Ísland samdi um sérstaka undanþágu til að halda áfram að fá ókeypis losunarheimildir í flugi til og með árinu 2026, einu ári lengur en almenna EES-tímaáætlunin kveður á um. Íslensk stjórnvöld rökstuðuðu þetta með landfræðilegri einangrun og mikilli loftfaraþörf íbúa. Fullyrðingar um framlengingu til ársloka 2027 virðast rugla saman tveimur mismunandi undanþágum — heimildarúthlutuninni (til 2026) og landfræðilegri afmörkun ETS á flugi innan EES (til 2027).
Enska frumtextinn
Iceland negotiated a special arrangement to continue receiving free EU ETS aviation allowances beyond the standard phase-out schedule. In May 2023, at the Council of Europe summit in Reykjavik, Iceland and the European Commission reached a preliminary agreement for Icelandic aircraft operators to continue receiving free EU ETS emissions allowances up to and including the year 2026. This is one year beyond the general EU/EEA phase-out (where free allocation drops to zero from 2026). The Icelandic government argued that the standard rules harm the competitive position of Icelandic airlines and fail to account for Iceland's geographical isolation, which makes its citizens more dependent on air transport than other EEA residents. The EU sought to grant the Icelandic aviation sector an extra year of free allowances as a special solution compatible with the EU's broader climate goals. The agreement was subject to approval by EU Member States, the Icelandic government, and the Icelandic parliament (Althingi). Claims that the exemption extends to 'end of 2027' appear to conflate two different things: Iceland's free allocation exemption (through 2026) and the broader EU ETS aviation geographical scope limitation to intra-EEA flights (extended until start of 2027).
Heimild
Iceland Review; Carbon Pulse; European Commission
Iceland Review er enskumælandi fjölmiðill á Íslandi sem fjallar um innlend fréttamál, menningu og stjórnmál fyrir alþjóðlegan lesendahóp.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
The May 2023 agreement was described as 'preliminary' and subject to formal approval processes. The exact terms may have been modified during ratification. The distinction between the free allocation exemption (through 2026) and the broader intra-EEA scope limitation (until start of 2027) is important but often conflated in public debate. It is possible that further negotiations have occurred since May 2023 to extend or modify the arrangement — the claim about extension to 'end of 2027' may reflect subsequent developments not captured in these sources.
Notuð í greiningum (2)
Ræða þarf alla kaflana á nýjan leik Morgunblaðið
- Staðfest Styður Ísland vildi fá sérreglur eða aðlögunartíma og viðhalda tollvernd og stuðningskerfum í landbúnaði.
„Við hefðum náð meiri árangri með því að vera innan Evrópusambandsins“ Vísir
- Að hluta staðfest Styður Undanþágan felur í sér leyfi til að niðurgreiða losun flugfélaga með því að gefa þeim losunarheimildir.
- Villandi Styður Til stendur að framlengja undanþágu Íslands frá ETS-kerfinu út árið 2027.
- Að hluta staðfest Styður Utanríkisráðherra telur íslensk stjórnvöld ekki hafa komið nægilega snemma að ETS-ferlinu til að tryggja betri skilyrði.
- Að hluta staðfest Styður Fyrri íslensk stjórnvöld hefðu mátt stíga fastar inn í ETS-samningaviðræðurnar.