Vísar fullyrðingum um gullhúðun alfarið til föðurhúsanna
Raddir í greininni
Niðurstöður
Að hluta staðfest Ísland er á örmarkaði, sem skýrir mun á viðmiðum um örfyrirtæki miðað við Evrópusambandið. EES/ESB-löggjöf
Það vita auðvitað allir að við erum hér á örmarkaði og þess vegna er þessi munur.
Fullyrðing: Ísland er á örmarkaði, sem skýrir mun á viðmiðum um örfyrirtæki miðað við Evrópusambandið.
Smæð íslenska markaðarins er staðreynd sem styðst við fjölda heimilda — EEA-DATA-008 nefnir Ísland sem „lítið jaðarríki“ og HOUSING-DATA-006 lýsir sérstöðu íslenska byggingamarkaðarins vegna stærðar og legu. Hins vegar styður engin heimild beinlínis þá röksemd að smæðin réttlæti þrjú ársverk sem viðmið örfyrirtækja í stað tíu — það er pólitískt mat ráðherra. Heimildir sýna almennt að íslenskt regluverk hefur stundum gengið lengra en lágmark ESB (EEA-DATA-029), ekki þvert á móti.
Samhengi sem vantar
Smæð markaðarins er óumdeild en orsakatengingin við þetta tiltekna viðmið um örfyrirtæki er pólitískt mat sem ekki er staðfest í heimildum. Á öðrum sviðum gengur Ísland lengra en ESB-lágmark (sjá EEA-DATA-029 um gullhúðun).
Staðfest Stefna íslenskra stjórnvalda er að draga úr gullhúðun — innleiðingu strangari reglna en EES krefst. EES/ESB-löggjöf
Spurð hvort það að draga úr gullhúðun sé ekki hluti af stefnu íslenskra stjórnvalda segir Hanna Katrín það vera rétt.
Fullyrðing: Stefna íslenskra stjórnvalda er að draga úr gullhúðun — innleiðingu strangari reglna en EES krefst.
EEA-DATA-029 staðfestir beint að utanríkisráðherra hafi sett á fót starfshóp í janúar 2024 sem nú krefst gagnsærrar greinargerðar og rökstuðnings þegar strangari reglur eru teknar upp en lágmarkskröfur ESB segja til um. Þetta er bein vísbending um að stefna stjórnvalda sé að draga úr gullhúðun og samræmist orðum atvinnuvegaráðherra í greininni.
Samhengi sem vantar
Heimildin nefnir starfshópinn frá 2024 en mælir ekki árangur eftir stofnun hans. Hvort gullhúðun hafi raunverulega minnkað í kjölfarið er óvíst.
Að hluta staðfest Íslensk fyrirtæki búa nú við strangari reglur varðandi skilgreiningu örfyrirtækja en almennt tíðkist innan EES, samkvæmt Samtökum atvinnulífsins. EES/ESB-löggjöf
Í umsögn Samtaka atvinnulífsins um frumvarpið segir að samtökin telji það óásættanlegt að íslensk fyrirtæki búi við strangari reglur en almennt tíðkist innan EES.
Fullyrðing: Íslensk fyrirtæki búa nú við strangari reglur varðandi skilgreiningu örfyrirtækja en almennt tíðkist innan EES, samkvæmt Samtökum atvinnulífsins.
EEA-DATA-029 staðfestir að gullhúðun á sér stað á Íslandi á tilteknum sviðum og að íslensk innleiðing tilskipana hefur stundum lægri þröskulda en lágmark ESB — t.d. 250 starfsmanna þröskuldur í stað 500 í non-financial disclosure-tilskipuninni. Þetta sýnir að fullyrðing SA á sér stoð á völdum sviðum. Heimildirnar staðfesta hins vegar ekki að ÖLL íslensk fyrirtæki búi við strangari reglur en almennt tíðkist innan EES — á sumum sviðum (t.d. ríkisaðstoðarreglur, sbr. EEA-DATA-026) er regluverkið efnislega samhljóða ESB-reglum.
Samhengi sem vantar
Almennur samanburður á reglubyrði íslenskra og evrópskra fyrirtækja krefst kerfisbundinnar greiningar sem ekki liggur fyrir í staðreyndagrunninum. Á sumum sviðum (t.d. jafnlaunavottun, sbr. LABOUR-DATA-010) gengur Ísland lengra en ESB; á öðrum sviðum eru kröfurnar samhljóða.