Hagfræðistofnun Háskóla Íslands gaf út skýrslu árið 2014 um efnahagsleg áhrif ESB-aðildar. Helsta niðurstaðan var að varanlegar undanþágur frá regluverki ESB, einkum sameiginlegri sjávarútvegsstefnu, væru ólíklegar — aðeins aðlögunartímabil stæðu til boða. Skýrslan mælti með því að kanna mögulega skilmála í raunverulegum samningaviðræðum.
Enska frumtextinn
Hagfræðistofnun Háskóla Íslands (Institute of Economic Studies, University of Iceland) published a report in 2014 analysing the economic implications of EU membership for Iceland. The report examined whether Iceland could realistically expect to negotiate specific exemptions or opt-outs from EU policies, particularly in fisheries and agriculture. Its key finding was that EU accession on the basis of securing permanent exemptions from core acquis policies (such as the Common Fisheries Policy) was unlikely, as the EU's consistent negotiating position has been that the acquis is non-negotiable in substance — only transition periods are available, not permanent derogations (with rare historical exceptions like Denmark's opt-outs, negotiated under unique political circumstances in 1992). The report also noted that the full economic impact of membership remained uncertain because the actual terms that could be achieved in fisheries and agriculture had never been tested in completed negotiations — Iceland's talks were suspended before the most difficult chapters were resolved. The report recommended that the question of what terms were achievable should be explored through actual negotiations rather than assumed.
Heimild
Hagfræðistofnun Háskóla Íslands — Greining á efnahagslegum áhrifum ESB-aðildar (2014)
Hagfræðistofnun Háskóla Íslands er rannsóknastofnun á sviði hagfræði sem sinnir ráðgjöf og greiningum á efnahagsmálum fyrir stjórnvöld og almenning.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
The report was commissioned during a period of political opposition to EU membership (the 2013–2017 centre-right government had suspended negotiations). Its findings have been cited by both sides: pro-EU voices emphasise the recommendation to test terms through actual negotiations, while anti-EU voices emphasise the finding that permanent exemptions are unlikely. The exact scope and recommendations should be verified against the full report text.
Notuð í greiningum (5)
25. þáttur Silfursins: Stefnt að kosningu um ESB í sumar Silfrið (RÚV)
- Að hluta staðfest Styður Hagfræðistofnun Háskóla Íslands vann skýrslu sem sýndi fram á að ekki væri hægt að ganga í ESB á þeim forsendum að gera sérstakan samning um samruna Íslands og ESB.
- Staðfest Styður Hagfræðiskýrsla Hagfræðistofnunar frá 2014 benti á að enn ætti eftir að láta á það reyna hvað raunverulega væri hægt að fá með samningum við ESB.
Engin fordæmi fyrir leið Íslands í átt að ESB RÚV
- Óstutt Andmælir Engin fordæmi eru fyrir þeirri leið sem Ísland hyggist fara í átt að Evrópusambandinu.
ESB og sjávarútvegurinn: Hver á að ráða hafinu við Ísland? Vísir
- Að hluta staðfest Andmælir Innganga Íslands í sameiginlega sjávarútvegsstefnu ESB myndi færa störf, verðmæti, laun og skatttekjur tengdar sjávarútvegi út úr landi.
- Að hluta staðfest Styður ESB-aðild myndi takmarka svigrúm Íslands til að þróa eigin vistkerfisnálgun og fjölstofnagreiningar í sjávarútvegi.
Svarar ekki beint um undanþágur en segir stöðu Íslands sterka Morgunblaðið
- Staðfest Styður Umræðan um samningsstöðu Íslands hefur hingað til einkum snúist um hvort landið muni fá varanlega undanþágu frá sameiginlegri sjávarútvegsstefnu ESB.
„Við hefðum náð meiri árangri með því að vera innan Evrópusambandsins“ Vísir
- Að hluta staðfest Andmælir Tryggja þarf yfirráð Íslands yfir fiskveiðiauðlindinni í hugsanlegum aðildarsamningi.