Ísland flutti út um 71.000 tonn af kísílstáli árlega að meðaltali 2022–2024 og um 106.000 tonn af kísílstáli og kísill árið 2024; Ísland og Noregur náðu saman 47% af heildarinnflutningi ESB á kísílmálmblöndum og kísílgeirinn á Íslandi gefur um 350 manns atvinnu. Þessar tölur koma úr rannsókn Framkvæmdastjórnar ESB á verndargjöldum.

EES-samningurinn veitir Íslandi aðgang að innri markaðnum en án atkvæðisréttar um löggjöfina sem landið þarf að taka upp — frá 1994 hefur Ísland innleitt yfir 13.000 ESB-gerðir í landsrétt. Samtök iðnaðarins hafa bent á að Ísland geti ekki haft áhrif á ákvarðanir sem snerta íslenskar framleiðslur, svo sem andstæðutolla á kísilmálm, auk þess sem Ísland er ekki aðili að viðskiptasamningum ESB við þriðju lönd.

EES-samningurinn veitir EFTA-ríkjum formlega aðild að sérfræðinganefndum framkvæmdastjórnar ESB (greinar 99–102) þar sem þau geta mótað löggjöf áður en hún er samþykkt en þau hafa hvorki atkvæðisrétt í ráðherraráðinu né Evrópuþinginu. Norsk ríkisstjórnargreinargerð frá 2012 (NOU 2012:2 «Utenfor og innenfor») komst að þeirri niðurstöðu að Noregur hefur þátttöku í um 500 sérfræðingahópum framkvæmdastjórnarinnar en áhrif á lokaniðurstöður löggjafar eru «takmörkuð».