EES-aðild Íslands veitti verulegt forskot í aðildarviðræðunum 2010–2013 — Ísland lauk 11 af 27 opnuðum köflum á aðeins 18 mánuðum, fordæmalaus hraði sem skýrðist af mikilli samsvörun við regluverkið í gegnum EES-samninginn. Erfiðustu kaflarnir — sjávarútvegur, landbúnaður og efnahags- og peningamálastefna — falla hins vegar utan EES og myndu krefjast nýrra viðræðna.
Enska frumtextinn
Iceland's existing EEA membership provides a significant head start for EU accession. During the 2010–2013 negotiations, Iceland was able to provisionally close 11 of 27 opened chapters within approximately 18 months — an unprecedented pace attributed to Iceland's high level of existing acquis alignment through the EEA. The European Commission's 2010 Opinion on Iceland's application noted that Iceland 'already applies a large part of the acquis' and was 'well advanced' in most negotiating chapters relating to the internal market. The 11 chapters provisionally closed (including free movement of capital, company law, intellectual property, and customs union) were areas where EEA compliance made the gap minimal. However, the most politically sensitive chapters — fisheries (Chapter 13), agriculture (Chapter 11), and economic/monetary policy (Chapter 17, including euro adoption) — fall outside the EEA and would require entirely new negotiations.
Heimild
European Commission — Opinion on Iceland's application for membership of the European Union, SEC(2010) 153
Framkvæmdastjórn Evrópusambandsins ber ábyrgð á framkvæmd stefnu ESB, þ.m.t. stækkun sambandsins og umsjón með aðildarviðræðum umsóknarríkja.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
The EEA head start may be less significant in 2026 than it was in 2010, because the acquis has grown in areas not covered by the EEA (Green Deal, digital regulation, defence, energy). The EEA incorporation backlog (400–500 acts as of 2024) also means Iceland is not fully current even on EEA-relevant legislation. A new screening process would be required regardless of the 2010–2013 progress.
Notuð í greiningum (3)
Að kljúfa þjóðina með tilfinningaþrunginni spurningu Vísir
- Að hluta staðfest Styður EES-aðildin var einnig tilfinningarríkt mál á Íslandi.
Engin fordæmi fyrir leið Íslands í átt að ESB RÚV
- Staðfest Styður Samningsstaða Íslands hefur lengi verið góð þegar kemur að því að uppfylla grundvallarskilyrði ESB-aðildar.
- Staðfest Styður Einhver málamiðlun þyrfti að nást í aðildarviðræðum Íslands við ESB.
Ræða þarf alla kaflana á nýjan leik Morgunblaðið
- Að hluta staðfest Styður Óopnuðu kaflarnir sex voru: sjávarútvegsmál, landbúnaður og byggðaþróun, matvælaöryggi, dýra- og plöntuheilbrigðismál, byggðastefna og stjórnun byggðatengdra aðgerða.
- Villandi Styður Það að kaflar voru ekki opnaðir þýðir að Ísland uppfyllti ekki skilyrði ESB í þeim málaflokkum.
- Staðfest Styður Alls var 11 samningaköflum lokað tímabundið í aðildarviðræðum Íslands við ESB.
- Staðfest Styður Hefjist aðildarviðræður á nýjan leik þarf að ræða alla 33 kaflana aftur þar sem löggjöf bæði ESB og Íslands hefur breyst frá 2013.
- Staðfest Styður Margir samningakaflar um efnahags- og markaðsmál voru auðveldir vegna þess að Ísland er þegar í EES-samningnum.