← Til baka á Heimildir
SOV-LEGAL-020 Lagalegur texti Há
Fullveldi Lögfræðilegt iceland conflict of interest rules
Ísland hefur lagaumgjörð um hagsmunaárekstra í Stjórnarráðinu, þar á meðal upplýsingaskyldu og vanhæfisreglur samkvæmt stjórnsýslulögum nr. 37/1993. Hins vegar skortir lögbundinn biðtíma eftir opinbert starf fyrir ráðherra og háttsetta embættismenn — glugga sem GRECO-úttektir hafa gagnrýnt og frumvarp Sjálfstæðisflokksins um 18 mánaða bann bregst við.
Enska frumtextinn

Iceland has an established legal framework for managing conflicts of interest in government. Key instruments include: (1) Lög um varnir gegn hagsmunaárekstrum í Stjórnarráðinu (Act on Prevention of Conflicts of Interest in Government Offices), which requires disclosure of financial interests and imposes restrictions on officials' participation in decisions where they have personal interests; (2) Siðareglur ráðherra (Code of Ethics for Ministers), which establishes standards of conduct for cabinet members; (3) General administrative law principles on disqualification (vanhæfi) under the Administrative Procedures Act (stjórnsýslulög nr. 37/1993). However, Iceland does not have a post-employment cooling-off period requirement for ministers or senior officials — there is no mandatory waiting period before former officials can take positions in the private sector or with international organisations. This gap has been highlighted in international assessments, including GRECO (Group of States against Corruption) evaluation reports.

Dagsetning 1. janúar 2024
Síðast staðfest 10. mars 2026
Svið Lögfræðilegt
Heimildaflokkur Lagalegur texti

Heimild

Lög um varnir gegn hagsmunaárekstrum í Stjórnarráðinu; GRECO Fourth Round Evaluation Report on Iceland

Stjórnarráð Íslands og GRECO (hópur ríkja gegn spillingu) fjalla um regluverk og alþjóðlegt mat á aðgerðum Íslands gegn hagsmunaárekstrum í opinberri stjórnsýslu.

Skoða heimild ↗

Fyrirvarar

While the legal framework exists, enforcement and coverage have been criticised as insufficient by both domestic commentators and international assessment bodies. The absence of a mandatory cooling-off period is the most commonly cited gap. The Sjálfstæðisflokkurinn's proposed 18-month ban bill (SOV-LEGAL-007) is a response to this gap.

Tengdar heimildir (2)

SOV-LEGAL-007 Fullveldi

Sjálfstæðisflokkurinn lagði fram frumvarp á Alþingi um 18 mánaða biðtíma sem myndi banna háttsettum embættismönnum að þiggja stöður hjá alþjóðastofnunum sem þeir sömdu við. Þetta tengist ESB-aðildarumræðunni sem vörn gegn hagsmunaárekstrum, og er á sömu línu og 18 mánaða biðtími framkvæmdastjóra ESB.

 SOV-DATA-007 Fullveldi

Mörg vestræn lýðræðisríki hafa strangari reglur um biðtíma eftir opinbert starf en Ísland. Frakkland krefst þriggja ára biðtíma fyrir háttsetta embættismenn, Kanada tveggja ára fyrir ráðherra, og Framkvæmdastjórn ESB tveggja ára (þriggja fyrir forseta) — á meðan Ísland hefur engan lögbundinn biðtíma, sem GRECO-úttektir hafa bent á.

Notuð í greiningum (1)

Flott embætti í boði fyrir ESB ríki Vísir

  • Staðfest Styður Ísland hafi þegar reglur um hagsmunaárekstra, meðal annars í lögum um varnir gegn hagsmunaárekstrum í Stjórnarráðinu og í siðareglum ráðherra og ríkisstarfsmanna.