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Andmælir Núverandi ríkisstjórn mun beita sér af mikilli hörku fyrir orkufullveldi Íslands og þjóðin mun hafa áfram forræði yfir eigin orkuauðlindum.