Hefur leshæfnin smitast inn í ráðuneytin
Greindar 3 fullyrðingar. Niðurstöður: 2 stutt að hluta, 1 stutt af heimildum. Sjónarhorn: hallar á ESB-neikvæða hlið. Heildstæðni: 20%.
Niðurstöður
Að hluta staðfest Samfylkingin og Flokkur fólksins styðja ESB-aðild Íslands Flokkastefnur
Já Samfylkingin og Flokkur fólksins eru sek um að vilja koma þjóðinni í ESB þótt aðalleikarinn sé í Viðreisn.
Fullyrðing: Samfylkingin og Flokkur fólksins styðja ESB-aðild Íslands
Heimildir staðfesta að Samfylkingin styður ESB-aðild en Flokkur fólksins gerir það ekki. POL-DATA-001 og POL-DATA-021 sýna að Samfylkingin er afdráttarlaust hlynnt ESB-aðild og hefur leitt þjóðaratkvæðagreiðsluferlið. Flokkur fólksins er hins vegar ESB-andsnúinn samkvæmt PARTY-DATA-018 og POLITICAL-DATA-014 — flokkurinn samþykkti aðeins að halda þjóðaratkvæðagreiðslu sem hluta af stjórnarsáttmála en mun berjast fyrir nei-niðurstöðu. Fullyrðingin er því röng að hluta: hún sameinar tvo flokka sem hafa gjörólíka afstöðu til aðildar.
Samhengi sem vantar
Flokkur fólksins er opinberlega andvígur ESB-aðild og mun berjast fyrir nei í þjóðaratkvæðagreiðslunni samkvæmt PARTY-DATA-018. Samþykki flokksins fyrir þjóðaratkvæðagreiðslunni er hluti af stjórnarsáttmála en endurspeglar ekki stuðning við aðild — kjósendur flokksins eru að mestu á móti aðild samkvæmt POLITICAL-DATA-014.
Að hluta staðfest Viðreisn er aðalleikarinn í baráttunni fyrir ESB-aðild Flokkastefnur
Já Samfylkingin og Flokkur fólksins eru sek um að vilja koma þjóðinni í ESB þótt aðalleikarinn sé í Viðreisn.
Fullyrðing: Viðreisn er aðalleikarinn í baráttunni fyrir ESB-aðild
Heimildir staðfesta að Viðreisn er sterkasti talsmaður ESB-aðildar á Alþingi en sýna jafnframt að Samfylkingin hefur verið helsti drifkraftur þjóðaratkvæðagreiðslunnar. PARTY-DATA-017 og POLITICAL-DATA-004 staðfesta að ESB-aðild hefur verið kjarnastefna Viðreisnar frá stofnun og POLL-DATA-011 sýnir að um 90% kjósenda flokksins styðja aðild — meira en hjá nokkrum öðrum flokki. POL-DATA-021 segir hins vegar beint að Samfylkingin sé «primary driver of the referendum», og þótt utanríkisráðherra Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir leiði aðildarmál stjórnarinnar er forsætisráðherra Kristrún Frostadóttir úr Samfylkingunni. Hver er «aðalleikari» er því matsatriði — báðir flokkar eiga lykilhlutverk.
Samhengi sem vantar
POL-DATA-021 lýsir Samfylkingunni sem «primary driver» þjóðaratkvæðagreiðslunnar, ekki Viðreisn. Verkaskipting milli flokkanna tveggja er fremur þannig að Samfylkingin leiðir pólitíska baráttu á meðan utanríkisráðherra Viðreisnar leiðir formlegt aðildarferli. Fullyrðingin um «aðalleikara» er huglægt mat sem heimildir styðja að hluta — Viðreisn er sterkasti einstaki talsmaðurinn en ekki einráður.
Staðfest Flokkur fólksins vill ekki sérstaklega koma þjóðinni í ESB Flokkastefnur
Flokkur fólksins vill ekkert sérstaklega "koma þjóðinni í ESB".
Fullyrðing: Flokkur fólksins vill ekki sérstaklega koma þjóðinni í ESB
Heimildir staðfesta þetta afdráttarlaust. PARTY-DATA-018 segir beinum orðum að Flokkur fólksins muni berjast fyrir nei-niðurstöðu í þjóðaratkvæðagreiðslunni, og POL-DATA-002 telur flokkinn meðal þeirra sem eru andvígir ESB-aðild. POLITICAL-DATA-014 og POLITICAL-DATA-009 staðfesta að flokkurinn er ESB-andsnúinn þrátt fyrir aðild að ríkisstjórninni — leiðtogi hans Inga Sæland hefur ítrekað lýst yfir andstöðu við aðild.
Samhengi sem vantar
Samþykki flokksins fyrir þjóðaratkvæðagreiðslunni byggir á því sjónarmiði að borgarar eigi rétt á að kjósa um málið — ekki á stuðningi við aðild. POLITICAL-DATA-014 bendir á að um 35–40% kjósenda flokksins styðji aðildarviðræður þrátt fyrir opinbera afstöðu flokksins, sem skapar innri togstreitu.