Stefanía Óskarsdóttir, prófessor í stjórnmálafræði við Háskóla Íslands, greinir frá því að Sjálfstæðisflokkurinn hafi lofað þjóðaratkvæðagreiðslu um aðildarviðræður Íslands að ESB í aðdraganda kosninganna 2013, en þingsályktun flokksins kveður á um að viðræður verði stöðvaðar nema þær njóti stuðnings í slíkri atkvæðagreiðslu. Þetta er í mótsögn við síðari fullyrðingar Bjarna Benediktssonar um að slíkt loforð hafi aldrei verið gefið.
Enska frumtextinn
A University of Iceland political science analysis found that the Independence Party (Sjálfstæðisflokkurinn) did promise a referendum on EU accession talks before the 2013 elections, contradicting later claims by party leader Bjarni Benediktsson that the party never made such a promise. The party's 2013 congress policy stated that EU negotiations should be halted and only resumed if approved by referendum. Benediktsson stated in April 2013: 'we have included opening for a referendum... and we will stand by it.' Five days earlier, however, he had advocated simply ending talks, revealing internal contradictions in the party's messaging.
Heimild
Vísindavefurinn — Stefanía Óskarsdóttir, Professor of Political Science, University of Iceland (2016)
Vísindavefurinn er fræðilegur svarsíðuvefur Háskóla Íslands þar sem sérfræðingar svara spurningum almennings um víðmörg fræðasvið.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Þessi greining er frá árinu 2016 og fjallar um tiltekna pólitíska deilu innan Sjálfstæðisflokksins. Afstaða flokksins hefur haldið áfram að þróast síðan þá. Þjóðaratkvæðagreiðslan árið 2026 var boðuð við aðrar pólitískar aðstæður. Greining Stefaníu Óskarsdóttur er fræðileg og byggð á staðreyndum en fjallar um pólitískt viðkvæmt málefni.
Notuð í greiningum (4)
Egill: Pólitískur ómöguleiki að koma Íslandi inn í ESB Viðskiptablaðið
- Að hluta staðfest Styður Egill Helgason telur að andstaða við ESB meðal þjóðarinnar hafi ætíð verið auðveld að magna upp með því að taka upp nokkra frasa og endurtaka þá.
Hvenær slítur maður viðræðum og hvenær slítur maður þeim ekki? Vísir
- Að hluta staðfest Andmælir Eftir stjórnarskiptin 2013 var ekki lengur meirihluti á þingi fyrir áframhaldandi ESB-viðræðum.
- Að hluta staðfest Styður Aldrei var haldin þjóðaratkvæðagreiðsla um hvort halda skyldi áfram ESB-aðildarviðræðum, þrátt fyrir að Sigmundur Davíð hafi sterklega gefið í skyn í kosningabaráttunni 2013 að slík atkvæðagreiðsla yrði látin fara fram.
- Að hluta staðfest Styður Stjórnarsáttmáli Sjálfstæðisflokks og Framsóknarflokks 2013 gerði ráð fyrir «hlé» á aðildarviðræðum og úttekt á þeim, og að viðræður yrðu ekki haldnar áfram nema eftir þjóðaratkvæðagreiðslu.
Kristrún og þjóðaratkvæðagreiðslan bjorn_is
- Að hluta staðfest Styður Sjálfstæðisflokkurinn og fleiri flokkar gáfu kosningaloforð fyrir þingkosningar 2013 um ESB-aðild samkvæmt fullyrðingum Kristrúnar Frostadóttur og Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur.
- Að hluta staðfest Andmælir Á nýju þingi eftir 2013-kosningar var enginn meirihluti fyrir því að halda áfram ESB-viðræðum.
Sigmundur Davíð helsti áhrifavaldur á afstöðu Össurar í ESB-málinu Vísir
- Að hluta staðfest Styður Bréf Gunnars Braga var í andstöðu við yfirlýsingar beggja stjórnarflokka og stefnuyfirlýsingu Sjálfstæðisflokks og Framsóknarflokks.
- Að hluta staðfest Styður Bjarni Benediktsson sagði í leiðtogaþætti í Ríkissjónvarpinu að þjóðin fengi að eiga síðasta orðið um hvort Ísland héldi áfram með ESB-umsóknina eða ekki.
- Að hluta staðfest Styður Sigmundur Davíð Gunnlaugsson gaf loforð um að þjóðin yrði spurð hvort halda skyldi viðræðum við ESB áfram.
- Staðfest Styður Stefnuyfirlýsing ríkisstjórnar Bjarna og Sigmundar frá maí 2013 talaði um «hlé á aðildarviðræðum» en ekki formleg slit.