Sjálfstæðisflokkurinn hefur gagnrýnt þjóðaratkvæðagreiðsluferlið og hraða þess, án þess þó að andmæla meginreglunni um að spyrja þegnana. Formaður Bjarni Benediktsson og aðrir leiðtogar flokksins telja að tímaáætlunin — þjóðaratkvæðagreiðsla 29. ágúst 2026 — sé of þröng og hafa m.a. gagnrýnt að utanríkismálanefnd hafi ekki verið nægilega ráðfærð áður en frumvarpið var lagt fram; flokkurinn stendur fyrir „Nei“-greiðslu með áherslu á fullveldi, fiskveiðiréttindi og landbúnað.
Enska frumtextinn
Sjálfstæðisflokkurinn (Independence Party) has opposed the government's handling of the EU referendum process while not opposing the principle of a referendum outright. Party leader Bjarni Benediktsson and other senior figures have criticised the referendum timeline as rushed, arguing that the date of 29 August 2026 does not allow sufficient time for public debate and information gathering. The party has also challenged the government's consultation process, arguing that the Foreign Affairs Committee (utanríkismálanefnd) was not adequately consulted before the referendum bill was introduced. Several Independence Party MPs have described the government's approach as 'frasakennd' (outrageous/reckless), referring to the pace rather than the principle of consulting the public. The party supports a 'No' vote but has framed its campaign primarily around sovereignty, fisheries, and agricultural concerns.
Heimild
Althingi debate records; Sjálfstæðisflokkur — Press releases; Morgunblaðið coverage
Þingræður Alþingis, fréttatilkynning Sjálfstæðisflokksins og umfjöllun Morgunblaðsins um afstöðu flokksins.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Sú skilgreining að tímalínan sé „of hröð“ er pólitískt mat. Ríkisstjórnin heldur því fram að sex mánaða kosningabaráttutími sé nægjanlegur og vísar til fordæma í öðrum löndum. Afstaða Sjálfstæðisflokksins endurspeglar bæði efnislega andstöðu við stefnuna og taktíska þingherkænsku.
Notuð í greiningum (15)
25. þáttur Silfursins: Stefnt að kosningu um ESB í sumar Silfrið (RÚV)
- Að hluta staðfest Styður Dagsetning þjóðaratkvæðagreiðslunnar 29. ágúst er úthugsuð til að valda upplýsingaóreiðu á meðal almennings vegna þess að sumarið er.
Brusselspuni um öryggismál bjorn_is
- Að hluta staðfest Styður Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra nýtur ekki stuðnings meirihluta alþingis til að rita undir öryggis- og varnaryfirlýsingu við ESB, að mati greinarinnar.
Feilspor til Brussel bjorn_is
- Að hluta staðfest Styður ESB-stefna ríkisstjórnarinnar gengur þvert gegn ráðleggingum um nauðsyn góðra samskipta við Bandaríkin.
Geta ekki sagt „full og varanleg“ Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Formaður Framsóknarflokksins og þingmaður Sjálfstæðisflokksins töldu báðir skort hafa á svörum, greiningum og skýrum upplýsingum frá utanríkisráðherra um undirbúning þjóðaratkvæðagreiðslunnar.
Kristrún: spyrjið Þorgerði Katrínu hvað nei þýðir Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Þorgerður Katrín utanríkisráðherra ýtti af stað Brussel-leiðangri án stuðnings þjóðarinnar.
Krónan er fallin í stríðinu - Við eigum engan annan leik en ESB DV
- Að hluta staðfest Andmælir Umræðan um ESB-aðild hefur hingað til snúist um fisk og landbúnað, en þeir tímar eru liðnir.
Landbúnaðarstefna ESB henti íslenskum landbúnaði illa Vísir
- Að hluta staðfest Styður Formaður Sjálfstæðisflokksins sagði dagsetninguna henta "frasakenndri" stefnu ríkisstjórnarinnar en ekki þjóðinni.
Ótæk stefna Viðreisnar Björn Bjarnason
- Að hluta staðfest Styður Landskjörstjórn gerði athugasemdir við tímasetningu atkvæðagreiðslunnar, svigrúmið til kynningarstarfs og efni og form spurningarinnar.
Óvissan er mikil í hverfulum heimi Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Stjórnarandstaðan hefur haldið því fram að ekki eigi að leyfa almenningi að velta fyrir sér kostum ESB-aðildar við núverandi aðstæður
- Að hluta staðfest Styður Núverandi staða alþjóðamála kallar á að Ísland endurmeti stöðu sína, að mati utanríkisráðuneytisins
Ræddu 'fjóra strámenn', vonbrigði og hagsmunaárekstra Vísir
- Staðfest Styður Starf utanríkismálanefndar á kjörtímabilinu hefur litast af vaxandi óánægju stjórnarandstöðunnar með samráðs- og virðingarleysi fyrir lögbundnu hlutverki nefndarinnar.
Segir fund með Þorgerði Katrínu vonbrigði Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Ráðherra taldi að miklir hagsmunir Íslands væru undir að seinka þjóðaratkvæðagreiðslunni ekki um nokkrar vikur fram yfir sumarleyfi.
Segir það dellu að aðildarviðræður séu hafnar Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Þjóðaratkvæðagreiðslan er flýtt til þess að Ísland geti sem fyrst farið í aðildarviðræður við Evrópusambandið
- Að hluta staðfest Styður Sjálfstæðisflokkurinn hefur lagt fram tillögu um að þjóðaratkvæðagreiðslan verði frestuð um nokkrar vikur
Sigmundur Davíð helsti áhrifavaldur á afstöðu Össurar í ESB-málinu Vísir
- Að hluta staðfest Styður Bjarni Benediktsson sagði í leiðtogaþætti í Ríkissjónvarpinu að þjóðin fengi að eiga síðasta orðið um hvort Ísland héldi áfram með ESB-umsóknina eða ekki.
Skoða möguleg áhrif erlendra aðila á kosingarnar Morgunblaðið
- Staðfest Styður Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-aðild var boðuð með nokkuð stuttum fyrirvara.
Thjodaratkvaedasgreidslan olikleg 29. agust Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Málið kæmist í tímaþröng á Alþingi samkvæmt greinarhöfundi — þetta lá fyrir strax daginn eftir blaðamannafundinn 6. mars.
- Að hluta staðfest Styður Greinarhöfundur fullyrðir að þjóðaratkvæðagreiðsla 29. ágúst 2026 um ESB-umsókn sé ólíkleg að fara fram.