Meginreglan um nálægð (subsidiarity) í 5. grein TEU krefst þess að ESB bregðist einungis við þar sem markmið næst ekki á landsvísu. Þjóðþing hafa "snemmbúinn viðvörunarkerfi" — ef þriðjungur þeirra mótmælir verður Framkvæmdastjórnin að endurskoða tillöguna. Aðeins þrjú gul spjöld hafa verið gefin út síðan Lissabon-sáttmálinn tók gildi 2009.
Enska frumtextinn
The principle of subsidiarity (TEU Article 5(3)) requires that the EU act only where objectives cannot be sufficiently achieved by member states and can be better achieved at EU level. This principle provides formal protection for member state competences. National parliaments have an 'early warning mechanism' to flag subsidiarity concerns — if one-third of national parliaments object, the Commission must review the proposal (yellow card); if a simple majority objects, the proposal can be blocked (orange card). As the smallest member state, Iceland's Althingi would have two votes out of approximately 56 in this mechanism. The subsidiarity principle is enforced by the CJEU, which has occasionally annulled EU measures on subsidiarity grounds.
Heimild
Treaty on European Union, Article 5(3); Protocol No. 2 on Subsidiarity and Proportionality
Sáttmálinn um Evrópusambandið og bókun nr. 2 um nálægð og meðalhóf kveða á um valdmörk ESB og hlutverk þjóðþinga í eftirliti.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
In practice, the subsidiarity mechanism has been used sparingly — only three yellow cards have been issued since the Lisbon Treaty entered into force in 2009, and no orange card has ever been triggered. Critics argue that the principle is too vague to provide meaningful protection against EU competence creep.
Notuð í greiningum (2)
Ræða þarf alla kaflana á nýjan leik Morgunblaðið
- Staðfest Styður Umsóknarríki þurfa að samræma löggjöf sína og stjórnsýslu regluverki ESB á hverjum tíma.
Sjávarauðlindin í ESB Vísir
- Staðfest Styður Hvert aðildarríki ákveður sjálft hvernig veiðiheimildum sem því eru úthlutaðar er skipt milli útgerða sem sigla undir fána þess, samkvæmt reglugerð ESB nr. 1380/2013, grein 16(6).