Bandaríkin lögðu 15% gagnkvæma tolla á flestar borgarvörur í apríl 2025 ásamt 50% álagi á stál og ál, en sjávarútvegurinn — einkum laxaútflutningur sem nam um 10 milljörðum norskra króna til Bandaríkjanna árið 2024 — varð verst úti. Noregur gat ekki nýtt sér sameiginlegan samningsstyrk ESB í viðræðum við Bandaríkin þar sem landið stendur utan sambandsins, þótt 80% af norskum útflutningi fari til ESB-landa.
Enska frumtextinn
Bandaríkin lögðu 15% gagnkvæma tolla á flestar norska vöru í apríl 2025, auk 50% álags á stál og ál frá Noregi. Jarðefnaeldsneyti (olía og gas) var undanþegið. Sjávarafurðir, einkum lax, urðu verst úti — Noregur flutti út lax fyrir um 10 milljarða norskra króna til Bandaríkjanna árið 2024. Noregur semdi drög að tollasamningi sumarið 2025 en ekkert var endanlega undirritað — viðskiptaráðherra Cecilie Myrseth sagði í febrúar 2026 að samningurinn væri enn 'á borðinu' en ófrágengin. Í janúar 2026 hótaði Trump 10% viðbótartolli á Noreg og önnur Norðurlönd, sem áttu að hækka í 25% í júní 2026, tengdum kröfum um Grænland. Þessum tollum var frestað eftir rammasamning um Grænland 21. janúar 2026. Noregur semur eitt og sér — það getur ekki nýtt sér sameiginlegan samningsstyrk ESB (svokallaðan 'trade bazooka' gagnaðgerða). Aðeins ~8% af norskum útflutningi fer beint til Bandaríkjanna en 80% fer til ESB, sem gerir Noreg viðkvæmt fyrir afleiddum áhrifum viðskiptastríðs ESB og Bandaríkjanna.
Heimild
Reuters, NRK, Financial Times — viðskipti Noregs og Bandaríkjanna 2025–2026
Reuters, NRK og Financial Times eru alþjóðlegir fjölmiðlar og norsk ríkisútvarp sem hafa fylgst grannt með þróun viðskiptatengsla Noregs og Bandaríkjanna í kjölfar tollaaðgerða Trump-stjórnarinnar.
Skoða heimild ↗Fyrirvarar
Tollastefna Trump-stjórnarinnar breyttist hratt og gat breyst eftir mars 2026. Samningastaðan gat hafa þróast. Fullyrðingin um „mjög slæmt viðskiptasamkomulag“ er mat — ekki vísað í lokasamning heldur viðvarandi tollaálagningu og óvissu. Noregur er mun stærra hagkerfi en Ísland og niðurstöður gefa ekki sjálfkrafa vísbendingu um hvað Ísland myndi upplifa. Heimild-URL er dæmigerð og þarf nánari staðfestingu.
Notuð í greiningum (9)
Bjartsýnn þrátt fyrir áskoranir Bændablaðið
- Staðfest Styður Stríð og tolladeilur á alþjóðavettvangi hafa grafið undan stöðugleika á matvælamarkaði.
Fengu hvorugt varanlegar undanþágur Vísir
- Staðfest Styður Sjávarafurðir eru mikilvæg útflutningsvara fyrir Noreg.
Heiða Kristín Helgadóttir: Einkennilegt ef stóru samtökin vilja ekki fá botn í viðræður og niðurstöðu DV
- Að hluta staðfest Styður Það er nú tollastríð milli allra helstu stórvelda í heiminum og Bandaríkin byrjuðu það stríð.
- Að hluta staðfest Styður Bandaríkin hafa snúið við blaðinu hvað varðar frjálsviðskiptastefnu sína og hafa nú sett tolla á flestar vörur sem Ísland flytur þangað.
Hvað felst í 'liggja lágt' leiðinni? Viðreisn
- Staðfest Styður Með ESB-aðild gæti enginn ógna Íslandi með tollum án þess að ógna öllu Evrópusambandinu.
- Að hluta staðfest Styður Tollar hafa þegar verið lagðir á Ísland af Bandaríkjunum.
Kristrún vísar þögn um ESB-málið á bug Vísir
- Staðfest Styður Tollastríð hefur geisað í alþjóðaviðskiptum og tollar eru notaðir sem efnahagsleg vopn.
Mun Trump reyna að koma í veg fyrir inngöngu Íslands í ESB? Blog.is
- Að hluta staðfest Styður Bandaríkin geta beitt þrýstingi á Ísland með tollum, diplómatíu, NATO-málum eða Norðurskautsstefnu.
SEGJUM UPP EES SAMNINGNUM OG HÆTUM VIÐ ESB ÞJÓÐARATKVÆÐAGREIÐSLUNA blogis
- Óstutt Andmælir ESB er að leggja tolla á Ísland og Noreg í þeim tilgangi að þvinga þau inn í ESB.
Þorgerður: Bandaríkin greinilega ekki unnendur ESB Morgunblaðið
- Staðfest Styður Tollar eru lagðir á vöru bæði vestan og austan hafs í núverandi alþjóðlegu viðskiptaumhverfi
- Að hluta staðfest Styður Bandarísk yfirvöld eru í viðskiptalegu samtali við ESB og eru að taka ákveðna stöðu á því sviði
Trump sagður beita sér í ESB-umræðunni hér á landi Vísir
- Að hluta staðfest Styður ESB-aðild Íslands myndi veikja samningsstöðu Bandaríkjanna gagnvart Íslandi í viðskiptamálum.
- Að hluta staðfest Styður Noregur, sem stendur eitt og sér utan ESB, hefur nýlega gert mjög slæmt viðskiptasamkomulag við Trump.