Í HDI-skýrslu Þjóðaþróunarsjóðs Sameinuðu þjóðanna 2024 (gögn frá 2022) er Ísland í 3. sæti heimsvísu með HDI-gildi 0,959, á eftir Sviss (0,967) og Noregi (0,966); engin ESB-ríki eru framar á listanum. Þrjú efstu evrópsku löndin eru öll utan ESB en búa jafnframt við djúpar samþættingartengingar við sambandið í gegnum tvíhliða samninga eða EES-samninginn, og fylgni milli HDI-stiga og ESB-aðildarstöðu er veik — HDI endurspeglar aðallega náttúruauðlindir, stofnanagæði og menntunarstig.
Enska frumtextinn
Iceland has consistently ranked among the top countries globally on quality-of-life indices. In the UN Human Development Index (HDI) 2024 report (using 2022 data), Iceland ranked 3rd globally with an HDI of 0.959, behind Switzerland (0.967) and Norway (0.966). Denmark ranked 7th (0.952), Sweden 8th (0.947), and Finland 12th (0.942). Among EU member states, no country ranked above Iceland. In the OECD Better Life Index, Iceland scores particularly highly on work-life balance, safety, civic engagement, and environmental quality, while scoring lower on housing affordability and income inequality. The three highest-ranked European countries on the HDI (Switzerland, Norway, Iceland) all stand outside the EU, a fact frequently cited by EU-sceptics. However, all three are deeply integrated with the EU through bilateral agreements (Switzerland) or the EEA (Norway, Iceland), and their high rankings predate and are largely independent of their EU membership status — being driven by natural resources (Norway, Iceland), financial services (Switzerland), strong institutions, and high educational attainment.
Heimild
UNDP Human Development Report 2024; OECD Better Life Index
Þróunarsjóður Sameinuðu þjóðanna (UNDP) gefur árlega út Human Development Index-skýrslu sem mælir lífsgæði þjóða eftir lífslíkum, menntun og þjóðartekjum á mann.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Vísitala um þróun lífsgæða (HDI) mælir lífslíkur, menntun og þjóðartekjur á mann — hún nær ekki yfir tekjudreifingu, húsnæðiskostnað eða efnahagslegan stöðugleika. Hinar háu þjóðartekjur Íslands á mann endurspegla að hluta til hið háa verðlag (þverstæða verðlags). Aðildarríki ESB eins og Írland og Lúxemborg eru einnig mjög ofarlega á HDI-listanum. Fylgnin milli aðildarstöðu að ESB og HDI er veik — bæði ESB-lönd og lönd utan ESB birtast á öllum stigum listans. Orsakasamhengið („há lífskjör VEGNA þess að vera utan ESB“) er rökvilla.
Notuð í greiningum (5)
25. þáttur Silfursins: Stefnt að kosningu um ESB í sumar Silfrið (RÚV)
- Að hluta staðfest Styður Ísland hefur byggt velferðarsamfélag sitt á því að stýra auðlindum sínum sjálft, svipað og Noregur.
- Að hluta staðfest Styður Ísland var í fyrsta sæti varðandi lífskjör á lista Sameinuðu þjóðanna.
- Að hluta staðfest Andmælir Ísland var í fyrsta sæti varðandi lífskjör á lista Sameinuðu þjóðanna.
- Að hluta staðfest Styður Ríkin með mestu lífskjör í Evrópu standa utan ESB: Noregur, Sviss og Ísland.
Hræðslubandalagið óttast góðan samning DV
- Þarfnast samhengis Andmælir Öllum þjóðum ESB hefur tekist að bæta lífskjör með inngöngu í sambandið.
Hvað er í pakkanum? Heimssýn
- Að hluta staðfest Styður Velferðarkerfi Íslands stendur framar mörgum ESB-ríkjum á sviði heilbrigðis, menntunar og jafnréttismála samkvæmt UN Human Development Index 2023.
Hvað gerist ef meirihlutinn segir „já“ í sumar? Vísir
- Staðfest Styður Ísland er ein ríkasta þjóð Evrópu.
Óþarfa sannleiksleit Vísir
- Að hluta staðfest Styður Lífskjör á Íslandi eru góð á öllum mælum samkvæmt viðmiðum og mælieiningar sem þjóðir heims hafa komið sér saman um.