ESB aðild: Gjá milli borgar og landsbyggðar
Niðurstöður
Staðfest Mikill munur er á afstöðu landsmanna til ESB-aðildar eftir búsetu — stuðningur er mun meiri í höfuðborgarsvæðinu en á landsbyggðinni. Kannanir
Mikill munur er á afstöðu landsmanna til inngöngu Íslands í Evrópusambandinu eftir búsetu.
Fullyrðing: Mikill munur er á afstöðu landsmanna til ESB-aðildar eftir búsetu — stuðningur er mun meiri í höfuðborgarsvæðinu en á landsbyggðinni.
POLL-DATA-002 staðfestir skýrt að stuðningur við ESB-aðild er hærri meðal borgarbúa á höfuðborgarsvæðinu (~50%) en landsbyggðarinnar (~55% andvígir). POLL-DATA-018 styður þetta mynstur og staðfestir búsetumun í Gallup-könnuninni frá mars 2026. Munurinn er vel skjalfestur í mörgum óháðum könnunum.
Samhengi sem vantar
Lýðfræðileg sundurliðun í íslenskum könnunum hefur minni úrtaksstærð á hvern hóp og þar af leiðandi víðari skekkjumörk. Nákvæm hlutföll geta breyst eftir tímasetningu könnunar og spurningaorðalagi.
Að hluta staðfest Á landsbyggðinni eru 32% hlynntir ESB-aðild en 51% andvígir. Kannanir
en úti á landsbyggðinni er 32% hlynntir inngöngu en 51% andvígir.
Fullyrðing: Á landsbyggðinni eru 32% hlynntir ESB-aðild en 51% andvígir.
POLL-DATA-002 staðfestir að andstaða er mest á landsbyggðinni (~55% andvígir) og stuðningur minni en á höfuðborgarsvæðinu. Tölurnar í fullyrðingunni (32% hlynntir, 51% andvígir) eru í svipuðu samræmi við þessa mynd, þó nákvæmu prósenturnar séu ekki staðfestanlegar úr tiltækum heimildum. POLL-DATA-018 styður einnig búsetumuninn án þess að gefa nákvæm hlutföll.
Samhengi sem vantar
POLL-DATA-002 gefur ~55% andstöðu á landsbyggðinni en greinin segir 51% — munurinn gæti stafað af mismunandi könnunum eða tímabilum. Nákvæmar tölur um stuðning á landsbyggðinni (32%) eru ekki staðfestanlegar. Skekkjumörk eru veruleg fyrir landsvæðissundurliðanir.
Staðfest Fólk með háskólapróf er hlynntara ESB-aðild en fólk með grunnskóla- eða framhaldsskólapróf. Kannanir
fólk með háskólapróf er hlynntara inngöngu en fólk með grunnskóla- eða framahaldsskólapróf.
Fullyrðing: Fólk með háskólapróf er hlynntara ESB-aðild en fólk með grunnskóla- eða framhaldsskólapróf.
POLL-DATA-002 staðfestir beint að stuðningur við ESB-aðild er hærri meðal fólks með háskólamenntun (~52% hlynntir). POLL-DATA-018 styður þetta og sýnir að háskólamenntaðir svarendur í Gallup-könnuninni frá mars 2026 voru jákvæðari en þeir sem höfðu minni formlega menntun. Þetta er vel staðfest mynstur.
Samhengi sem vantar
Heimildir gefa ekki nákvæm hlutföll stuðnings meðal fólks með grunnskóla- eða framhaldsskólapróf sérstaklega — samanburðurinn er við «lægri formlega menntun» almennt. Menntunarflokkun í könnunum getur verið ólík á milli rannsókna.
Að hluta staðfest Í aldurshópnum 18 til 29 ára skipta hlynntir og andvígir ESB-aðild nánast jafnt — 44% eru hlynnt og 45% andvíg. Kannanir
Alls segjast 44% hlynnt inngöngu en 45% andvíg.
Fullyrðing: Í aldurshópnum 18 til 29 ára skipta hlynntir og andvígir ESB-aðild nánast jafnt — 44% eru hlynnt og 45% andvíg.
POLL-DATA-002 sýnir ~55% stuðning meðal 18–34 ára, sem stangast á við 44% stuðning hjá 18–29 ára í fullyrðingunni. Aldurshóparnir eru þó ólíkir (18–34 vs. 18–29) og tímabil könnunanna gæti skýrt hluta munarins. Fullyrðingin bendir til jafnari skiptingar meðal yngsta hópsins en POLL-DATA-002 gefur til kynna — en heimildin nær ekki til nákvæmlega sama aldurshóps.
Samhengi sem vantar
POLL-DATA-002 notar aldurshópinn 18–34 ára en fullyrðingin fjallar um 18–29 ára — þetta er ekki sami hópurinn. Stuðningur kann að vera lægri meðal allra yngstu (18–24) og hærri hjá 25–34 ára, sem gæti skýrt muninn. Fyrra mat úr fullyrðingabankanum á ekki við (fjallaði um Flokk fólksins). Aldurssundurliðanir hafa veruleg skekkjumörk.
Að hluta staðfest Í aldurshópnum 30 til 39 ára er hæsta hlutfall þeirra sem svara «hvorki né» — 22%. Kannanir
Í þessum aldurshópi er hæsta hlutfall þeirra sem svara hvorki né eða 22%.
Fullyrðing: Í aldurshópnum 30 til 39 ára er hæsta hlutfall þeirra sem svara «hvorki né» — 22%.
POLL-DATA-013 sýnir að óákveðnir kjósendur séu hlutfallslega flestir á aldrinum 30–50 ára, sem styður við hugmyndina um hátt hlutfall «hvorki né» í þessum aldurshópi. Nákvæma talan 22% er þó ekki staðfestanleg í fyrirliggjandi heimildum. POLL-DATA-014 sýnir ~16% óákveðna á landsvísu.
Samhengi sem vantar
POLL-DATA-013 greinir óákveðna kjósendur sem hlutfallslega flesta á aldrinum 30–50 ára, en gefur ekki nákvæmt hlutfall «hvorki né» fyrir 30–39 ára sérstaklega. Talan 22% er ekki staðfestanleg. Svar «hvorki né» gæti einnig falið í sér «veit ekki»-svör eftir spurningaframsetingu.
Staðfest Andstaða við ESB-aðild eykst eftir 40 ára aldurinn. Kannanir
Andstaðan við aðild að Evrópusambandinu eykst eftir 40 ára aldurinn.
Fullyrðing: Andstaða við ESB-aðild eykst eftir 40 ára aldurinn.
POLL-DATA-002 staðfestir skýrlega að andstaða er mest meðal eldri kjósenda (55+: ~50% andvígir) á meðan yngri kjósendur (18–34 ára) eru hlynntari (~55% hlynntir). Þetta samræmist vel fullyrðingunni um aukna andstöðu eftir 40 ára aldur. POLL-DATA-001 sýnir samsvarandi aldursmynstur í langtímaþróun stuðnings.
Samhengi sem vantar
Heimildir nota aldurshópana 18–34 og 55+ en gefa ekki nákvæm tímamót við 40 ára aldur. Tímamótið gæti legið nær 45 eða 50 ára aldri. Aldurssundurliðanir hafa smærri úrtök og meiri skekkjumörk.