Evrópustaðlar um malbik

138. löggjafarþing Mál nr. 155 25. nóvember 2009 Sjá á Alþingi.is ↗
6 ræður
4 þingmenn
1.745 orð
3 flokkar
Framsóknarflokkur Samfylkingin Sjálfstæðisflokkur

Ríkisstjórn

Kristján L. Möller
Samfylkingin
2 ræður 774 orð
Guðlaugur Þór Þórðarson
Sjálfstæðisflokkur
2 ræður 726 orð
Ólöf Nordal
Sjálfstæðisflokkur
1 ræða 120 orð

Stjórnarandstaða

Eygló Harðardóttir
Framsóknarflokkur
1 ræða 125 orð

Tímalína umræðunnar

25. nóvember 2009
Guðlaugur Þór Þórðarson Sjálfstæðisflokkur ræða
410 orð
Virðulegi forseti. Ég held áfram að spyrja um umferðaröryggismál. Ég skal alveg gangast við því að ég áttaði mig á að ég mundi gleðja hv. samfylkingarþingmenn og hæstv. samfylkingarráðherra gríðarlega því að hér er minnst á Evrópustaðla. Það er bara allt í lagi, menn skamma mig stundum fyrir að gera eitthvað annað, þetta er bara sérstakur dagur til að gleðja hv. þingmenn Samfylkingarinnar því að hér er ég að vísa í Evrópustaðla. Við skulum vona að við getum nýtt okkur þá vinnu sem…

Virðulegi forseti. Ég held áfram að spyrja um umferðaröryggismál. Ég skal alveg gangast við því að ég áttaði mig á að ég mundi gleðja hv. samfylkingarþingmenn og hæstv. samfylkingarráðherra gríðarlega því að hér er minnst á Evrópustaðla. Það er bara allt í lagi, menn skamma mig stundum fyrir að gera eitthvað annað, þetta er bara sérstakur dagur til að gleðja hv. þingmenn Samfylkingarinnar því að hér er ég að vísa í Evrópustaðla.

Við skulum vona að við getum nýtt okkur þá vinnu sem menn eru búnir að vinna í umferðaröryggismálum í Evrópu, ég veit alla vega ekki um neina betri leið til að mæla þetta en þessa Evrópustaðla. Ég tel að við eigum að miskunnarlaust að nýta okkur þetta, það er sama hvaðan gott kemur. Það er ekkert sjálfgefið að þetta sé allt gott en ég ætla það. Hins vegar heyrði ég á svari við fyrirspurninni sem ég var með áðan að það er mjög mikilvægt að við vinnum þetta skipulega og ég held að sé mjög mikilvægt að samgöngunefnd fari skipulega yfir þetta. Þar var ég að spyrja um göng, nú er ég að spyrja um vegi. Ég held að það væri alveg kjörið að vinna þetta eftir þessum stöðlum, þ.e. að þær úttektir sem hafa verið gerðar liggi fyrir í þinginu, séu teknar upp í samgöngunefnd og menn séu með mjög ítarlega stöðu á því við gerð samgönguáætlunar hvernig þessi mál standa. Ég ætla samt ekki að halda hér aftur ræðuna um mikilvægi umferðaröryggismála.

Ég spyr um það efni sem við notum mest í vegi á Íslandi, sem er malbik. Það er mjög mikilvægt að þeir vegir sem eru byggðir upp með þeim hætti séu vel gerðir en margt bendir til þess að ýmsu sé ábótavant hvað það varðar hér á landi. Mín tilfinning er sú og ég viðurkenni að ég hef svolitla reynslu af því úr borgarmálunum að mér finnst sérstakt hvað við þurfum að byggja þessa vegi oft upp, endingin er ekki góð að því er virðist. Ég veit að það er loksins verið að rannsaka þetta hjá Nýsköpunarsjóði eða það er styrkt af Nýsköpunarsjóði. Ýmislegt bendir til þess að þetta efni slitni fyrr hér en annars staðar og það er ekkert í lögum um staðla og hvernig við eigum að byggja þetta upp. Ég ætla þess vegna að spyrja tveggja spurninga og gleðja ráðherrann sérstaklega:

  1.  Hefur ráðherra kannað hvort hér á landi séu uppfylltir Evrópustaðlar um malbik?

  2.  Ef svo er ekki, hvers vegna?
Kristján L. Möller Samfylkingin svar
388 orð
Virðulegi forseti. Hv. þingmaður spyr í fyrri spurningunni: „Hefur ráðherra kannað hvort hér á landi séu uppfylltir Evrópustaðlar um malbik?“ Evrópustaðlar um malbik tóku gildi 1. mars 2008 og hafa fulltrúar Vegagerðarinnar og Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands fylgst með og tekið þátt í staðalvinnunni undanfarin ár, bæði hvað varðar prófunar- og framleiðslustaðla fyrir malbik. Vegagerðin hefur gefið út leiðbeiningar um efnisgæði og efnisrannsóknir í vegagerð sem taka mið af og uppfylla að mestu…

Virðulegi forseti. Hv. þingmaður spyr í fyrri spurningunni: „Hefur ráðherra kannað hvort hér á landi séu uppfylltir Evrópustaðlar um malbik?“

Evrópustaðlar um malbik tóku gildi 1. mars 2008 og hafa fulltrúar Vegagerðarinnar og Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands fylgst með og tekið þátt í staðalvinnunni undanfarin ár, bæði hvað varðar prófunar- og framleiðslustaðla fyrir malbik. Vegagerðin hefur gefið út leiðbeiningar um efnisgæði og efnisrannsóknir í vegagerð sem taka mið af og uppfylla að mestu Evrópustaðlana, m.a. um framleiðslu malbiks. Um þessar mundir er unnið að því að leiðbeiningarit ásamt almennum verklýsingum Vegagerðarinnar uppfylli ákvæði staðlanna að fullu og mun Vegagerðin sem kaupandi malbiks skilgreina kröfur sínar í samræmi við Evrópustaðla. Á þessu ári sköpuðust nýjar forsendur til að ná því takmarki þegar Nýsköpunarmiðstöð Íslands í samráði við Vegagerðina, Reykjavíkurborg, malbikunarstöðvar og fleiri aðila, festi kaup á nýjum tækjabúnaði sem uppfyllir kröfur Evrópustaðla um prófanir á malbiki. Nú er að störfum óformlegur samráðshópur, sem í sitja fulltrúar Vegagerðarinnar, Reykjavíkurborgar, Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands og malbikunarstöðva, sem hefur það að markmiði að gera tillögu að þjóðarleiðbeiningum fyrir framleitt malbik í samræmi við Evrópustaðla og um það hvernig staðið verði að upphafsrannsóknum á malbiksgerðum. Tvær stærstu malbikunarstöðvar landsins, þ.e. Höfði og Hlaðbær-Colas, hafa verið með í ráðum og stefna að því jafnhliða áðurnefndri vinnu, að þeirra framleiðsla verði að fullu í samræmi við Evrópustaðla. Allar malbikunarstöðvar sem selja malbik á markaði eiga að uppfylla ákvæði Evrópustaðla.

Eins og fram kemur að ofan er þeirri vinnu ekki að fullu lokið, en slík staða er einnig uppi í nokkrum öðrum Evrópulöndum. Nýsköpunarmiðstöð Íslands er tilnefndur aðili fyrir malbiksframleiðslu og getur þar með vottað að framleiðsla fari fram í samræmi við viðkomandi Evrópustaðla þegar samráðshópurinn um þjóðarleiðbeiningar hefur lokið störfum. Stefnt er að því að þessari vinnu ljúki sem fyrst.

Önnur spurningin þarfnast ekki svars miðað við það sem ég hef hér sagt.

Virðulegi forseti. Ég vildi segja bara rétt í lokin að miðað við það svar sem ég hef hér gefið, þá kemur mjög margt gott frá Evrópusambandinu. Við erum að innleiða staðla um malbik og veit ég að það gleður hv. þingmann mjög að Evrópusambands- og Evrópustaðlar hafa verið teknir hér upp og þetta jákvæða svar við fyrirspurn hans, um leið og ég þakka honum fyrir að bera þessa fyrirspurn fram og gefa mér kost á því að svara hvernig Evrópustaðlar um malbik verða innleiddir á Íslandi.

Ólöf Nordal Sjálfstæðisflokkur ræða
120 orð
Virðulegi forseti. Ég vil þakka hv. þm. Guðlaugi Þór Þórðarsyni fyrir að taka upp þetta mikilvæga umferðaröryggismál. Mig langar að nota tækifærið og spyrja hæstv. ráðherra að því hvort í þessum Evrópureglum um malbik séu einhver ákvæði um þann sið Vegagerðarinnar á Íslandi að láta ökumenn gerast vegagerðarmenn á sumrin. Þá á ég við þegar lagt er bundið slitlag og það er mikil lausamöl sem því fylgir og það kostulega álit Vegagerðarinnar að það sé heppilegt að ökumenn á Íslandi gerist…

Virðulegi forseti. Ég vil þakka hv. þm. Guðlaugi Þór Þórðarsyni fyrir að taka upp þetta mikilvæga umferðaröryggismál.

Mig langar að nota tækifærið og spyrja hæstv. ráðherra að því hvort í þessum Evrópureglum um malbik séu einhver ákvæði um þann sið Vegagerðarinnar á Íslandi að láta ökumenn gerast vegagerðarmenn á sumrin. Þá á ég við þegar lagt er bundið slitlag og það er mikil lausamöl sem því fylgir og það kostulega álit Vegagerðarinnar að það sé heppilegt að ökumenn á Íslandi gerist valtarar yfir sumarmánuðina og skapa þar með stórhættu á þjóðvegum landsins. Það væri líka fróðlegt að vita hvort þessi undarlega árátta Vegagerðarinnar hafi ekki valdið töluvert mörgum slysum þegar menn renna til í mölinni og lenda jafnvel utan vega.

Eygló Harðardóttir Framsóknarflokkur ræða
125 orð
Frú forseti. Ég tek undir þakkir til hv. þm. Guðlaugs Þórs Þórðarsonar varðandi þessa fyrirspurn og raunar þær fyrirspurnir sem munu koma í framhaldinu frá honum. Það er greinilegt að þingmaðurinn hefur kynnt sér vel hvernig Evrópusambandið hefur unnið að umferðarmál og samgöngumálum. Ég held að við getum öll verið sammála um að Evrópusambandið sé ekki alslæmt, það er ýmislegt sem það gerir mjög vel innan sinna landamæra, en það er ekki þar með sagt að við viljum ganga í Evrópusambandið…

Frú forseti. Ég tek undir þakkir til hv. þm. Guðlaugs Þórs Þórðarsonar varðandi þessa fyrirspurn og raunar þær fyrirspurnir sem munu koma í framhaldinu frá honum. Það er greinilegt að þingmaðurinn hefur kynnt sér vel hvernig Evrópusambandið hefur unnið að umferðarmál og samgöngumálum. Ég held að við getum öll verið sammála um að Evrópusambandið sé ekki alslæmt, það er ýmislegt sem það gerir mjög vel innan sinna landamæra, en það er ekki þar með sagt að við viljum ganga í Evrópusambandið því að við teljum að aðrir hagsmunir skipti þar meira máli. Ég fagna því að þetta sé rætt í þinginu því að við viljum að sjálfsögðu vera framúrskarandi, hvort heldur er í samanburði innan Evrópusambandsins eða við aðrar þjóðir hvað varðar samgöngumál og umferðaröryggismál.

Guðlaugur Þór Þórðarson Sjálfstæðisflokkur ræða
316 orð
Virðulegi forseti. Ég þakka hlý orð í minn garð og enn og aftur gleðst ég yfir því hve mér tekst að gleðja hv. þingmenn og hæstv. ráðherra. Ég verð samt sem áður að segja það, og ég vona að ég spilli ekki gleðinni of mikið, að þó að ég sé sáttur við áherslur Evrópusambandsins þegar kemur að umferðaröryggismálum, í þessu tilfelli varðandi jarðgöng og malbik, finnst mér mjög margar tilskipanir Evrópusambandsins vera tómt malbik og mér þykir mjög vont ef við þurfum að taka það allt saman upp…

Virðulegi forseti. Ég þakka hlý orð í minn garð og enn og aftur gleðst ég yfir því hve mér tekst að gleðja hv. þingmenn og hæstv. ráðherra. Ég verð samt sem áður að segja það, og ég vona að ég spilli ekki gleðinni of mikið, að þó að ég sé sáttur við áherslur Evrópusambandsins þegar kemur að umferðaröryggismálum, í þessu tilfelli varðandi jarðgöng og malbik, finnst mér mjög margar tilskipanir Evrópusambandsins vera tómt malbik og mér þykir mjög vont ef við þurfum að taka það allt saman upp með því að vera aðilar að Evrópusambandinu. Ætli það dýrasta hjá okkur sé nú ekki Evróputilskipunin um innstæðutryggingarnar sem gerir það að verkum að við þurfum að fara í þennan Icesave-leiðangur, sem er eitt mesta og dýrasta ævintýri Íslandssögunnar og það kemur, eins og við vitum og hæstv. ráðherra veit, beint frá Evrópusambandinu.

Ég fagna því að hér séu menn að setja markið hátt og ég skil það svo að svarið sé já, að menn ætli sér að nota þessa staðla að fullu. Ég skil vel fyrirspurn sem kemur frá hv. þm. Ólöfu Nordal, því að það er mjög margt sem manni finnst sérstakt þegar maður hugsar til vegagerðar á Íslandi núna og hvernig hún hefur verið, það hefur auðvitað verið lagt mikið kapp á að reyna að ná eins miklu bundnu slitlagi og hægt er. Eftir því sem ég veit best erum við enn að nota olíumöl sem ég veit ekki hvort uppfyllir þessa staðla, mér hefur fundist endingin á bundnu slitlagi almennt vera frekar döpur. Ég hef heldur ekki áttað mig á því af hverju ekki hafa verið gerðar meiri tilraunir með steypu því að á þeim fáu stöðum þar sem steypa er virðist hún hafa gengið mjög vel og endingin góð.

Ég þakka hæstv. ráðherra fyrir skýr og greinargóð svör og ég vona að þetta verði

línan almennt, að menn setji markið hátt í umferðaröryggismálum.

Kristján L. Möller Samfylkingin svar
386 orð
Hæstv. forseti. Ég þakka hv. þingmönnum fyrir umræðuna og fyrirspyrjanda fyrir að bera þessa fyrirspurn fram eins og ég sagði áðan, vegna þess að það er mikilvægt að þetta komi fram. Nokkur atriði hafa komið fram í þessari umræðu eins og það að hv. þm. Ólöf Nordal spyr um þann ljóta sið Vegagerðarinnar að láta vegfarendur þjappa. Vegfarendur þjappa nú ekki malbik eins og við höfum verið að ræða hér og það er mikill munur á malbiki, eins og kom fram hjá hv. fyrirspyrjanda, og svo hvort sem…

Hæstv. forseti. Ég þakka hv. þingmönnum fyrir umræðuna og fyrirspyrjanda fyrir að bera þessa fyrirspurn fram eins og ég sagði áðan, vegna þess að það er mikilvægt að þetta komi fram.

Nokkur atriði hafa komið fram í þessari umræðu eins og það að hv. þm. Ólöf Nordal spyr um þann ljóta sið Vegagerðarinnar að láta vegfarendur þjappa. Vegfarendur þjappa nú ekki malbik eins og við höfum verið að ræða hér og það er mikill munur á malbiki, eins og kom fram hjá hv. fyrirspyrjanda, og svo hvort sem við viljum kalla það ottadekk eða klæðningu, þ.e. þegar laus möl er sett ofan í olíu sem búið er að sprauta yfir veginn áður. Það er mikill munur á því. Þá er það sem umferðin, en auðvitað er það mikið þjappað af verktökum, pressar eitthvað af því. Það á sér ekki stað í malbikinu eins og hv. þm. Ólöf Nordal talaði um áðan.

Evrópusambandið hefur líka borist inn í þessa umræðu og hv. þm. Eygló Harðardóttir talar um að Evrópusambandið sé ekki alslæmt. Þetta er alveg rétt. Ég veit það og hv. þingmaður veit það líka vegna þess að Framsóknarflokkurinn hefur ályktað um það að við Íslendingar eigum að fara í Evrópusambandið og þá deilum við þessum atriðum. Ég minnist tímamótasamþykktar flokksfélaga hv. þingmanns í Norðausturkjördæmi þegar þeir voru á kjördæmaþingi og samþykktu á Egilsstöðum að Framsóknarflokkurinn ætti að styðja það að ganga í Evrópusambandið

til þess að verða framúrskarandi þjóð eins og hv. þingmaður talaði um, sem við ætlum okkur að verða.

Svona rétt í lokin, af því við erum að ræða hér um nokkrar aðferðir við að setja bundið slitlag á vegi. Hv. þingmaður spyr um steypuna, af hverju ekki hafi verið gert meira af því að steypa. Það var auðvitað steypt töluvert mikið hér áður, ætli það sé ekki aðallega vegna þess að það er töluvert dýrara í byrjun. Viðhald getur líka verið erfiðara á því og það er sennilega þess vegna sem þetta er mest gert svona.

En aðeins varðandi tilskipunina og tilskipanir Evrópusambandsins. Þó að ég hafi ekki tíma til að fara yfir tilskipun Evrópusambandsins um innstæðutryggingar, má ég til með að minnast á það, virðulegi forseti, að sú innleiðing var

leidd í íslensk lög í stjórnartíð Sjálfstæðisflokks og Framsóknarflokks og hún hlýtur að hafa verið gallalaus fyrst það var gert af þeim.