Siðareglur ráðherra frá 2011, endurskoðaðar 2017, setja fram meginreglur um heilindi og gagnsæi en eru ekki bindandi löggjöf heldur stefnuskjal ríkisstjórnar. Ákvæði um aðgæslu eftir embættistíma eru ráðgefandi leiðbeiningar án framfylgdaraðila eða viðurlaga.
Enska frumtextinn
Siðareglur ráðherra (Code of Ethics for Ministers) were first adopted by the Icelandic government in 2011 and revised in 2017, partly in response to GRECO recommendations. The code establishes principles of integrity, transparency, and accountability for cabinet ministers. Relevant provisions include: (1) ministers must avoid situations where private interests conflict with their official duties; (2) ministers must publicly disclose their financial interests and those of close family members; (3) ministers should not accept gifts or benefits that could compromise their independence. The 2017 revision added a soft provision on post-employment conduct, recommending that departing ministers exercise prudence when taking new positions that relate to their former portfolio. However, this is a guideline (leiðbeiningar) rather than a binding legal obligation — there is no enforcement mechanism and no specific cooling-off period. The code sits alongside the more general lög um Stjórnarráð Íslands nr. 115/2011 (Government Offices Act), which establishes administrative standards for the executive branch. Separately, the Siðareglur Alþingis (Code of Conduct for MPs, adopted 2016) covers parliamentary conflicts of interest but similarly lacks post-employment provisions.
Heimild
Siðareglur ráðherra (2017 revision); Forsætisráðuneytið; Siðareglur Alþingis (2016)
Forsætisráðuneytið er ráðuneyti forsætisráðherra sem ber ábyrgð á samhæfingu stjórnvaldsstarfa og birtir m.a. siðareglur ráðherra.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Siðareglur ráðherra eru ekki lög — þær eru stefnuskjal ríkisstjórnarinnar sem samþykkt var með ályktun ríkisráðs. Þær hafa ekkert sjálfstætt eftirlitsvald og engin viðurlög við brotum önnur en pólitíska ábyrgð. Mikilvægt er að greina á milli bindandi laga (lög um varnir gegn hagsmunaárekstrum) og óbindandi leiðbeinandi reglna (siðareglur): Bindandi reglur á Íslandi taka á hagsmunaárekstrum meðan á embættissetu stendur, en hegðun eftir starfslok er einungis tekin fyrir í óbindandi leiðbeiningum.
Notuð í greiningum (1)
Flott embætti í boði fyrir ESB ríki Vísir
- Að hluta staðfest Styður Ísland hafi þegar reglur um hagsmunaárekstra, meðal annars í lögum um varnir gegn hagsmunaárekstrum í Stjórnarráðinu og í siðareglum ráðherra og ríkisstarfsmanna.