Innleiðing loftslagslöggjafar ESB

153. löggjafarþing Mál nr. 642 27. febrúar 2023 Sjá á Alþingi.is ↗
4 ræður
2 þingmenn
874 orð
2 flokkar
Miðflokkurinn Vinstrihreyfingin - grænt framboð

Ríkisstjórn

Katrín Jakobsdóttir
Vinstrihreyfingin - grænt framboð
2 ræður 476 orð

Stjórnarandstaða

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson
Miðflokkurinn
2 ræður 398 orð

Tímalína umræðunnar

27. febrúar 2023
Sigmundur Davíð Gunnlaugsson Miðflokkurinn ræða
243 orð
Herra forseti. Illu heilli álpast íslensk stjórnvöld enn þá til að elta umhverfisstefnu Evrópusambandsins sem hentar aðstæðum á Íslandi engan veginn og er raunar líka óhentug fyrir Evrópusambandslöndin sjálf og er á góðri leið með að ýta burt iðnaði og framleiðslu frá Evrópu og þá ekki hvað síst til Kína og svo virðist mönnum vera mjög í nöp við það að fólk eigi eigin bifreið eða ferðist með flugvélum. Það á sem sagt að færa samfélögin 70 ár aftur í tímann þar sem bara þeir efnuðustu gátu átt…

Herra forseti. Illu heilli álpast íslensk stjórnvöld enn þá til að elta umhverfisstefnu Evrópusambandsins sem hentar aðstæðum á Íslandi engan veginn og er raunar líka óhentug fyrir Evrópusambandslöndin sjálf og er á góðri leið með að ýta burt iðnaði og framleiðslu frá Evrópu og þá ekki hvað síst til Kína og svo virðist mönnum vera mjög í nöp við það að fólk eigi eigin bifreið eða ferðist með flugvélum. Það á sem sagt að færa samfélögin 70 ár aftur í tímann þar sem bara þeir efnuðustu gátu átt eigin bíl og ferðast á milli landa. Nú stendur til, eins og rætt hefur verið, að innlima EES-svæðið í ETS-kerfi Evrópusambandsins og bæta þar á gríðarlegum nýjum refsisköttum sem munu koma alveg einstaklega illa út fyrir Ísland og í raun rústa Íslandi sem miðstöð flugs hér í Norður-Atlantshafi. Afleiðingarnar yrðu gífurlegar fyrir samfélagið allt. Það myndi draga mjög verulega úr ferðum til og frá landinu, þær myndu hækka mjög verulega í verði, áhugi fyrirtækja á að byggja hér upp starfsemi og fjárfesta myndi væntanlega minnka fyrir vikið, fiskútflutningur líða fyrir o.s.frv. Áhrifin af þessu yrðu gífurleg. Því spyr ég hæstv. forsætisráðherra hvort hann geti lýst því afdráttarlaust yfir hér að íslensk stjórnvöld muni ekki innleiða þetta regluverk nema tryggt verði að það fáist undanþága fyrir Ísland að því marki að samkeppnisstaða okkar skerðist ekki á nokkurn hátt. Og einnig spyr ég hvenær hæstv. ráðherra varð fyrst var við þessa hættu og brást fyrst við henni.

Katrín Jakobsdóttir Vinstrihreyfingin - grænt framboð ræða
266 orð
Herra forseti. Ég þakka hv. þm. Sigmundi Davíð Gunnlaugssyni fyrir að ræða hér um mál sem við ræddum líka á fundi hv. utanríkismálanefndar í morgun og varðar loftslagspakka Evrópusambandsins, en hluti hans snýst um flugsamgöngur og gjaldtöku á þær í gegnum hið svokallaða ETS-kerfi, sem við höfum raunar verið aðilar að í mörg ár, a.m.k. allt frá árinu 2012. Það liggur algjörlega fyrir af hálfu íslenskra stjórnvalda að við höfum talað mjög skýrt í samtölum okkar við Evrópusambandið því…

Herra forseti. Ég þakka hv. þm. Sigmundi Davíð Gunnlaugssyni fyrir að ræða hér um mál sem við ræddum líka á fundi hv. utanríkismálanefndar í morgun og varðar loftslagspakka Evrópusambandsins, en hluti hans snýst um flugsamgöngur og gjaldtöku á þær í gegnum hið svokallaða ETS-kerfi, sem við höfum raunar verið aðilar að í mörg ár, a.m.k. allt frá árinu 2012.

Það liggur algjörlega fyrir af hálfu íslenskra stjórnvalda að við höfum talað mjög skýrt í samtölum okkar við Evrópusambandið því markmiðið með þessari innleiðingu eða löggjöf er að hvetja fólk til að velja aðra valkosti þegar farnar eru skemmri leiðir. Þar augljóslega spilar landfræðileg lega Íslands inn í þar sem meðalfjarlægð frá Íslandi til meginlands Evrópu er u.þ.b. 2.200 km á meðan meðalfjarlægð milli áfangastaða í Evrópu er kannski 850–1.000 km. Því er hér augljóslega töluverður munur á og munurinn er líka sá að við, íslensk stjórnvöld, segjum ekki við þau sem hér búa að þau geti tekið lest eða rútu til að ferðast á milli landa því sá möguleiki er ekki fyrir hendi.

Það sem við höfum rætt við Evrópusambandið er ekki að sleppa allri hækkun á öllum gjöldum heldur að gjöldin taki mið af landfræðilegri legu Íslands. Eins og þessi reglugerð er hugsuð þá mun Ísland borga hlutfallslega mun meira en önnur ríki, og það er óásættanlegt. Hv. þingmaður spyr hvort ég geti svarað skýrt. Ég get svarað því algjörlega skýrt að í ljósi þess að við erum ekki komin með umhverfisvænni lausnir í flugi er algerlega óásættanlegt að Ísland borgi svo hlutfallslega miklu meira en önnur ríki inn í þetta, einfaldlega vegna landfræðilegrar legu.

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson Miðflokkurinn ræða
155 orð
Herra forseti. Ég ítreka spurninguna um hvenær hæstv. ráðherra varð fyrst var við þessa miklu hættu. Ég minni líka á tilganginn með þessu en hann er sá að draga úr flugi, draga úr flugferðum. Það leiðir hugann að því að það dugar ekki fyrir okkur að vera jafnsett öðrum Evrópulöndum hvað þessi nýju gjöld og refsiskatta varðar vegna þess að þar er gert ráð fyrir að áhrifin verði þau, að meðaltali innan Evrópusambandsins, að eftir 27 ár verði flug þriðjungur af því sem það hefði orðið. Er það…

Herra forseti. Ég ítreka spurninguna um hvenær hæstv. ráðherra varð fyrst var við þessa miklu hættu. Ég minni líka á tilganginn með þessu en hann er sá að draga úr flugi, draga úr flugferðum. Það leiðir hugann að því að það dugar ekki fyrir okkur að vera jafnsett öðrum Evrópulöndum hvað þessi nýju gjöld og refsiskatta varðar vegna þess að þar er gert ráð fyrir að áhrifin verði þau, að meðaltali innan Evrópusambandsins, að eftir 27 ár verði flug þriðjungur af því sem það hefði orðið.

Er það með öðrum orðum markmið þessarar ríkisstjórnar að taka þátt í því að reyna að draga sem mest úr komum ferðamanna til landsins því að þeir koma jú flestir með flugi? Er það ásættanlegt að taka þátt í stefnu um að draga jafnt og þétt úr komum ferðamanna til Íslands og ef sú er raunin þarf þá ekki að endurskoða eða fresta áformum um stórkostlega uppbyggingu í Keflavík?

Katrín Jakobsdóttir Vinstrihreyfingin - grænt framboð ræða
210 orð
Herra forseti. Þetta mál hefur verið á dagskrá ríkisstjórnarinnar a.m.k. frá árinu 2021, þ.e. þetta tiltekna regluverk, og á svipuðum tíma hefur það líklega komið til kasta hv. utanríkismálanefndar en ég þori ekki nákvæmlega að fara með það, ég er ekki með það fyrir framan mig hvenær málið kom fyrst inn á borð ríkisstjórnar. Það hefur verið á forræði utanríkisráðherra þannig að ég treysti mér ekki alveg til að nefna nákvæmar dagsetningar. Ég get bara ítrekað það sem ég sagði hér áðan. …

Herra forseti. Þetta mál hefur verið á dagskrá ríkisstjórnarinnar a.m.k. frá árinu 2021, þ.e. þetta tiltekna regluverk, og á svipuðum tíma hefur það líklega komið til kasta hv. utanríkismálanefndar en ég þori ekki nákvæmlega að fara með það, ég er ekki með það fyrir framan mig hvenær málið kom fyrst inn á borð ríkisstjórnar. Það hefur verið á forræði utanríkisráðherra þannig að ég treysti mér ekki alveg til að nefna nákvæmar dagsetningar. Ég get bara ítrekað það sem ég sagði hér áðan. Íslensk stjórnvöld hafa haldið þessum sjónarmiðum mjög skýrt til haga. Þetta varðar ekki eingöngu okkar landfræðilegu legu heldur, eins og hv. þingmaður bendir á, bæði fluggeirann á Íslandi og ferðaþjónustuna og þar eru auðvitað miklir hagsmunir undir. En stóra verkefnið er líka að við þurfum að tryggja að aðgerðir skili raunverulegum árangri. Við höfum bent á að það er ekkert útilokað að önnur ríki hreinlega tækju yfir þetta hlutverk Íslands, að vera tengimiðstöð, sem ekki væru aðilar að þessu meðan ekki eru til lausnirnar sem tryggja að flugvélar geti flogið á grænni orku. Hins vegar styttist nú í það að innanlandsflugið fari yfir á rafmagn eða ég hef a.m.k. trú á því að það verði á næstu fáum árum þannig að þetta getur gengið hratt á næstu árum.