Í Jaderow-málinu (C-216/87) og Agegate-málinu (C-3/87) úrskurðaði Evrópudómstóllinn að aðildarríki mættu ekki setja þjóðernisskilyrði í skipaskráningu en gætu krafist „raunverulegra efnahagslegra tengsla“ — svo sem að hluta afla væri landað í viðkomandi ríki eða skipið starfrækt frá höfnum þess. Meginreglan var að þjóðernistakmarkanir brjóta gegn staðfesturétti en efnahagstengsl geta verið leyfileg ef þau eru meðalhófs.
Enska frumtextinn
In the Jaderow case (C-216/87, judgment 14 December 1989), the ECJ ruled on the limits of conditions that member states could impose for fishing vessel registration. The case concerned R. Jaderow Ltd, a UK-registered company with Spanish beneficial owners. The ECJ held that while member states have competence to define conditions for vessel registration, these conditions must comply with EU law and cannot discriminate on grounds of nationality. Specifically, member states could not require that beneficial owners be nationals of that member state. In the companion Agegate case (C-3/87, judgment 14 December 1989), the ECJ addressed crew nationality requirements. The UK had imposed conditions requiring that at least 75% of a vessel's crew be British nationals or residents. The ECJ ruled that this requirement constituted a restriction on freedom of establishment contrary to Article 52 EEC Treaty (now Article 49 TFEU). However, the Court accepted that member states could impose conditions requiring a 'genuine economic link' between the vessel and the state — such as requiring that a proportion of the catch be landed in that member state, or that the vessel operate from that member state's ports. The key principle from both cases was that nationality-based restrictions are prohibited, but genuine economic link requirements may be permissible provided they are proportionate and non-discriminatory.
Heimild
Court of Justice of the EU — Case C-216/87 Jaderow; Case C-3/87 Agegate
Dómstóll Evrópusambandsins (CJEU) kveður upp bindandi dóma um túlkun ESB-réttar og er aðgengilegur á EUR-Lex lagagagnasafninu.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Hugtakið „raunveruleg efnahagsleg tengsl“ hefur þróast með síðari löggjöf og dómafordæmum. Gildandi reglugerð um sameiginlegu sjávarútvegsstefnuna (ESB 1380/2013) felur í sér skyldu til að landa afla og hafnarríkisráðstafanir sem taka að hluta til á vandanum varðandi efnahagsleg tengsl. Að hvaða leyti þetta varðar Ísland fer eftir því hvort kvótahopp yrði raunhæf áhætta fyrir íslenskan sjávarútveg við aðild að ESB, í ljósi landfræðilegrar einangrunar Íslands og uppbyggingar aflamarkskerfisins.
Notuð í greiningum (7)
Björn hrekur fullyrðingu um afdrif sjávarauðlinda Íslendinga í ESB DV
- Að hluta staðfest Andmælir Erlend skip geta aðeins veiðt í íslenskri lögsögu ef þau skrá sig undir íslenskan fána samkvæmt íslenskum lögum, og einungis ef íslensk lög leyfa slíkt.
- Að hluta staðfest Styður Það er ósatt að ESB-aðild muni sjálfkrafa hafa í för með sér að hingað komi erlend skip með erlendar áhafnir sem leggi sjávarplássin í eyði.
ESB og sjávarútvegurinn: Hver á að ráða hafinu við Ísland? Vísir
- Að hluta staðfest Styður Ef erlend skip fengju aðgang að íslenskum aflaheimildum yrði aflinn landaður í heimahöfnum skipanna fremur en á Íslandi.
Hætta á kvótahoppi Viðskiptablaðið
- Staðfest Styður Meginregla í sambandsrétti ESB er að fiskiskip aðildarríkja geti veitt innan lögsögu annarra aðildarríkja að því marki sem þau hafa veiðiheimildir í viðkomandi stofnum.
- Að hluta staðfest Andmælir Aðildarríki ESB hafa lítið svigrúm til að setja reglur sem koma í veg fyrir að yfirráð yfir landskvóta færist til annarra ríkja.
Ísland og ESB – sérstaða og aðildarviðræður Vísir
- Staðfest Styður Útgerðir í ESB-ríkjum gætu komist «bakdyramegin» í veiðar á Íslandsmiðum með því að fjárfesta í íslenskum útgerðum — svonefnt kvótahopp — og þyrfti Ísland undanþágu frá meginreglum ESB um frelsi til fjárfestinga til að koma í veg fyrir það.
Kvótahopp og ESB Vísir
- Að hluta staðfest Styður Í Jaderow-málinu (C-216/87) úrskurðaði ESB-dómstóllinn um mörk leyfilegra skilyrða um efnahagsleg tengsl útgerðar við aðildarríki.
- Að hluta staðfest Styður Í Agegate-málinu (C-3/87) úrskurðaði ESB-dómstóllinn um mörk leyfilegra skilyrða um efnahagsleg tengsl útgerðar við aðildarríki.
- Að hluta staðfest Styður ESB-dómstóllinn úrskurðaði í Jaderow- og Agegate-málunum að skilyrði um efnahagsleg tengsl megi ekki fela í sér mismunun á grundvelli þjóðernis.
- Að hluta staðfest Styður ESB-dómstóllinn úrskurðaði að ekki mætti krefjast þess að meirihluti áhafnar skips væri breskir ríkisborgarar — nóg væri að þeir væru frá hvaða ESB-landi sem er.
- Að hluta staðfest Styður Samkvæmt dómaframkvæmd ESB-dómstólsins getur aðildarríki þvingað erlenda útgerð til að landa afla í innlendri höfn, en getur ekki þvingað hana til að skilja arðinn eftir í landinu eða stjórnað því hver á hana.
Sjávarauðlindin í ESB Vísir
- Þarfnast samhengis Andmælir Samkvæmt sameiginlegri sjávarútvegsstefnu ESB þyrftu erlend skip að fá leyfi samkvæmt íslenskum lögum og vera skráð undir íslenskan fána til þess að veiða í íslenskri lögsögu.
- Að hluta staðfest Styður Það er óvéfengjanlega ósatt að ESB-aðild myndi sjálfkrafa leiða til þess að erlend skip með erlendar áhafnir komi og leggi sjávarplássin í eyði.
Tvær skýrslur frá 2014: Varanlegar undanþágur um sjávarútveg aldrei veittar en ekki útilokaðar RÚV
- Að hluta staðfest Styður Samkvæmt meginreglu ESB getur ekkert ríki gert upp á milli eigin ríkisborgara og annarra í lögum um aðgang að fiskimiðum, nema hægt sé að færa gild rök fyrir slíku.
- Að hluta staðfest Styður Ef Ísland gengur í ESB ætti að vera hægt að koma í veg fyrir að þurfa að úthluta afla til skipa í eigu erlendra aðila með svipuðum skilyrðum og gert er í löggjöf Breta og Dana til að koma í veg fyrir kvótahopp — án undanþágna.